Ook Nederlandse leerlingen willen staken voor klimaat

Ook in Nederland willen jongeren gaan spijbelen om actie te voeren tegen verandering van het klimaat. Er is een scholierenstaking gepland op  donderdag 7 februari om actie te gaan voeren in Den Haag.

Hiermee volgt de Nederlandse jongerenactiegroep Youth for Climate het voorbeeld van Belgische jongeren die dezelfde naam gebruiken. In België is inmiddels twee keer een klimaatmars gehouden, beide keren in Brussel en beide keren op een donderdag. Daar kwamen duizenden jongeren op af. Het is de bedoeling van de Belgische klimaatjongeren om elke week te gaan staken voor het klimaat.

Youth for Climate pleit voor strenge maatregelen om klimaatverandering tegen te gaan. Net als in België, worden ook in Nederland jongeren via sociale media opgeroepen te gaan protesteren tegen klimaatverandering.

Jonge generatie wil serieus genomen worden

Leerling Pieter Lossie uit 5 vwo van het openbare Minkema College is enthousiast over het initiatief. Hij voerde eerder bij de Tweede Kamer actie voor strenge maatregelen tegen klimaatverandering. Hij zit met alle Nederlandse klimaatstakers in een WhatsApp-groep.

‘Erg tof dat de jonge generatie massaal eist serieus genomen te worden’, zegt hij tegen VOS/ABB. Lossie weet nog niet of hij zelf ook gaat spijbelen om op 7 februari naar Den Haag te gaan: ‘Eerst even kijken in hoeverre school akkoord gaat, maar het is in ieder geval wel mijn intentie.’

Katholieke kruistocht tegen openbaar onderwijs

Voorstanders van uitsluitend openbaar onderwijs gooien moedwillig keuzevrijheid, diversiteit en het recht op een eigen mening te grabbel. Dat stelt algemeen-directeur Titus Frankemölle van de rooms-katholieke Kwadrant Scholengroep in Noord-Brabant in een opiniestuk in BN De Stem.

Frankemölle, die tevens diaken is van het Bisdom Breda, reageert op het pleidooi van PvdA-fractieleider Lodewijk Asscher om grondwetsartikel 23 van de Grondwet zodanig aan te passen dat ook voor het bijzonder onderwijs algemene toegankelijkheid gaat gelden. Het idee daarachter is dat alle kinderen in het onderwijs gelijke kansen moeten hebben.

De reactie van de rooms-katholieke Frankemölle volgt tevens op een opiniestuk van directeur-bestuurder Hans Fuchs van Stichting Openbare Basisscholen Helmond en zijn collega Annemie Martens van Stichting PlatOO voor openbaar en algemeen toegankelijk onderwijs in Zuidoost-Brabant. Zij wijzen erop dat het onderwijs in Nederland sterk gesegregeerd is met als gevolg dat er veel kansenongelijkheid is. Dat kan volgens hen worden veranderd door eindelijk de verzuiling achter ons te laten.

Diskwalificatie openbaar onderwijs

Volgens Frankemölle is het allemaal onzin wat Asscher, Martens en Fuchs zeggen. Hij wil per se vasthouden aan de onderwijsvrijheid zoals Nederland die sinds 1917 kent, toen artikel 23 van kracht werd. Daarbij plaatst hij het katholiek onderwijs met stip op nummer 1. Dat is volgens hem de oefenplaats bij uitstek voor de echte maatschappij.

De algemeen-directeur van de Kwadrant Scholengroep zei vorig jaar dat openbaar onderwijs niets vindt en daardoor de dialoog met anderen niet kan aangaan. Hij verklaarde dat in het Katholiek Nieuwsblad, samen met de Haarlemse-Amsterdamse hulpbisschop Jan Hendriks.

In 2014 stelde Frankemölle in een opiniestuk in Trouw dat het openbaar onderwijs geen aandacht heeft voor levensbeschouwing en daarom niet serieus kan worden genomen. Hiermee liet hij zien 100 jaar achter te lopen op de feiten.

Lees meer…

Rotterdam zet in op kansengelijkheid

De gemeente Rotterdam trekt de komende jaren bijna een half miljard euro uit voor kansengelijkheid. ‘De ambitie is om alle Rotterdamse kinderen de beste onderwijskansen te geven. Daarom is gelijke kansen voor elk talent voor mij de kapstok van het Rotterdamse onderwijsbeleid’, zegt onderwijswethouder Said Kasmi (D66).

Rotterdam zet onder andere in op burgerschapsonderwijs, omdat dit bijdraagt aan de kennis over democratie, de vorming van waarden en normen en integratie. ‘Ingewikkelde thema’s moeten in elke klas kunnen worden besproken. Het gaat dan bijvoorbeeld over kennis van democratie, respect voor de mening van iemand anders of spanningen in de samenleving’, zo staat op de website van de gemeente.

Andere punten die de gemeente Rotterdam belangrijk vindt, zijn een betere overgang van de ene naar de andere schoolsoort, een sterk, gevarieerd en aantrekkelijk aanbod aan scholen in de buurt, de aanpak van het lerarentekort en het verkleinen van de kwaliteitsverschillen tussen scholen.

