Toenemende segregatie: subgroepen in scholen

Voormalig hoofddemograaf Jan Latten van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) waarschuwt in een interview in de Volkskrant voor toenemende maatschappelijke segregatie. Hij signaleert dat er subgroepen zijn, onder andere in scholen.

In de krant staat dat Latten vindt dat de overheid wat betreft segregatie zich te weinig sturend opstelt om te bereiken dat er een gemeenschappelijk fundament ontstaat. ‘De overheid heeft wel degelijk een opvoedkundige taak om te bewerkstelligen dat een samenleving zich in een gewenste richting ontwikkelt’, zo wordt hij geciteerd.

In dit kader stelt hij dat ook ouders moeten weten dat de overheid een opvoedkundige taak heeft. Daarbij noemt hij specifiek de rol die het bijzonder onderwijs zich aanmeet. ‘Wat mij bijvoorbeeld tegen de borst stuit, is dat de scholen in het bijzonder onderwijs te eigengereid kunnen zijn’, aldus de voormalig hoofddemograaf van het CBS.

Lees meer…

Ook in 2019 leergang ‘Zelfbewust leiderschap’

In januari gaat de succesvolle leergang Zelfbewust leiderschap weer van start. Leden van VOS/ABB krijgen 700 euro korting op deelname. Op 2 november kunt u in S-Clusive in Eindhoven geheel vrijblijvend een informatiebijeenkomst bijwonen.

De leergang wordt verspreid over acht dagen gegeven door onze partners van de Coachtrain. Centraal staat de vraag hoe u samen met uw personeel, uw leerlingen en hun ouders van uw openbare school een omgeving maakt die uitnodigt tot leren, ontmoeten en samenwerken.

VOS/ABB-korting

Leden van VOS/ABB betalen 2900 euro ex. btw per persoon voor deelname. Voor niet-leden is het tarief 3600 euro ex. btw. Het lidmaatschap van VOS/ABB is dus goed voor een korting van maar liefst 700 euro!

Lees meer op de website van de Coachtrain, raadpleeg de brochure of neem contact op met:

Marijke Scheenloop, 06-33031450
Andrew van der Veen, 06-44289764

Mailen kan natuurlijk ook: info@zelfbewustleiderschap.nl onder vermelding van ‘Gesprek leergang Zelfbewust leiderschap’. Vermeld ook uw naam, de organisatie waarvoor u werkt en uw telefoonnummer. De Coachtrain zal u vervolgens persoonlijk benaderen.

Advies over rol schoolbesturen en verkenning artikel 23

De Onderwijsraad komt in 2019 onder andere met een advies over de rol van de schoolbesturen en een verkenning naar de toekomstbestendigheid van de vrijheid van onderwijs volgens artikel 23 van de Grondwet. Dat staat in het Werkprogramma 2019 van de Onderwijsraad.

De centrale vraag die aan de basis van het advies naar de rol van schoolbesturen zal liggen: ‘Hoe kunnen onderwijsbesturen hun rol optimaal vervullen?’.

Bij het beantwoorden van deze vraag zal onder meer aandacht uitgaan naar verschillen in bestuurskracht tussen scholen en onderwijssectoren. Er zal ook worden gekeken naar wat er in dit opzicht te leren valt van andere (semi)publieke sectoren, zoals de zorg.

Vrijheid van onderwijs

De Onderwijsraad zal ook een verkenning uitvoeren naar de toekomstbestendigheid van de vrijheid van onderwijs volgens artikel 23 van de Grondwet. Daarbij zal de vraag centraal staan of de vrijheid van onderwijs in het licht van diverse ontwikkelingen in de samenleving, de onderwijspraktijk en het onderwijsbeleid betekenisvol kan blijven.

