Terbeschikkingstelling aan onderwijs niet invoeren!

Zijn reguliere scholen in staat om criminele jongeren op te vangen die na hun veroordeling verplicht onderwijs moeten volgen? Ik denk van niet.

PvdA-Kamerlid Ahmed Marcouch kwam er in 2010 mee: terbeschikkingstelling aan het onderwijs ofwel de tbo-maatregel. Dit voorstel zou kunnen worden gezien als een onderwijsvariant van de tbs-regeling voor veroordeelde criminelen die na hun gevangenisstraf (nog) niet kunnen terugkeren in de samenleving. Je zou de tbo-maatregel ook kunnen zien als een vorm van passend onderwijs voor criminele jongeren.

VVD-staatssecretaris Fred Teeven van Veiligheid en Justitie ging er met het plan vandoor. Minister Jet Bussemaker en staatssecretaris Sander Dekker van OCW reageerden er positief op, waarna in maart de ministerraad ermee instemde. Een gelopen race, zou je denken.

De Onderwijsraad doet niet aan die race mee. Sterker nog: die maakt er in een advies, dat op verzoek van Dekker is opgesteld, gehakt van. De raad vindt de voorgestelde tbo-maatregel niet noodzakelijk en niet effectief, twijfelt aan de uitvoerbaarheid ervan en stelt bovendien dat het onderwijsperspectief ontbreekt. Tbo staat volgens de Onderwijsraad op gespannen voet met de algemene taken en verantwoordelijkheden van het onderwijs. Niet invoeren dus.

Dat zou een politieke afgang zijn voor Fred Teeven en in het verlengde van hem ook voor Jet Bussemaker en Sander Dekker die er zo enthousiast over waren. Voor Ahmet Marcouch zou het natuurlijk ook jammer zijn. Maar ja, moet je slechte plannen met het onderwijs invoeren omdat het de politiek nu eenmaal goed uitkomt. Nee natuurlijk, het moet altijd gaan om goed onderwijs voor álle leerlingen.

Het moet dus ook gaan om goed onderwijs voor veroordeelde criminele jongeren die weer een positief toekomstperspectief kunnen krijgen. Daar zijn, zo merkt de Onderwijsraad op, al voldoende maatregelen voor, zoals onderwijs in jeugdinrichtingen. Volgens de Onderwijsraad moet Teeven daar de oplossing zoeken, en niet bij de tbo-maatregel.

De reguliere scholen worden al te veel gebruikt als maatschappelijke duizenddingendoekjes en zitten volgens mij terecht niet te wachten op deze extra (zware) taak op hun bordje.

Ritske van der Veen, directeur VOS/ABB

Onderwijsraad maakt gehakt van tbo-maatregel

De Onderwijsraad heeft geen goed woord over voor de voorgestelde terbeschikkingstelling aan het onderwijs (tbo-maatregel). De raad vindt de maatregel niet noodzakelijk en effectief, twijfelt aan de uitvoerbaarheid ervan en stelt bovendien dat het onderwijsperspectief ontbreekt. Het advies aan staatssecretaris Sander Dekker van OCW is om de tbo-maatregel niet in te voeren.

De voorgestelde terbeschikkingstelling aan het onderwijs houdt in dat rechters de mogelijkheid zouden moeten krijgen om jongeren van 12 tot 23 jaar die voor een misdrijf worden veroordeeld te verplichten naar school te gaan. Als zij hieraan niet meewerken, moeten ze naar een justitiële (jeugd)inrichting.

Het voorstel komt van staatssecretaris Fred Teeven van Veiligheid en Justitie. De ministerraad heeft er in maart mee ingestemd. De tbo-maatregel kreeg al eerder de steun van minister Jet Bussemaker, staatssecretaris Sander Dekker van OCW en staatssecretaris Sharon Dijksma van Economische Zaken. Het idee om veroordeelde jongeren ter beschikking van het onderwijs te stellen komt van PvdA-Tweede Kamerlid Ahmed Marcouch. Hij kwam er al in 2010 mee.

De Onderwijsraad concludeert nu echter dat de voorgestelde maatregel te eenzijdig vanuit het strafrecht is benaderd en dat het onderwijsperspectief ten onrechte ontbreekt. ‘Hierdoor staat de tbo-maatregel op gespannen voet met de algemene taken en verantwoordelijkheden van het onderwijs als zodanig’, zo staat in een advies aan Dekker.

Daarnaast is de raad niet overtuigd van de noodzaak, effectiviteit en uitvoerbaarheid van de tbo-maatregel. ‘Het staat onvoldoende vast dat bestaande mogelijkheden tot scholing van de beoogde doelgroep binnen en buiten het strafrecht ten volle worden benut. Bovendien is het twijfelachtig of dwang tot scholing via de tbo-maatregel ertoe zal leiden dat deze jongeren meer gemotiveerd raken een opleiding af te ronden.’

Het advies van de Onderwijsraad is om bestaande maatregelen aan te passen en de tbo-maatregel niet in te voeren.