Lees meer…

Nashville-verklaring past bij reformatorisch onderwijs

Documentatie van de Vereniging voor Gereformeerd Schoolonderwijs (VGS) over seksuele diversiteit komt op hoofdlijnen overeen met wat er in de Nashville-verklaring staat, meldt de VGS. In reactie op de omstreden verklaring heeft onder andere het openbare Rembrandt College in Veenendaal de regenboogvlag gehesen, omdat die symbool staat voor diversiteit, gelijkwaardigheid en wederzijds respect. 

‘Het begin van het nieuwe jaar is helaas minder rustig gestart dan gehoopt’, zo meldt de VGS naar aanleiding van de commotie over de omstreden Nashville-verklaring. Deze verklaring is onder anderen door dominees uit reformatorische kringen overgenomen van de Southern Baptist Convention, met 15 miljoen leden het grootste protestants-christelijke kerkgenootschap in de Verenigde Staten.

In de verklaring staat onder meer dat alle niet-heteroseksuelen een geaardheid hebben die niet past bij de Bijbelse uitgangspunten zoals God die zou hebben bedoeld. Het homohuwelijk wordt afgewezen en het zou een zonde zijn om transgenders te accepteren. Critici stellen dat met de verklaring uitsluiting wordt gepredikt van iedereen die een niet-heteroseksuele geaardheid heeft.

De VGS meldt in reactie op de commotie te hechten aan een eigen visienota uit 2008 en een brochure over (homo)seksualiteit in het reformatorisch onderwijs en tevens aan een brochure uit 2014 over sociale veiligheid en seksuele diversiteit. De Nashville-verklaring komt hier volgens de VGS op hoofdlijnen mee overeen, ‘maar heeft een andere achtergrond, doelstelling en doelgroep’. Dat laatste wordt verder niet gespecificeerd.

Heldere Bijbelse lijn

In het Reformatorisch Dagblad zei voorzitter Pieter Moens van de VGS dat hij hoopt ‘dat we in de huidige discussie rond de Nashville-verklaring als gereformeerde gezindte met één stem blijven spreken’. De krant citeert hem ook als het over de inhoud van de omstreden verklaring gaat. Moens stelt dat de Nashville-verklaring aansluit bij de ‘heldere Bijbelse lijn zoals we die al jaren hanteren’.

Uit de ontstane ophef leidt Moens af dat er in het huidige debat geen enkele ruimte meer lijkt voor nuance: ‘Je bent het óf met alles eens óf je bent homofoob’, zo citeert het Reformatorisch Dagblad hem.

Lees meer…

Kernwaarden openbaar onderwijs

De standpunten van het reformatorisch onderwijs over seksuele diversiteit staan haaks op die van het openbaar onderwijs. In de kernwaarden van de openbare scholen is opgenomen dat iedereen welkom is. Het openbaar onderwijs gaat nadrukkelijk uit van gelijkwaardigheid en wederzijds respect en sluit niemand uit.

Onder andere het openbare Rembrandt College in Veenendaal heeft in reactie op de Nashville-verklaring de regenboogvlag gehesen.

Pastoor baalt van verdwijnen laatste heilige

Pastoor Leendert Spijkers van de parochie Sint-Odulphus van Brabant baalt ervan dat de rooms-katholieke Antoniusschool in het buurtschap Straten bij Oirschot besloten heeft de naam van deze heilige niet meer te voeren.

In het Eindhovens Dagblad staat dat pastoor Spijkers verzucht dat met de keuze voor de nieuwe naam Dalton Centrum AvontuurRijk er geen school meer is die naar een heilige is vernoemd. ‘Alle heiligen zijn uit het Oirschotse onderwijs verdwenen nu’, aldus de pastoor, die eraan toevoegt dat het katholieke schoolbestuur Skobos hem nooit iets heeft gevraagd over de naamsveranderingen.

Overigens is op de website van de school ook al niets meer te vinden over het katholieke karakter van het onderwijs. Wie daar zoekt naar naar het woord ‘katholiek’, krijgt nul treffers.

Lees meer…

Workshop lesmaterialen sociale veiligheid en burgerschap

Op 7 februari kunt u bij de Respect Education Foundation in Amsterdam een workshop volgen over gratis lesmaterialen.

De Respect Education Foundation (een samenwerkingspartner van VOS/ABB) biedt sinds 2,5 jaar gratis lesmaterialen aan op het gebied van sociale veiligheid en burgerschap. De workshop is bedoeld om leraren hier optimaal gebruik van te laten maken.

Wanneer en waar?

De workshop is op donderdag 7 februari van 14 tot 16 uur. Locatie: Keizersgracht 177 in Amsterdam (pand van Amnesty International).

Deelname is gratis. U zich online aanmelden.

Meedenken over kernwaarden openbaar onderwijs

Wilt u met VOS/ABB meedenken over een herziening van de kernwaarden van het openbaar onderwijs? In januari, februari en maart zijn er verspreid over het land dialoogtafels, te beginnen voor onderwijsbestuurders en -directeuren.

VOS/ABB heeft op de algemene ledenvergadering van de vereniging op 14 november een aanzet gegeven tot een herziening van de huidige kernwaarden. Die komen uit 2008 en luiden kort samengevat: iedereen welkom, iedereen benoembaar, wederzijds respect, waarden en normen, van en voor de samenleving en aandacht voor levensbeschouwing en godsdienst.

Van en voor de samenleving

De tiende verjaardag van de kernwaarden is een mooi moment voor een herijking. De Kerngroep Openbaar Onderwijs van VOS/ABB heeft daartoe een voorzet gegeven. De openbare scholen zouden hun democratische en actief-pluriforme karakter sterker zichtbaar, merkbaar en voelbaar kunnen maken. Op die manier kan het openbaar onderwijs waarmaken dat het echt van en voor de samenleving is.