Andere onderwerpen waarover de Onderwijsraad in 2019 advies zal uitbrengen:

  • Lezen en leesbevordering
  • Educatieve infrastructuur
  • Verschillen tussen jongens en meisjes in het onderwijs
  • Passend onderwijs

Tevens zal de Onderwijsraad een aantal wetgevingsadviezen uitbrengen:

  • Verruiming wettelijke mogelijkheden voor innovatie in het onderwijs
  • Modernisering bekostiging primair onderwijs
  • Thuisonderwijs
  • Wetsvoorstel NLQF (Nederlands kwalificatiekader)

Lees meer…

Kabinet zet in op goed onderwijs voor iedereen

Het kabinet investeert in ‘goed toegankelijk onderwijs voor iedereen’, omdat dat ‘cruciaal is voor de toekomst van de Nederlandse kennissamenleving’. Dat staat in de begrotingsstukken van het ministerie van OCW, die op Prinsjesdag zijn gepubliceerd.

Het kabinet schrijft in de begrotingsstukken dat de samenleving veel verwacht van het onderwijs, maar ook dat het beseft dat scholen niet alle maatschappelijke problemen kunnen oplossen. De primaire taak van het onderwijs is, aldus het kabinet, ‘kinderen en jongeren tot bloei te laten komen en voor te bereiden op de verantwoordelijkheden die ze in de toekomst zullen dragen’.

Daarbij hoort nadrukkelijk ‘goed toegankelijk onderwijs (…) waarin ieder kind tot zijn recht komt en zijn gaven en talenten kan ontwikkelen’. Daarom zegt het kabinet in te zetten ‘op gelijke onderwijskansen’, waarbij het vijf punten noemt:

  • Vroeg- en voorschoolse educatie: het aantal uren voorschoolse educatie aan kinderen die risico lopen op onderwijsachterstanden kan worden uitgebreid van 10 naar 16 uur per week en de kwaliteit kan worden verhoogd door inzet van hbo’ers.
  • Onderwijsachterstandenbeleid: het budget voor onderwijsachterstanden wordt ‘beter over het land’ verdeeld. Er gaat minder onderwijsachterstandengeld naar de grote gemeenten en meer naar kleine gemeenten.
  • Talentontwikkeling: in 2019 komt er in het kader van passend onderwijs subsidie voor onderwijs aan hoogbegaafde kinderen.
  • Kansengelijkheid: het aantal lokale allianties om kansengelijkheid te bevorderen wordt uitgebreid. Hierin zitten onder andere schoolbesturen.
  • Curriculumherziening primair en voortgezet onderwijs: in 2019 wordt de ontwikkelfase afgerond, gevolgd door politieke besluitvorming.

Het kabinet meldt verder dat het extra investeert in de versoepeling van de overgang van het primair naar het voortgezet onderwijs. Daarbij worden de doorgaande leerlijn en de zogenoemde 10-14-scholen genoemd, voor kinderen van 10 tot en met 14 jaar.

Over passend onderwijs merkt het kabinet op, dat het eigenaarschap daarvan moet worden ‘gevoeld door leraren en scholen’ en dat het geld hiervoor ‘echt in de klas’ terecht moet komen. Ouders krijgen ondersteuning in het gesprek met scholen, er komt onafhankelijk toezicht op de samenwerkingsverbanden en de combinatie van onderwijs en (zware) zorg wordt gemakkelijker.

Leraren

Goede en sterke leraren zijn onmisbaar voor goed onderwijs en dat is ‘de reden dat dit kabinet zoveel in hen investeert’, zo staat in de begroting. Het kabinet noemt in dit kader ook ‘het harde werk van dienstbare bestuurders, schoolleiders,  onderwijsondersteuners en conciërges’.

Het lerarentekort is, zo staat in de stukken, ‘een grote uitdaging’ die al tot veel actie heeft geleid om het tegen te gaan. ‘Dat doen we samen met werkgevers, vakbonden, lerarenopleidingen, gemeenten, transfercentra en vele anderen.’ Als voorbeelden van acties die al worden ondernomen, noemt het kabinet het verhogen van de in-, door- en uitstroom van de lerarenopleidingen, het bevorderen van zij-instroom, het behouden van leraren en het activeren van stille reserve.

