Moed nodig voor vorming in onderwijs

‘Er is moed nodig om in deze tijd door te gaan met het vormende aspect van het onderwijs. Toon die moed en houd eraan vast, terwille van de jonge generatie.’ Met deze woorden opende bestuursvoorzitter Kees Boele van de Hogeschool Arnhem Nijmegen vanmiddag de conferentie Openbaar onderwijs verbindt.

De hoorzaal in de pabo van de HAN zat vol met pabo-studenten en -docenten, die zich deze middag verdiepten in de levensbeschouwelijke aspecten van het openbaar onderwijs. Boele gaf aan dat het risico bestaat dat juist het vormende element uit het onderwijs ‘gesloopt’ wordt, omdat economische waarden en arbeidsperspectieven vaak voor gaan.

De bestuursvoorzitter verwees naar Erasmus, die 500 jaar geleden al betoogde hoe belangrijk juist levensbeschouwelijke vorming is. Daarnaast gaat het in het onderwijs om de interactie tussen docent en leerling, zei Boele, die vertelde dat hijzelf is gevormd door een hoogleraar filosofie die hij bewonderde.

Na de inleiding door Boele konden de deelnemers aan de conferentie kiezen uit verschillende workshops over de invulling van levensbeschouwelijke vorming.

Het evenement is georganiseerd door VOS/ABB in samenwerking met de HAN en de Vereniging Openbaar Onderwijs als onderdeel van de jaarlijkse School!Week, waarin het openbaar en algemeen toegankelijk onderwijs zich altijd stevig op de kaart zet.

Wervelwindcabine
Na de workshops gingen de conferentiedeelnemers aan de slag met een spectaculaire wervelwindcabine, die bij de hoorzaal was opgesteld. Dat werd ingeleid door pabo-docent Tom Schoemaker, die vertelde over levensbeschouwelijke invloeden voor leerlingen en studenten.

Hij gaf voorbeelden van die invloeden, zoals de supermarkt. ‘Laat kinderen daar eens levensbeschouwelijke foto’s maken. Ga vervolgens het gesprek aan over de keuzes die gemaakt worden. Elke keuze zegt iets over iemands levensbeschouwing en helpt kinderen hierover na te denken.’ Zo gaf Schoemaker veel praktische tips over het inrichten van lessen levensbeschouwelijke vorming in de klas.

Hij liet de bezoekers aan de conferentie zelf inspiratiebriefjes schrijven en in de wervelwindcabine stoppen. Vervolgens mochten ze onder grote hilariteit om beurten proberen er wat briefjes uit te halen en te kijken welke boodschap ze meekregen.

 

 

Elk kind vormt zich in relatie met de ander

Bij de persoonlijke vorming van kinderen ligt het accent op de relatie met de ander. Dat heeft adjunct-directeur Anna Schipper woensdag benadrukt tijdens het symposium Levensbeschouwing & religie in het onderwijs van 2032 aan de Vrije Universiteit in Amsterdam.

Centrale vraag op dit symposium was of religie er nog toe doet. Schipper verwees in dit kader naar het recente onderzoek God in Nederland, waaruit duidelijk naar voren komt dat religie nog slechts een marginale rol heeft en dat veruit de meeste mensen niet meer willen dat godsdienst nog invloed heeft op onderwijs.

Het gaat volgens haar niet zozeer om de vraag of religie er nog toe doet, maar om zingevingsvragen die van alle tijden zijn. Het is, zo zei Schipper, de pedagogische en morele opdracht van het onderwijs om daarvoor ontmoeting te arrangeren. Kinderen kunnen worden uitgedaagd te reflecteren op zingevingsvragen, via hun eigen waarden en via die van anderen.

Schipper ziet vanuit VOS/ABB dat het concept School! hierbij leidend kan zijn. Dit ideaal ontstijgt de denominaties en gaat ervan uit dat er in de toekomst geen openbare, rooms-katholieke, protestants-christelijke, islamitische of wat voor scholen dan ook meer zijn, maar scholen voor iedereen die uitgaan van diversiteit op basis van gelijkwaardigheid en wederzijds respect.

Download de bijdrage van Anna Schipper