In de jubileumuitgave VOS/ABB beweegt onderwijs staat een artikel over de herziening van de kernwaarden. U kunt ook het discussiedocument Kader openbaar onderwijs downloaden (alleen voor leden van VOS/ABB).

Meedenken over kernwaarden openbaar onderwijs

Bent u als schoolbestuurder lid van VOS/ABB of werkt u als directeur voor een school die aan onze vereniging is verbonden? Dan kunt u meedenken over de herziening van de kernwaarden aan een van onze dialoogtafels. We willen graag dat uw organisatie afgevaardigd wordt door een bestuurder én een directeur.

De bijeenkomsten zijn op onderstaande data en locaties van 16 tot 18 uur, met uitzondering van de bijeenkomst in Venlo die al om 15 uur begint.

Na afloop van de bijeenkomsten worden soep en broodjes geserveerd.

Later in het jaar worden dialoogtafels georganiseerd voor leerlingen, leraren, ouders en onderzoekers/wetenschappers.

Aanmelden

U kunt zich voor een van de dialoogtafels aanmelden door een mailtje te sturen naar welkom@vosabb.nl onder vermelding van ‘Dialoogtafel’ en de bijeenkomst van uw keuze. Vermeld ook uw naam, uw functie, of u alleen komt of met zijn tweeën, de organisatie waarvoor u werkt en uw telefoonnummer.

Let op: de dialoogtafels zijn bedoeld voor leden van VOS/ABB. De capaciteit is beperkt. Daarom kan per organisatie één bestuurder en één directeur deelnemen.

Week van de Liefde over seksualiteit en relaties

De Week van de Liefde is van 11 tot en met 15 februari. Scholen voor voortgezet onderwijs kunnen dan op een laagdrempelige manier aandacht besteden aan seksualiteit en relaties.

De Week van de Liefde kan aanleiding zijn om het hele schooljaar vaker thema’s als weerbaarheid, veilig vrijen en seks en de media op de agenda te zetten.

Aanmelden voor de Week van de Liefde kan tot en met 23 januari.

Lees meer…

Ministerraad stemt in met wetsvoorstel burgerschap

De Ministerraad is akkoord gegaan met het wetsvoorstel van Arie Slob voor burgerschapsonderwijs. Met dit wetsvoorstel wil de onderwijsminister duidelijk maken wat scholen moeten doen op het gebied van burgerschapsonderwijs.

Er staat onder andere in dat scholen leerlingen kennis en respect moeten bijbrengen over de basiswaarden van de democratische rechtsstaat. De school moet volgens Slob een oefenplaats zijn voor leerlingen om te werken aan vaardigheden die ze later nodig hebben in de samenleving.

Door de wet te wijzigen, krijgt de Inspectie van het Onderwijs de mogelijkheid om met scholen in gesprek te gaan over hun burgerschapsonderwijs. Nu is het nog zo dat een school hierop alleen kan worden aangesproken als er helemaal niets aan burgerschap wordt gedaan. Dat vindt de minister te mager, dus wil hij dat veranderen.

Raad van State > Tweede Kamer

Nu de Ministerraad met het wetsvoorstel akkoord is, gaat het ter advisering naar de Raad van State. Het streven van het kabinet is om het wetsvoorstel voor burgerschapsonderwijs in het voorjaar naar de Tweede Kamer te sturen.

Marco Frijlink directeur-bestuurder VOO

Marco Frijlink wordt de nieuwe directeur-bestuurder van de Vereniging Openbaar Onderwijs (VOO) in Almere. Hij begint op 1 februari 2019.

Na het vertrek van Rein van Dijk, die in september jongstleden met pensioen ging, wordt VOO op interimbasis geleid door Paul Oomen.

Op 1 februari wordt hij dus opgevolgd door Marco Frijlink, die nu nog marketingstrateeg, consultant en trainer is bij communicatiebureau Loyals. Hij is ook voorzitter van D66 in Woerden en van Vluchelingen Steunpunt Groene Hart.

Frijlink is tevens lid van de raad van toezicht van het openbare Minkema College in Woerden.

‘Ouders en scholen moeten af van hokjesdenken’

‘Keuzevrijheid van ouders en scholen is te veel op een voetstuk gehesen.’ Dat stellen Laura de Adelhart Toorop en Gijsbert Werner in een ingezonden stuk in NRC over kansengelijkheid in het voortgezet onderwijs. In 2015 zaten zij in de Nationale Denktank over een toekomstbestendig onderwijsstelsel.

De Adelhart Toorop en Werner signaleren een ‘verborgen stelselwijziging’ in het voortgezet onderwijs. ‘Bijna een kwart van de brede brugklassen (…) is de afgelopen jaren verdwenen. Steeds meer scholen kiezen ervoor om categoraal te worden, en nog maar één onderwijstype aan te bieden (…). Scholengemeenschappen die op papier ‘breed’ zijn, bieden verschillende niveaus steeds vaker op aparte, ‘nauwe’ locaties aan.’