Ook worden ‘het verbeteren van de beloning en het carrièreperspectief’ genoemd, waarbij het kabinet ingaat op de salarisverhoging in het primair onderwijs en het geld voor de verlaging van de werkdruk in het onderwijs. ‘Daardoor wordt het beroep van leraar aantrekkelijker’, aldus het kabinet.

Ga naar de OCW-begroting 2019

Later deze week komt VOS/ABB met een grondige analyse van de cijfers in het OCW-begroting 2019. Deze analyse wordt gemaakt door onze financieel experts Ronald Bloemers en Ron van der Raaij.

Nooit uitsluiting op basis van ouderbijdrage!

VOS/ABB is positief over het initiatief van SP en GroenLinks in de Tweede Kamer om een wetsvoorstel in te dienen dat uitsluiting van leerlingen op grond van het niet betalen van de vrijwillige ouderbijdrage onmogelijk moet maken.

‘Goed onderwijs dient voor álle kinderen toegankelijk te zijn en dat betekent het hele aanbod van de school, ook de extracurriculaire onderdelen’, zo staat in een reactie van VOS/ABB op het initiatief van de Tweede Kamerlid Peter Kwint van de SP en zijn collega Lisa Westerveld van  GroenLinks. In de reactie staat ook dat de vrijwillige ouderbijdrage te vaak op incorrecte wijze wordt gebruikt en dat de Inspectie van het Onderwijs nu niet de mogelijkheden heeft hierop te handhaven.

VOS/ABB vindt dat als een activiteit, zoals een schoolreis, niet een-op-een binnen een kerndoel te vatten is, dit niet impliceert dat er geen sprake is van een onderwijsactiviteit. ‘De activiteiten vinden plaats met een sociaal doel en vallen binnen het pedagogische karakter van het onderwijs. Het zijn dan ook onderwijsactiviteiten. Hetzelfde geldt voor de bijlessen door de school of door leraren van de school.’

Ouderbijdrage is vrijwillig

In de onderwijswetten is nadrukkelijk vastgelegd dat de ouderbijdrage vrijwillig is. Daarom past het volgens VOS/ABB niet dat het onderwijsaanbod wordt afgestemd op betaalgedrag van ouders.

Tevens wordt in de reactie op het initiatief van SP en GroenLinks het karakter van het openbaar onderwijs benoemd. De algemene toegankelijkheid brengt met zich mee dat de financiële draagkracht van ouders niet bepalend mag zijn voor het wel of niet deelnemen aan schoolactiviteiten.

Kinderconferentie in Limburgs Museum Venlo

In de School!Week 2019 van VOS/ABB en de Vereniging Openbaar Onderwijs (VOO) kunnen leerlingen van openbare scholen meedoen aan de Kinderconferentie. Deze afsluitende activiteit van de jaarlijkse campagneweek van het openbaar onderwijs is op vrijdag 22 maart 2019 in het Limburgs Museum in Venlo.

De Kinderconferentie is voor leerlingen uit de groepen 7 en 8 van de basisschool en de brugklas van het voortgezet onderwijs. De conferentie zal aansluiten op het thema van de School!Week 2019: Openbaar onderwijs heeft karakter.

Debat

De werkgroep van VOS/ABB en VOO die de School!Week 2019 voorbereidt, werkt aan een landelijke opening van de campagneweek. De opening zal naar verwachting plaatsvinden in Assen.

Er zijn plannen om daar samen met de stichting Plateau Assen voor openbaar primair onderwijs en het openbare Dr. Nassaucollege in de Drentse hoofdstad een debat met leerlingen te organiseren. Deze activiteit zal in het teken staan van democratisch burgerschap, dat nauw aansluit bij het karakter van het openbaar onderwijs.

Diploma

Op woensdag 20 maart 2019 zal een studiedag worden gehouden over het Diploma openbaar onderwijs. Met dit diploma en deze jaarlijkse bijeenkomst richten VOS/ABB en VOO zich op pabo-studenten die zich willen verdiepen in de kernwaarden van het openbaar onderwijs.

