Steve Jobsscholen: worden ze algemeen toegankelijk?

In tegenstelling tot wat Lodewijk Asscher en Maurice de Hond maandag in De Wereld Draait Door (DWDD) zeiden, worden de Steve Jobsscholen niet openbaar, maar algemeen bijzonder. Ouders die willen dat hun kind naar deze nieuwe vorm van onderwijs gaat, moeten akkoord gaan met een ‘financiële inspanningsverplichting’. Lees verder

Het concept van de Steve Jobsscholen, die naar de overleden oprichter van computergigant Apple zijn genoemd en waarin ICT de hoofdrol moet gaan spelen, werd maandag in aanwezigheid van onder anderen de Amsterdamse PvdA-onderwijswethouder Asscher gepresenteerd. 

Het initiatief komt van opiniepeiler Maurice de Hond. Hij vindt dat het huidige onderwijs zich slechts op het verleden richt en niet op de toekomst. De Hond wil daarom niet dat zijn tweejarige dochtertje Daphne, die al goed met de iPad kan werken, naar een gewone basisschool gaat. Het concept is mede ontwikkeld door leerkracht Irene Felix, oud-schoolbestuurder Luc de Vries en directeur Erik Verhulp van Digischool. Zij stelden samen met De Hond het manifest Onderwijs Voor Een Nieuwe Tijd (O4NT) op.

In DWDD vertelde De Hond dat hij zijn bezwaren tegen het huidige basisonderwijs met Asscher had besproken. Die vroeg De Hond waarom die niet zelf een school wilde ontwikkelen om de mogelijkheden van de nieuwe media ten volle voor het onderwijs te benutten. Dat heeft geleid tot het concept dat maandag is gepresenteerd en waarover in de media volop wordt gepubliceerd.

Positieve punten…
VOS/ABB vindt het positief dat er naar innovaties in het onderwijs wordt gezocht, als daarmee de talenten van kinderen optimaal kunnen worden benut. Het concept van de Steve Jobsscholen bevat zeker goede ideeën. Zo is het van groot belang dat de mogelijkheden van moderne informatietechnieken worden benut. Veel scholen doen dat al, maar de praktijk laat zien dat het beter kan. Tegelijkertijd moeten van nieuwe media geen wonderen worden verwacht.

Het is ook positief dat de toekomstige Steve Jobsscholen samen met de leerlingen en hun ouders verantwoordelijk willen zijn voor de leerresultaten. Een ander pluspunt is dat onderwijs en opvang worden geïntegreerd. De Steve Jobsscholen zouden 50 weken per jaar op werkdagen open moeten zijn van 8.30 tot 18.30 uur. Het is goed dat er verandering komt in de huidige schooltijden, omdat die niet meer aansluiten bij de behoeften van veel buitenshuis werkende ouders. Dit is voor VOS/ABB reden om samen te werken met het project Andere Tijden in Onderwijs en Opvang.

…maar ook twijfels
In het concept staan echter ook zaken waar VOS/ABB twijfels bij heeft. Zo zullen de nieuwe scholen niet openbaar worden, hoewel De Hond en Asscher dat maandag wel in DWDD zeiden. In het concept staat duidelijk dat het algemeen bijzondere scholen worden, waarvan het bestuur wordt gevormd door de ouders van de leerlingen. Het woord ‘openbaar’ wordt in het hele concept niet genoemd.

Ook heeft VOS/ABB twijfels bij de financiële eis die aan ouders wordt gesteld. Hoewel in het concept wordt vermeld dat er financiële steun zal zijn voor ouders ‘die deze inspanningen niet kunnen opbrengen’, vraagt VOS/ABB zich af of de algemene toegankelijkheid in de praktijk zal zijn gewaarborgd. In het licht van het algemeen bijzondere karakter, de verplichte financiële bijdrage van de ouders en de algemene toegankelijkheid kan het in de ogen van VOS/ABB zeer raadzaam zijn om de scholen in tegenstelling tot wat in het concept staat openbaar te maken.

Spookbeeld Iederwijs
Een ander punt dat bij VOS/ABB twijfels oproept, is dat er geen minimale eisen worden geformuleerd ten aanzien van kennis en vaardigheden die de leerling aan het eind van ieder schooljaar dient te beheersen. In het concept staat dat er wordt gewerkt met ‘basisvertrouwen in de richting van de leerlingen, leraren en ouders’. Dit doet denken aan de bekritiseerde Iederwijs-scholen, die bewezen hebben niet goed  te kunnen functioneren.

De gedachte dat het gebruik van ICT ertoe zal leiden dat er bij ziekte of afwezigheid van de leerkrachten geen vervanging meer nodig is, getuigt in de ogen van VOS/ABB van weinig realiteitszin. In het concept staat dat leerlingen binnen of buiten de school hun werkzaamheden kunnen voortzetten, zonder dat er een vervanger voor de afwezige leerkracht nodig is. Het idee dat interne begeleiding door middel van ICT op afstand mogelijk is, vereist een zeer goede uitwerking, omdat anders het risico erg groot is dat de begeleiding van (zorg)leerlingen zal falen. 

Ook stelt VOS/ABB vraagtekens bij het ‘managementonafhankelijk proces’ dat in het concept wordt genoemd en bij de inzet van ‘virtuele’ werknemers op afstand van wie niet duidelijk is of die bevoegd zijn in combinatie met de aansprakelijkheid van de school.

Het manifest van Onderwijs Voor Een Nieuwe Tijd en het concept van de Steve Jobsscholen staan in de rechterkolom.

Zie ook www.o4nt.nl.

Bijlagen