Doorgeschoten hokjesdenken

De voorkeuren van scholen en ouders voor categoraal onderwijs hebben volgens hen sterke negatieve consequenties. ‘Door dit doorgeschoten hokjesdenken verwaarloost ons onderwijs zijn maatschappelijke taak om bij te dragen aan kansengelijkheid onder leerlingen en aan sociale samenhang. Keuzevrijheid van ouders en scholen is te veel op een voetstuk gehesen. Laatbloeiers en kinderen uit achterstandswijken zijn hier de dupe van. En als leerlingen uit verschillende milieus niet meer met elkaar in contact komen, leren zij minder goed omgaan met verschillen’, aldus De Adelhart Toorop en Werner.

Zij pleiten in hun stuk  voor een ‘brede-brugklasbonus’, een financiële prikkel van de overheid om brede brugklassen te stimuleren en aantrekkelijk te maken voor leerlingen en hun ouders.

Lees meer…

School!Week 2019: openbaar onderwijs heeft karakter!

Wij horen graag wat u in de School!Week 2019 gaat doen! Het thema van de campagneweek van het openbaar onderwijs van 18 tot en met 22 maart is dit keer ‘Openbaar onderwijs heeft karakter’.

De School!week bestaat sinds 2012 en wordt georganiseerd door VOS/ABB in samenwerking met de Vereniging Openbaar Onderwijs (VOO).

Elk jaar laten scholen in heel Nederland in deze speciale week zien dat het openbaar onderwijs van en voor de hele samenleving is. Alle kinderen en personeelsleden welkom. Openbaar onderwijs staat voor diversiteit, gelijkwaardigheid en wederzijds respect. Dat maken we in de School!Week extra zichtbaar!

Wat organiseren wij?

In de School!Week staan drie centraal georganiseerde activiteiten op het programma. De inhoud ervan staat nog niet helemaal vast, maar we kunnen u onder voorbehoud het volgende melden:

  • Maandag 18 maart – landelijke opening School!Week 2019: leerlingen van het openbaar en voortgezet onderwijs in Assen gaan met elkaar in debat over actuele ontwikkelingen. Deze activiteit staat in het teken van het democratische karakter van het openbaar onderwijs.
  • Woensdag 20 maart – studiedag ‘Openbaar onderwijs verbindt’: deze studiedag bij de pabo van de Hogeschool Windesheim in Zwolle  staat in het teken van het Diploma openbaar onderwijs. Studenten, leerkrachten en anderen met dit diploma kennen de specifieke identiteit van het openbaar onderwijs.
  • Vrijdag 22 maart – Kinderconferentie: de afsluitende activiteit van de School!Week voor leerlingen uit de groepen 7 en 8 en brugklassers is in het Limburgs Museum in Venlo. De Kinderconferentie sluit aan op het thema ‘Openbaar onderwijs heeft karakter’.

Inspireer collega’s!

Veel openbare scholen doen elk jaar mee aan de School!Week. Ze organiseren diverse activiteiten, waarbij zij hun omgeving actief betrekken. Het aantal deelnemers neemt elk jaar toe. Natuurlijk hopen wij dat ook dit keer het aantal deelnemers groeit.

Laat het ons weten of u meedoet! Wij horen natuurlijk ook graag wat uw bijdrage zal zijn. Daarmee kunt u andere scholen inspireren. Samen maken we er een mooie week van om het openbaar onderwijs nog steviger op de kaart te zetten!

Mail uw ideeën en activiteiten naar ikbenwelkom@vosabb.nl

 

Met kansengelijkheid kloof tussen kinderen dichten

‘Het is erg belangrijk dat kinderen zekerheid wordt geboden, zodat ze in een stabiele omgeving kunnen opgroeien. Daarvoor het van belang dat elk kind gelijke kansen heeft.’ Dat benadrukt minister Hugo de Jonge van Volksgezondheid, Welzijn en Sport mede namens onderwijsminister Arie Slob in reactie op Kamervragen.

Tweede Kamerlid Lisa Westerveld van GroenLinks had vragen gesteld over de conclusie van Kinderombudsvrouw Margrite Kalverboer dat er in Nederland een grote kloof is tussen gelukkige en kwetsbare kinderen.

De Jonge benadrukt in reactie hierop dat het kabinet wil dat alle kinderen kunnen meedoen, ook als hun ouders weinig geld hebben. Hij noemt dat ‘van essentieel belang (…) voor hun ontwikkeling en toekomstige participatie in de samenleving, op school en later op de arbeidsmarkt’.

Voorschool en tegengaan onderwijsachterstanden

De minister van VWS noemt verschillende maatregelen van het kabinet die het bieden van gelijke kansen moeten bevorderen. Zo doet het kabinet volgens hem veel voor kansengelijkheid in het onderwijs. Als voorbeelden hiervan noemt hij de extra investering van 170 miljoen euro in voorschoolse educatie. De Jonge noemt ook de 286 miljoen euro voor het tegengaan van onderwijsachterstanden.

‘Het kabinet activeert daarnaast via de Gelijke Kansen Alliantie lokale en regionale partners om ervaringen te delen en nieuwe kennis op te bouwen om de kansengelijkheid in het onderwijs te bevorderen’, aldus De Jonge mede namens Slob.

Lees meer…

Gratis Toolbox Mensenrechten op School

Scholen kunnen de Toolbox Mensenrechten op School bestellen. VOS/ABB heeft meegewerkt aan dit gratis lespakket van het College voor de Rechten van de Mens. Wilt u in uw school aan de slag met mensenrechten en kinderrechten? Marleen Lammers en Eline Bakker van VOS/ABB kunnen u hierbij ondersteunen!