Deze bijeenkomst zal plaatsvinden bij Hogeschool Windesheim in Zwolle.

Meer informatie over de School!Week 2019 volgt in de loop van het najaar.

Miniconferentie over Vreedzame School

Openbare basisschool Digitalis in Almere is de duizendste ‘Vreedzame School’ in Nederland. Ter gelegenheid van deze mijlpaal is op 27 september in Utrecht een miniconferentie over het programma De Vreedzame School.

De Vreedzame School wil leerlingen laten opgroeien tot verantwoordelijke en actieve leden van onze democratische samenleving. Het programma beschouwt de klas en de school als een leefgemeenschap, waarin kinderen een stem krijgen en leren wat democratisch burgerschap is.

De miniconferentie op donderdag 27 september van 13.30 tot 17.30 uur in Theater Stefanus in Utrecht richt zich op de vraag welke uitdagingen er zijn voor de toekomst als het gaat om burgerschapsvorming.

Deelname is gratis. U kunt zich aanmelden via info@stichtingvreedzaam.nl.

Lees meer…

VOS/ABB heeft in 2013 met een artikel aandacht besteed aan De Vreedzame School. Lees het artikel, dat gaat over de openbare Joop Westerweelschool in Amsterdam.

Openbaar onderwijs ‘vindt niets en heeft niets te zeggen’

Het openbaar onderwijs vindt niets en heeft niets te zeggen. Dat suggereren algemeen directeur Titus Frankemölle van de rooms-katholieke Kwadrant Scholengroep in Noord-Brabant en de Haarlemse-Amsterdamse hulpbisschop Jan Hendriks.

‘Wie zelf niets vindt of te zeggen heeft, kan ook de dialoog met andersdenkenden niet aangaan’, aldus Frankemölle en Hendriks, die in dit kader stellen dat het confessionele onderwijs een beter vertrekpunt zou bieden om de integratie te bevorderen dan het openbaar onderwijs.

Hoewel nog maar weinig rk-scholen zich expliciet profileren met hun religieuze identiteit, blijft volgens hen het katholiek onderwijs ‘een ijzersterk merk’. Zij stellen dat ook niet-katholieke ouders of ouders ‘met een lossere band met de kerk’ voor een rk-school kiezen vanwege ‘de vitale waardengemeenschappen’. Ze spreken met klem tegen als zou het confessionele onderwijs een ‘reliek uit het verzuilde verleden’ zijn.

Frankemölle en Hendriks doen hun uitspraken in het Katholiek Nieuwsblad.

Geen aandacht voor levensbeschouwing?

Frankemölle schreef in 2014 op de opiniepagina van Trouw in een stuk over grondwetsartikel 23 over de vrijheid van onderwijs ook al dat katholieke scholen beter zouden zijn dan openbare scholen. Hij stelde toen dat het openbaar onderwijs in tegenstelling tot het katholiek onderwijs geen aandacht zou hebben voor levensbeschouwing.

In tegenstelling tot wat hij suggereerde, is er in het openbaar onderwijs wel degelijk aandacht voor godsdienst en levensbeschouwing. Ten eerste is het wettelijk vastgelegd dat de openbare school ruimte moet bieden voor godsdienstig en/of humanistisch vormingsonderwijs als ouders daarom vragen.

Daarnaast pleit VOS/ABB ervoor om godsdienst en levensbeschouwing binnen de eigen pedagogisch-didactische verantwoordelijkheid van de school aan bod te laten komen. Veel openbare scholen doen dat tegenwoordig.

Lees meer…

Meer druk van school, maar minder gepest

Steeds meer leerlingen ervaren druk van school, blijkt uit een onderzoek naar gezondheid en welzijn van kinderen in de leeftijd van 11 tot en met 16 jaar. Daaruit blijkt ook dat er minder wordt gepest.

