Van Walcheren tot Slochteren: reacties op krimpadvies

De oproep aan lezers van deze website om hun mening te geven over het krimpadvies van de Onderwijsraad, heeft veel reacties opgeleverd. Van Walcheren tot Slochteren vindt iedereen er het zijne of hare van. In het advies Grenzen aan kleine scholen … Lees verder

De oproep aan lezers van deze website om hun mening te geven over het krimpadvies van de Onderwijsraad, heeft veel reacties opgeleverd. Van Walcheren tot Slochteren vindt iedereen er het zijne of hare van. In het advies Grenzen aan kleine scholen staat onder andere dat de minimale opheffingsnorm voor basisscholen omhoog moet van 23 naar 100 leerlingen. De reactiemogelijkheid blijft openstaan: welkom@vosabb.nl.

‘Een getal op zich zegt niet zo veel, het gaat om de mogelijkheden voor ouders om in de nabijheid te kiezen’, zo stelt Hans Rasch. Hij was algemeen directeur van 10 openbare dorpsscholen in Zuid-Kennemerland en is nu bestuurslid van het Vlietland College in Leiden. ‘Eigenlijk zou de kwaliteit de doorslag moeten geven. Als twee juffen of meesters in staat zijn om een goede kwaliteit te bieden aan een zeer kleine school, dan is dat geweldig! Wanneer in een afgelegen dorpskern een zeer kleine school staat, is het maatschappelijk veel beter om daar wat extra middelen voor te bestemmen dan de ouders te dwingen hun kinderen 10 tot 15 kilometer verderop naar school te brengen.’

Bovenschools manager Rob Beaumont van de Stichting jong Leren voor algemeen bijzonder primair onderwijs in Zuid-limburg vindt dat de discussie los moet komen van de emotie. ‘Probeer je voor de geest te halen hoe klein een school is. Kan zo’n schooltje dan nog verantwoord voor kinderen aan de slag zijn? De discussie gaat niet over de grens van 100, maar over betaalbare onderwijskwaliteit van duurzame aard. De grote vraag is of we dat met het huidige systeem op termijn kunnen volhouden.’ Beaumont merkt ook op dat het onderwijs niet moet meegaan in de afwijzende reacties van politieke partijen, die daarmee volgens hem alleen maar kiezers willen trekken.

Directeur Madeleine van Noordt Wieringa van openbare basisschool Pluspunt in Rotterdam vindt dat het onderwijs over de verzuiling heen moet stappen. ‘Ik ben van mening dat in een dorp altijd een basisschool moet zijn, maar ben tegen de verzuiling. Waarom in kleine dorpen geen neutraal bijzondere scholen? Zo zitten alle kinderen bij elkaar als het gaat om de reken-, taal- en zaakvakken, maar kun je ze scheiden bij de godsdienstlessen. Het is toch niet meer van deze tijd, ook economisch niet, dat er nog aparte openbare en christelijke scholen moeten zijn?’

Evelien Groen uit Heemskerk reageert als moeder: ‘Mijn kinderen zitten op Het Kleurenorkest in Limmen, een basisschool met 70 leerlingen. Daar hebben we voor gekozen, omdat het erg slecht ging met onze oudste op een school met 500 leerlingen. Niet elk kind is geschikt voor grootschalig onderwijs. Met het behoud van kleine scholen voorkom je uitval van leerlingen naar het speciaal onderwijs, omdat vaak iets meer aandacht, rust en oog voor de specifieke vraag van dat kind voldoende is. Dat kan helaas tegenwoordig op een grote school niet meer gegarandeerd worden.’

John van de Ven, directeur van openbare basisschool De Omnibus in Baarlo, vindt dat het advies van de Onderwijsraad ongenuanceerd naar buiten is gebracht. ‘Ik ben van mening, dat ook op kleine scholen een hoge kwaliteit geboden kan worden. Die kwaliteit gaat veel verder dan alleen de cognitieve kwaliteiten. Ik denk wel dat er gekeken kan worden naar plekken waar voldoende aanbod van onderwijs is. Bijvoorbeeld in een stadsdeel waar zeven scholen zijn, is zes of misschien vijf ook wel voldoende. Diversiteit van onderwijsaanbod blijft essentieel. Het vraagt dus vooral om maatwerk, waarbij kwaliteit een belangrijk criterium is.’

Oud-bestuursvoorzitter Herman Laros van de Edudelta Onderwijsgroep in Zeeland ziet in het advies van de Onderwijsraad één goede aanbeveling, namelijk het Regionaal aanpassingsplan of RAP. ‘Ik zou de opheffingsnorm in stand houden op 23 en daarbij de voorwaarde stellen dat voor kwaliteitsbehoud van het aanbod een RAP actueel moet zijn. Daarnaast zou ik zeggen dat denominatie in een regio niet aan de orde is bij leerlingenaantallen onder de 100.’

Directeur Harm Wolthuis van openbare basisschool De Kinderboom in Slochteren en van samenwerkingsschool Meeroevers in Meerstad zegt dat de luxe van twee kleine scholen in één dorp niet meer te betalen is. ‘Wat veel mensen in Nederland nog onvoldoende beseffen, is dat de economische realiteit sinds eind 2008 drastisch is veranderd. We hebben nu en in de toekomst niet meer de mogelijkheid om te gaan voor wat we willen. Ik denk dat we dit structureel als leidraad moeten nemen om tot een integrale aanpak te komen voor goed algemeen toegankelijk onderwijs. Er zou een dwingende maatregel moeten komen waarbij alle algemeen toegankelijke scholen fuseren, net als binnen passend onderwijs.’

Wolthuis merkt verder op dat de minimale opheffingsnorm niet naar 100, maar naar bijvoorbeeld 60 leerlingen zou moeten. ‘Als school heb je dan de gelegenheid om combinaties te maken van 1-2, 3-4-5 en 6-7-8. Op een van mijn groeischolen hebben we bewust hiervoor gekozen, ook al is dat vanwege schoolgrootte niet nodig.’

Harry Groeser laat namens de raad van bestuur van de Stichting Archipel voor openbaar primair onderwijs op Walcheren weten dat als het kabinet het advies van de Onderwijsraad overneemt, er in het openbaar onderwijs een kaalslag wordt aangericht. ‘Dit achten wij ongewenst. Wij hebben er alle vertrouwen in dat VOS/ABB dit geluid duidelijk zal laten doorklinken.’

Wilt u ook reageren? Mail dan naar welkom@vosabb.nl onder vermelding van ‘Reactie krimp’. Vermeld duidelijk uw naam en graag ook uw functie. De reactiemogelijkheid staat nadrukkelijk open voor iedereen: bestuurders, managers, leerkrachten en andere personeelsleden, ouders en natuurlijk ook leerlingen.

Zie ook de gerelateerde berichten in de rechterkolom.