Er is zo veel vraag naar de Toolbox Mensenrechten op School, dat inmiddels de tweede druk eraan komt. De toolbox bevat informatie over hoe mensenrechten en kinderrechten vorm kunnen krijgen in het schoolbeleid en de klas. Het gaat onder andere over burgerschap, pesten, radicalisering en inspraak van leerlingen.

Het materiaal voor het primair en voortgezet onderwijs is ontwikkeld door het College voor de Rechten van de Mens in samenwerking met onder andere VOS/ABB, Amnesty International en Unicef.

Ga naar www.mensenrechten.nl/opschool.

Aan de slag!

Wilt u in uw school aan de slag met mensenrechten en kinderrechten? Marleen Lammers en Eline Bakker van VOS/ABB kunnen u hierbij ondersteunen!

Marleen Lammers: 06-10946652, mlammers@vosabb.nl

Eline Bakker: 0348-405200, ebakker@vosabb.nl

Lhbt-leerlingen krijgen veel naar hun hoofd geslingerd

Nog altijd hebben veel niet-heteroseksuele leerlingen het zwaar in het voortgezet onderwijs. Dat meldt COC Nederland op basis van onderzoek dat de belangenorganisatie heeft uitgevoerd in samenwerking met de Amerikaanse Columbia University.

Volgens het COC worden op scholen veel negatieve dingen over homo’s gezegd, zowel door leerlingen als docenten. Bovendien zouden veel leraren niet adequaat optreden als leerlingen aangeven dat ze er last van hebben.

Bijna de helft van de zogenoemde lhbt-leerlingen werd het afgelopen jaar uitgescholden wegens hun seksuele oriëntatie. Ze zeggen ook dat andere leerlingen hen buitensluiten en over hen roddelen. Leerlingen die met geweld te maken krijgen, melden dit meestal bij het schoolpersoneel, maar dat doet er volgens het COC maar weinig mee.

Lees meer…

Meer aandacht nodig voor democratisch burgerschap

Democratisch burgerschap moet meer aan bod komen in het onderwijs. Dat staat in het adviesrapport Lage drempels, hoge dijken van de staatscommissie parlementair stelsel onder voorzitterschap van Johan Remkes.

De staatscommissie verwijst in het rapport naar onderzoek waaruit blijkt dat veel jongeren, vooral vmbo’ers, maar weinig weten over de werking van de parlementaire democratie. Daarom dringt de staatscommissie aan op een vergroting van de democratische kennis en vaardigheden bij jongeren.

‘Dat kan onder meer via het onderwijs. De positie van de vakken geschiedenis en staatsinrichting en maatschappijleer in het voortgezet onderwijs moet daarom worden versterkt’, zo staat in het adviesrapport.

Burgerschapsonderwijs

Daarin staat ook dat jongeren te weinig burgerschapscompetenties hebben. De commissie signaleert hierbij een tweedeling tussen toekomstige hoger en lager opgeleiden.

Het is volgens de commissie zo dat er gat zit in het burgerschapsonderwijs tussen de basisschool en de bovenbouw van het voortgezet onderwijs. Leerlingen krijgen in de eerste jaren van het voortgezet onderwijs nauwelijks burgerschapsonderwijs en sommige leerlingen komen er dan zelfs helemaal niet mee in aanraking.

De commissie beschouwt het plan van het kabinet voor een nieuwe wet voor burgerschapsonderwijs daarom als een stap in de goede richting.

Lees meer…

Onderwijsraad luidt noodklok over segregatie

De differentiatie in het Nederlandse onderwijsstelsel is doorgeschoten. Daardoor neemt de segregatie toe: leerlingen met verschillende sociale achtergronden ontmoeten elkaar steeds minder. De Onderwijsraad is daar zeer bezorgd over, zo blijkt uit de Stand van educatief Nederland 2018.

De raad vindt dat er ‘een fundamentele bezinning’ nodig is op de organisatie van het onderwijsstelsel. Niet alleen omdat jongeren uit verschillende sociale groepen elkaar niet meer vanzelfsprekend tegenkomen in het onderwijs, maar ook omdat plaatsing in het voortgezet onderwijs steeds bepalender wordt voor het eindniveau van jongeren. Bovendien heeft permanente educatie geen formele plek in het onderwijsstelsel.

Omgaan met verschillen

De school is volgens de Onderwijsraad ‘bij uitstek de plaats waar jongeren moeten leren omgaan met verschillen, door te oefenen in het omgaan met conflicten en het respect bijbrengen voor andersdenkenden’. Doordat de differentiatie van het stelsel is doorgeschoten, komt hier nog maar weinig van terecht.

De sterke differentiatie is ook gaan knellen, zo stelt de raad, ‘omdat de scheidingen tussen schoolsoorten en leerwegen strikter zijn geworden en het aantal brede brugklassen is afgenomen’. Daardoor bepaalt de plaatsing van leerlingen in het voortgezet onderwijs steeds meer het verdere verloop van hun schoolloopbaan. Dat is bijvoorbeeld nadelig voor laatbloeiers, die hierdoor minder kansen krijgen.