In het rapport HBSC 2017 – Gezondheid en welzijn van jongeren in Nederland van de Universiteit Utrecht, het Sociaal en Cultureel Planbureau en het Trimbos Instituut staat dat sinds 2001 de druk die leerlingen door schoolwerk ervaren meer dan verdubbeld is. In 2001 gaf 16 procent van de middelbare scholieren aan druk door schoolwerk te ervaren, vorig jaar was dat aandeel gegroeid naar ruim 35 procent.

‘Vooral tussen 2013 en 2017 is deze stijging aanzienlijk. Toch is er geen toename in psychische problemen in de laatste vier jaar. Mogelijk komt dat omdat jongeren nog positiever zijn geworden over hun relatie met hun ouders en zij minder gepest worden op school’, zo staat in het rapport.

Risicogedrag

In het rapport worden ook risicogroepen genoemd die extra aandacht zouden moeten krijgen, bijvoorbeeld als het gaat om preventie van risicogedrag. Het gaat volgens de onderzoekers om vmbo’ers, leerlingen met een migratieachtergrond, jongeren uit gezinnen met weinig welvaart en/of die niet opgroeien bij beide ouders.

Als voorbeeld van risicogedrag worden roken, pesten en intolerantie genoemd. ‘Dagelijks roken komt op het vwo nauwelijks meer voor: 0,3 procent van deze leerlingen rookt dagelijks. In de vmbo-basis- en kaderberoepsleerweg is dat 6,5 procent. Ook wordt er op het vmbo vaker gepest en hebben jongeren minder tolerante opvattingen ten aanzien van minderheden.’

Lees het rapport

Week van Respect ook voor gemeenten!

Voorzitter Awraham Soetendorp van de Respect Education Foundation roept elke burgemeester in Nederland op om in november met zijn of haar gemeente mee te doen aan de Week van Respect.

‘Respectvol samenleven in een inclusieve stad waar ruimte is voor iedereen. Het klinkt zó gewoon en eenvoudig. Helaas is polarisatie, discriminatie en uitsluiting vanwege afkomst, seksuele geaardheid, sociale klasse of geloof nog steeds aan de orde van de dag. Alleen samen kunnen we zorgen voor een samenleving waarin iedereen zich thuis en geaccepteerd voelt’, zo meldt de Respect Education Foundation, een samenwerkingspartner van VOS/ABB.

In dit filmpje richt voorzitter Soetendorp zich aan alle burgemeesters in Nederland om (net als veel scholen) mee te doen aan de Week van Respect van 5 tot en met 11 november.

‘Wat voor de klas gebeurt is geen staatstaak’

‘Wat voor de klas gebeurt is geen staatstaak, maar van de hele samenleving’. Dat heeft onderwijsminister Arie Slob gezegd in een toespraak bij de Universiteit voor Humanistiek in Utrecht ter gelegenheid van de opening van het academisch jaar.

De toespraak van Slob stond in het teken van het begrip ‘coöperatie’, oftewel ‘een minisamenleving, op basis van wederkerigheid’. In zo’n samenleving past volgens de minister ‘de overheid gezonde bescheidenheid’. Hij verbond dit aan de vrijheid van onderwijs en zei dat wat voor de klas gebeurt ‘geen staatstaak (is), maar van de hele samenleving’.

Burgerschap

Daarmee wordt volgens Slob de kern van burgerschap geraakt, namelijk ‘dat de hele samenleving zich medeverantwoordelijk voelt voor de groei van onze kinderen’. Opvoeden is de primaire taak van ouders, zo benadrukte hij, ‘maar bij leren samenleven en omgaan met verschillen (…) ligt een taak voor ons allemaal’.

Scholen noemde hij in dit kader ‘belangrijk als veilige oefenplaats, waar kinderen leren om verantwoordelijkheid te nemen voor jezelf en de ander’. Daar hoort volgens hem bij dat kinderen leren hoe ‘onze’ samenleving werkt. In dit verband noemde hij de Grondwet, het politieke systeem en de democratische rechtsstaat.