De Onderwijsraad komt met de volgende suggesties om het stelsel aan te passen:

  • Verminder differentiatie waar nuttig en mogelijk
  • Verbind schoolsoorten en opleidingen
  • Stimuleer beroepsgericht onderwijs op havo en vwo
  • Verminder en verbeter selectie
  • Geef permanente educatie een structurele plek in het onderwijsstelsel

Lees meer…

‘Gouden middenweg’ voor samenwerkingsscholen

Samenwerkingsscholen krijgen van Erik Renkema het advies een vorm van levensbeschouwelijk onderwijs aan te bieden waarin de kracht van zowel het openbaar als bijzonder onderwijs tot haar recht komt. Docent en onderzoeker Renkema van Hogeschool Windesheim is aan de Protestantse Theologische Universiteit gepromoveerd op een onderzoek naar de samenwerkingsschool.

‘Hoe je het ook wendt of keert, je bent een fusieschool van twee identiteiten. Je moet dus samen op zoek gaan naar een manier waarin je jezelf kunt herkennen’, zegt Renkema in een interview met de christelijke profielorganisatie Verus.

Hij spreekt van een ‘gouden middenweg’ om in de samenwerkingsschool om te gaan met bronnen en tradities ‘die bijdraagt aan dialoog en daarmee persoonsvorming’.

Renkema: ‘Vanuit de openbare kant zal men levensbeschouwelijke bronnen en tradities wel degelijk serieus moeten nemen voor de persoonsvorming van kinderen. Dat doen aan religie en godsvragen, dat zou door sommige vertegenwoordigers van openbaar onderwijs als verlies kunnen worden ervaren.’

‘Voor het christelijk perspectief kun je zeggen: besteed actief aandacht aan pluriformiteit. Voor een enkele ouder zal dat niet het beeld zijn dat hij voor ogen had toen hij voor een christelijke school koos’, aldus Renkema.

Lees meer…

‘Leerrecht en algemene toegankelijkheid in artikel 23’

PvdA-leider Lodewijk Asscher wil artikel 23 van de Grondwet aanpassen. Hij pleit ervoor in het artikel over de vrijheid van onderwijs op te nemen dat elk kind recht heeft op onderwijs en gelijke kansen. Ook wil hij algemene toegankelijkheid regelen, zodat het bijzonder onderwijs geen leerlingen meer kan weigeren.

VOS/ABB heeft op verzoek van de PvdA meegedacht over de wijze waarop het meer dan 100 jaar oude grondwetsartikel 23 beter kan aansluiten bij de realiteit van de 21e eeuw. Daarbij spelen in het kader van kansengelijkheid leerrecht en algemene toegankelijkheid een essentiële rol.

Elke leerling welkom

Nu is het nog zo dat bijvoorbeeld een christelijke school met de Grondwet in de hand leerlingen mag weigeren als die niet bij de godsdienstige uitgangspunten van de school zouden passen. Als het aan Asscher ligt, verdwijnt die mogelijkheid uit artikel 23.

Hij wil alle scholen wettelijk verplichten elke leerling te accepteren, ook als het kind of diens ouders een andere levensovertuiging huldigen dan de school. Wel mag worden verwacht dat alle leerlingen en hun ouders de grondslag van de school respecteren.

In het openbaar onderwijs is het per definitie altijd al zo dat elke leerling welkom is. Openbaar onderwijs is immers van en voor iedereen. Met algemene toegankelijkheid zou dit ook gaan gelden voor het – eveneens door de overheid bekostigde – bijzonder onderwijs.

Kansengelijkheid

Daarnaast wil Asscher in de Grondwet opnemen dat elk kind in Nederland leerrecht krijgt en dat het onderwijs voor ouders kosteloos is. Algemene toegankelijkheid, leerrecht en kosteloos onderwijs zijn volgens Asscher nodig voor kansengelijkheid.

Nu is het nog zo dat sommige bijzondere scholen zeer hoge vrijwillige ouderbijdragen vragen. Geen enkele school die zo’n hoge bijdrage vraagt, zal erkennen dat dit middel wordt ingezet om leerlingen van ouders met een lage sociaal-economische status te weren. De realiteit is echter dat met hoge bijdragen dit effect wel degelijk wordt bereikt.

Asscher wil in artikel 23 van de Grondwet handhaven dat ouders met geld van de overheid een school op religieuze grondslag mogen stichten. Het moet volgens hem wel moeilijker worden voor bijvoorbeeld orthodox-christelijke en islamitische scholen om geen aandacht te schenken aan onderwerpen die bij bepaalde doelgroepen gevoelig kunnen liggen, zoals seksuele diversiteit en de Holocaust.

Kwestie van lange adem

Algemene toegankelijkheid is een thema waar de PvdA al lange tijd aan werkt. Toenmalig PvdA-Tweede Kamerlid en huidig SER-voorzitter Mariëtte Hamer kwam in 2005 met een voorstel voor algemene acceptatieplicht. Toen de PvdA echter samen met het CDA en de ChristenUnie in het kabinet-Balkenende plaatsnam, verdween het onder druk van de christelijke coalitiedwang in de la.

In 2010, toen de sociaal-democratische deelname aan het kabinet werd beëindigd, kwam Hamer opnieuw met het voorstel. De liberale VVD liet later dat jaar weten het voorstel niet te zullen steunen, waardoor er geen meerderheid in de Tweede Kamer voor was. Die weigering had te maken met het feit dat de VVD ging regeren met het CDA. Er was dus wederom sprake van christelijke coalitiedwang.

Slob ‘hogelijk verbaasd’

Voormalig PvdA-Kamerlid Loes Ypma, die later korte tijd voorzitter was van de christelijke profielorganisatie Verus, probeerde het in 2014 opnieuw om algemene acceptatieplicht in de wet vast te leggen. De huidige onderwijsminister Arie Slob die toen namens de ChristenUnie in de Tweede Kamer zat, reageerde ‘hogelijk verbaasd’.

Slob zei dat het PvdA-plan voor algemene toegankelijkheid een oplossing zou zijn voor een niet bestaand probleem, omdat er nauwelijks scholen zouden zijn die leerlingen weigeren. Hij benadrukte dat als er scholen zijn die misbruik maken van de vrijheid van onderwijs, de rechter hen op de vingers kan tikken.

Lees het plan van de PvdA

Lees ook het Algemeen Dagblad dat uitgebreid bericht over het plan van Asscher.

Extra VOS/ABB-korting op Goedemorgen!

De website Goedemorgen! voor het voortgezet onderwijs biedt gereedschap voor een goed gesprek in de klas om actualiteiten te duiden en de complexe wereld te begrijpen. Als uw school bij VOS/ABB is aangesloten, kunt u Goedemorgen! gebruiken voor slechts 150 euro!

De normale vaste prijs voor Goedemorgen! is 600 euro per school per schooljaar. Als VOS/ABB-lid betaalt u altijd al minder, namelijk 450 euro per schooljaar. Daar doet uitgeverij Creathlon nog een schep bovenop: als u nu een abonnement neemt, betaalt u als lid van VOS/ABB tot het einde van dit schooljaar slechts 150 euro (niet-leden betalen voor de rest van dit schooljaar 200 euro).

Let op: individuele docenten kunnen een abonnement afsluiten voor 10 euro voor de rest van het schooljaar (normale prijs 14,95 euro).

Meer weten? Lees het artikel Elke dag een goed gesprek met de klas uit magazine Naar School! van VOS/ABB. Uitgebreide informatie vindt u op de website van Goedemorgen!.

U kunt uw school online aanmelden voor een abonnement op Goedemorgen!.
Let op: vermeld dat uw school bij VOS/ABB is aangesloten!

De genoemde prijzen zijn inclusief btw.

Eerste school in nieuwbouwwijk altijd openbaar!

In een nieuwbouwwijk moet de eerste school altijd een openbare school zijn. Dat is een van de punten die VOS/ABB heeft ingebracht voor het gesprek in de Tweede Kamer over het wetsvoorstel Meer ruimte voor nieuwe scholen.

Dat de eerste school in de wijk een openbare school moet zijn, vloeit direct voort uit artikel 23 van de Grondwet over de vrijheid van onderwijs. Daarin staat immers dat de overheid ‘zich ten taak stelt voor alle burgers gelegenheid tot schoolonderwijs te verschaffen’ en dat de vervulling van die taak niet afhankelijk mag zijn ‘van het ontbreken van particulier initiatief’.

Er staat ook in dat onderwijs niet een zaak is ‘waarvan het belang door particulier initiatief moet blijken’, maar dat het ‘uit zichzelf een publiek belang’ is dat de overheid ‘geheel zelfstandig’ dient te behartigen’.

Niet nog meer segregatie!

De bijdrage van VOS/ABB gaat ook in op de huidige segregatie in het Nederlandse en het risico dat het wetsvoorstel op dit vlak met zich meebrengt. ‘Dit heeft met name te maken met de mogelijkheid dat eenieder straks een eigen school kan oprichten volgens een eigen gekozen grondslag. Ieder hokje een eigen school: de hokjesschool.’

Het wetsvoorstel gaat niet uitgaat van de huidige 19 vastgestelde richtingen, maar van ontelbare richtingen. Op basis van elke visie of grondslag kan er straks een school worden ingericht met een eigen toelatingsbeleid. ‘Dit wetsvoorstel geeft niet zozeer meer ruimte voor een verrijking van het onderwijsaanbod, maar zorgt voor meer ruimte voor segregatie’, zo staat in de bijdrage van VOS/ABB.

Algemene toegankelijkheid noodzakelijk

Een ander punt dat VOS/ABB in het licht van het tegengaan van segregatie noemt, is de noodzaak van algemene toegankelijkheid. ‘De gelijkheid van bekostiging van ons onderwijs moet er immers voor zorgen dat wij met ons allen kunnen genieten van ons onderwijs.’

Algemene toegankelijkheid botst niet met schoolkeuze, omdat uit wetenschappelijk onderzoek blijkt dat slechts een klein percentage van de ouders bereid is extra te reizen voor een denominatie.

De punten die VOS/ABB heeft ingebracht, hebben nadrukkelijk de aandacht van de politiek. Dat bleek tijdens een gesprek in de Tweede Kamer over het wetsvoorstel Meer ruimte voor nieuwe scholen.

Lees de bijdrage van VOS/ABB

Slob benadrukt: ‘Subsidie g/hvo voor onbepaalde duur’

Het Dienstencentrum GVO en HVO dat godsdienstig en humanistisch vormingsonderwijs (g/hvo) in openbare scholen verzorgt, krijgt geen structurele bekostiging in de zin van artikel 23 van de Grondwet. Het krijgt daarentegen wel een wettelijk vastgelegde structurele en tevens adequate subsidie voor onbepaalde duur. Dat meldt onderwijsminister Arie Slob in antwoord op Kamervragen van de ChristenUnie.