Lees de toespraak van Slob

 

‘School als gemeenschap bevordert kansengelijkheid’

Rector Alwin Hietbrink van het openbare Barlaeus Gymnasium in Amsterdam pleit voor een herwaardering van de school als gemeenschap. Hij verbindt zijn pleidooi aan kansengelijkheid.

Individueel maatwerk in het onderwijs schiet volgens hem door, waardoor de school als gemeenschap buiten beeld raakt. ‘Door de grote nadruk op persoonlijke ontwikkeling dreigen we het onderwijs als verbindingspunt van gemeenschapsvorming uit het oog te verliezen’, aldus Hietbrink op de opiniepagina van de Volkskrant.

De individualisering van het onderwijs heeft verstrekkende gevolgen, schrijft de Amsterdamse rector. Daarbij verwijst hij naar Frankrijk, waar decentralisering van het onderwijs in de jaren 80 van de vorige eeuw vooral voor kansarme leerlingen negatieve gevolgen had.

Daarom is volgens Hietbrink de school als gemeenschap toe aan een herwaardering. ‘Wat ons bindt is belangrijk en het verzorgen van een gemeenschappelijke basis voor al onze kinderen kan een belangrijke bijdrage leveren aan grotere kansengelijkheid.’

De gemeenschap is volgens hem niet alleen nodig om eenheid te vinden, maar ook om verschil te maken. ‘Je kunt je dus afvragen of gepersonaliseerd leren wel bijdraagt aan persoonsvorming. Want wie je bent, word je pas samen met anderen.’

Lees meer…

VOS/ABB houdt op 14 november een lagerhuisdebat over kansengelijkheid. Geïnteresseerd? Lees meer over ons initiatief

Slob: ‘Islamitische basisschool geen bedreiging’

‘In de praktijk zijn er talloze voorbeelden van openbare en bijzondere scholen die zonder problemen een schoolgebouw delen’, antwoordt onderwijsminister Arie Slob op vragen van de PVV over een openbare en een islamitische basisschool in Utrecht die sinds kort in één gebouw zitten.

Tweede Kamerlid Harm Beertema van de PVV van Geert Wilders had vragen gesteld aan Slob over het inhuizen van de Utrechtse islamitische basisschool Al Arqam in het gebouw dat voorheen alleen door openbare basisschool De Klimroos werd gebruikt.

Volgens Beertema zal dit ertoe leiden dat ‘het Nederlandse karakter en het Nederlandse pedagogische klimaat van openheid, vrijheid en respect voor vrouwen, seksueel anders geaarden en ongelovigen ernstig in gevaar komt’. Slob weerspreekt dat. Hij benadrukt dat ‘het uitdragen van de fundamentele waarden van onze democratische rechtsstaat’ een taak is van alle scholen. ‘Dat geldt ook voor het bevorderen van onderlinge verbinding in de samenleving’, aldus de minister.

Hij voegt daaraan toe dat er ‘in de praktijk talloze voorbeelden (zijn) van openbare en bijzondere scholen (van verschillende richtingen) die zonder problemen een schoolgebouw delen’.

Het bestuur van obs De Klimroos tekende bezwaar aan tegen de komst van Al Arqam, maar de rechter bepaalde in juli dat de openbare basisschool ruimte moest maken voor de komst van de islamitische basisschool. Daar legde het bestuur van de openbare basisschool zich bij neer.

Lees meer…

Gemengde klas criterium voor toelating tot Nederland

Syrische vluchtelingen die vanuit Turkije naar Nederland willen, komen ons land niet in als ze per se willen dat hun kinderen onderwijs krijgen in gescheiden klassen voor jongens en meisjes. Dat meldt de Volkskrant, die zich baseert op wat Paul van Musscher zegt. Hij is bij de politie de landelijk portefeuillehouder vreemdelingenzaken en migratiecriminaliteit.