Er was verwarring ontstaan over het structurele karakter van de financiering van g/hvo in het openbaar onderwijs. De oorzaak van die verwarring lag in de terminologie die de minister hanteert. De ChristenUnie vroeg zich af waarom het woord ‘bekostiging’ aanvankelijk wel werd gebruikt voor de financiering van g/hvo en waarom Slob dat niet meer doet. De minister spreekt nu van ‘subsidie’ en dat zou kunnen suggereren dat de financiering van g/hvo slechts een tijdelijk karakter zou hebben.

Slob wijst er in zijn antwoorden op dat de term ‘bekostiging’ strikt genomen slechts kan worden gebruikt in de onderwijsrechtelijke betekenis die dit begrip heeft op grond van artikel 23 van de Grondwet over de vrijheid van onderwijs. De term ‘bekostiging’ wordt geregeld gebruikt als synoniem voor ‘structurele subsidie’ of ‘structurele financiering’, maar dat is dus eigenlijk niet juist, zo legt de minister uit.

Daarom kiest hij voor de term ‘subsidie’. Het Dienstencentrum GVO en HVO krijgt volgens hem ‘een structurele subsidie die van onbepaalde duur is’. De subsidie heeft volgens hem ‘een adequate hoogte (…), omdat bij de berekening een maatstaf wordt gehanteerd die vergelijkbaar is met de berekening die gebruikt wordt voor de bekostiging van scholen in het primair onderwijs’.

Lees meer… 

Bijna één op dertig racistische incidenten in scholen

Van de geregistreerde racistische incidenten in 2017 was ruim 3 procent in scholen. Dat meldt het Verwey Jonker Instituut.

In 2017 waren er 1652 geregistreerde racistische incidenten. De meeste daarvan deden zich voor in de directe woonomgeving of op de openbare weg (bij elkaar ruim 53 procent). Scholen scoren met ruim 3 procent (61 incidenten in 2017) relatief laag.

Bij de meeste racistische incidenten was sprake van discriminatie en/of belediging. Racistisch geweld komt veel minder vaak voor dan verbaal racisme.

Lees meer… 

Wetsvoorstel afschaffen fusietoets naar Tweede Kamer

Het wetsvoorstel voor het afschaffen van de fusietoets in het primair en voortgezet onderwijs ligt bij de Tweede Kamer. Onderwijsminister Arie Slob laat weten dat de Raad van State er geen inhoudelijke opmerkingen over had. 

VOS/ABB heeft jarenlang gepleit voor het afschaffen van de fusietoets, omdat die samenwerking in krimpregio’s ernstig in de weg stond. Voorgenomen fusies moesten worden uitgesteld. Andere schoolbesturen kozen vanwege de fusietoets met tegenzin voor minder intensieve samenwerking dan ze voor ogen hadden.

In april van dit jaar werd bekend dat het kabinet had besloten de fusietoets af te schaffen. Het wetsvoorstel dat dit moet regelen, ligt nu dus bij de Tweede Kamer.

Totdat de fusietoets is verdwenen, vindt enkel een procedurele toetsing van fusies plaats.

Informatie: Onderwijsjuristen, 0348-405250 van 08.30 tot 12.30 uur, onderwijsjuristen@vosabb.nl

Klassenfoto tijdens Offerfeest geen discriminatie

De openbare Maria Montessorischool in Den Haag heeft niet schuldig gemaakt aan discriminatie bij het nemen van klassenfoto’s tijdens het islamitische Offerfeest. Dat heeft het gerechtshof in Den Haag in hoger beroep beslist.

In 2015 kwam de schoolfotograaf langs op de eerste dag van het Offerfeest. Twee leerlingen uit een islamitisch gezin hadden toen vrij. Zij stonden daardoor niet op de klassenfoto. De ouders vonden dat de school hun kinderen had gediscrimineerd. Ze eisten excuses van de school en daarbovenop een schadevergoeding van 10.000 euro.

De rechter bepaalde dat de school niet goed had gehandeld. De ouders kregen een schadevergoeding toegewezen van 500 euro. Stichting De Haagse Scholen, waaronder de bewuste openbare basisschool valt, ging tegen deze beslissing in beroep.

Voldoende alternatieven, geen discriminatie

Het gerechtshof stelt de school nu in het gelijk. Het hof houdt er rekening mee dat de school de bedoeling had om de komst van de schoolfotograaf niet te laten samenvallen met het Offerfeest. Dat bleek echter een dag later te beginnen dan de school dacht.

Bovendien bood de school alternatieven aan. Zo is de schoolfotograaf die dag vroeger begonnen. Van die mogelijkheid hebben meerdere islamitische ouders gebruikgemaakt.

Daarnaast zijn door de adjunct-directeur later opnieuw klassenfoto’s gemaakt. Op die foto’s, die gratis ter beschikking zijn gesteld, staan wel alle leerlingen. De schoolfotograaf heeft ook nog individuele foto’s van de twee leerlingen gemaakt.

Het gerechtshof oordeelt dat de school voldoende compenserende maatregelen heeft genomen. Er kan niet worden gesteld dat de school schuldig is aan discriminatie.

Lees de uitspraak

Reactie De Haagse Scholen

De Haagse Scholen laat op Facebook weten blij te zijn met deze uitspraak. ‘Het is een bevestiging dat het handelen van de school in eerste instantie onjuist is beoordeeld.’ Het schoolbestuur noemt het spijtig dat het nodig was een gerechtelijke procedure te doorlopen.

Voor zover bekend is er geen reactie beschikbaar van de islamitische ouders.