Het criterium van de gemengde klassen en andere eisen die betrekking hebben op diversiteit en de gelijkheid van man en vrouw zijn volgens Musscher bepalend voor de toelating van Syrische vluchtelingen die op basis van de zogenoemde Turkije-deal naar Nederland willen.

‘Als jij zegt: mijn kinderen gaan koste wat kost niet in gemengde klassen of er wordt niet samen gezwommen, dan gaat er een streep door je dossier en kom je Nederland niet in’, zo citeert de krant de politiechef.

Lees meer…

Lessenreeks over positieve groepsdynamiek

Leraren kunnen gratis lessenreeksen over positieve groepsdynamiek downloaden.

Deze lessen zijn specifiek bedoeld voor in de ‘gouden weken’ – de eerste weken van het schooljaar die bepalend zijn voor het groepsdynamisch proces in de klas.

Er zijn lessenreeksen voor het primair, voortgezet en middelbaar beroepsonderwijs.

De lessenreeks wordt gratis ter beschikking gesteld door de Respect Education Foundation, een partnerorganisatie van VOS/ABB.

Maatschappelijke Diensttijd: tweede subsidieronde

Tot dinsdag 9 oktober kan er subsidie worden aangevraagd voor een tweede serie projecten Maatschappelijke Diensttijd voor jongeren. In de eerste tranche zijn 38 projecten goedgekeurd, die in september van start gaan. Er is een miljoenensubsidie beschikbaar.

Welke projecten precies subsidie hebben gekregen, is niet bekendgemaakt. Wel meldt het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport dat 13.000 jongeren na de zomervakantie aan de slag kunnen voor een maatschappelijke diensttijd.

Ze kunnen vrijwilligerswerk gaan doen bij goede doelen of voor mensen die een steuntje in de rug kunnen gebruiken. Als voorbeelden worden genoemd: werken bij de reddingsbrigade of het organiseren van contacten tussen jongeren uit de stad en jonge boeren. De gedachte achter de diensttijd is dat die bijdraagt aan burgerschapsvorming.

Het aantal projecten wordt begin 2019 uitgebreid. Daar is 25 miljoen euro voor beschikbaar. Dat budget loopt de komende jaren nog op naar 100 miljoen.

Ton subsidie voor Arnhemse school

Het lijkt er op dat tot dusverre vooral maatschappelijke organisaties subsidie hebben gevraagd voor een project met maatschappelijke diensttijd. Een van de weinige scholen die een aanvraag heeft ingediend, is de gereformeerde scholengemeenschap Guido in Arnhem. Deze school krijgt een ton subsidie voor de organisatie van een maatschappelijke diensttijd. De leerlingen van Guido kunnen er op vrijwillige basis aan meedoen in het kader van beroeps- en loopbaanoriëntatie en burgerschapsvorming.

Over de procedure voor de tweede subsidieronde wordt op woensdag 5 september een informatiebijeenkomst gehouden. Heeft u daarna interesse voor deze subsidie, dan moet u uiterlijk 21 september een formulier indienen om u aan te melden.

Meer informatie over het de tweede subsidieronde Maatschappelijke Diensttijd

Hengelose leerlingen positief over seksuele diversiteit

Minister Ingrid van Engelshoven van OCW complimenteert mede namens onderwijsminister Arie Slob de leerlingen van groep 8 van de openbare Anninksschool in Hengelo voor de positieve manier waarop zij met het thema seksuele diversiteit bezig zijn.

De complimenten volgen op kritische vragen van Tweede Kamerlid Kirsten van den Hul van de PvdA. Zij stelde die vragen naar aanleiding van een artikel in de Twentse krant Tubantia. Deze krant meldde dat de directeur van de school het geen goed idee vond om twee jongens in de eindmusical van groep 8 een stelletje te laten spelen. Dat zou bezwaarlijk kunnen zijn voor een meisje van ouders die tot de Jehovah’s Getuigen behoren.

‘Ik weet hoe mensen van dit geloof hierover denken. Je mag wel homo zijn, maar je mag het niet praktiseren. Ik achtte dus de kans zeer groot dat het bewuste meisje niet meer mee zou mogen doen met de musical, als we dit er in zouden laten. En mijn uitgangspunt is dat álle kinderen bij dit afscheid van school moeten zijn’, zo citeerde Tubantia de directeur van de Anninksschool.

Van den Hul plaatste de keuze van de directeur in een homofoob kader. Van de minister wilde ze onder andere horen dat ook kinderen van Jehovah’s Getuigen moeten worden voorbereid ‘op de Nederlandse samenleving waarin wèl mensen voorkomen die homoseksualiteit praktiseren en dat ook hun goed recht is’.

Respect en diversiteit

De minister benadrukt in haar antwoorden dat alle leerlingen op school les moeten krijgen over het respectvol omgaan met diversiteit, waaronder ook seksuele en genderdiversiteit. ‘Daarnaast is de school verantwoordelijk voor een sociaal veilig en inclusief klimaat, voor alle leerlingen, ongeacht seksuele oriëntatie, genderidentiteit, genderexpressie en ongeacht geloof’, aldus Van Engelshoven.

Op de vraag van Van den Hul wat de minister in deze zaak gaat ondernemen, antwoordt Van Engelshoven dat het hier gaat om ‘een debat dat in de school moet worden gevoerd’. Uit contact met de schooldirecteur blijkt volgens haar dat dit debat volop en op een positieve manier wordt gevoerd.

Om dit te illustreren, wijst de minister erop dat zowel de leerlingen van de musicalklas als de directeur in roze shirts naar school zijn gekomen, dat er gesprekken zijn geweest met ouders en dat de school met homobelangenorganisatie COC in gesprek is over het ontwikkelen van een protocol voor dit soort situaties.

Van Engelshoven spreekt nadrukkelijk haar complimenten uit voor de wijze waarop de leerlingen van groep 8 van de Anninksschool met het thema ‘seksuele diversiteit’ omgaan.

Lees meer…

Goed burgerschapsonderwijs met aandacht voor diversiteit

Goed burgerschapsonderwijs vereist actieve aandacht voor diversiteit van levensbeschouwingen en culturen. Dat staat in een gezamenlijke bijdrage van VOS/ABB en de Vereniging Openbaar Onderwijs (VOO) aan de internetconsultatie over het wetsvoorstel voor beter burgerschapsonderwijs.

VOS/ABB en VOO vinden ook dat het Internationale Verdrag inzake de Rechten van het Kind expliciet moet worden benoemd. ‘Het is namelijk essentieel dat kinderen hun eigen rechten en plichten kennen en dat dit verdrag ook binnen het onderwijs wordt nageleefd’, zo staat in de gezamenlijke bijdrage aan de internetconsultatie.

Ook zou er in de scholen meer aandacht moeten zijn voor democratie als een way of living. Het gaat dus meer dan alleen om kennisnemen van democratische waarden. ‘De school zou een democratische samenleving moeten zijn, waar kinderen actief participeren en meebeslissen.’

Een ander punt uit de gezamenlijke bijdrage is dat burgerschap zowel op micro- als macroniveau van groot belang is. ‘Ontwikkelingen zoals globalisering en digitalisering zorgen er immers voor dat de wereld vandaag de dag voor iedereen heel dichtbij is.’ VOS/ABB en VOO zien in dit kader ‘treden’ van burgerschap van gezin, school en buurt naar de woonplaats, Nederland, Europa en de wereld.

Lees de gezamenlijke bijdrage

U schuift onder tijdsdruk Grondwet opzij. Mag dat?

Het fusieplan in Zeeuws-Vlaanderen dat voorziet in de opheffing van het openbaar voortgezet onderwijs in dat gebied en daarmee de Grondwet opzijschuift, is volgens onderwijsminister Arie Slob onder grote tijdsdruk tot stand gekomen. Dat heeft de minister gezegd tijdens een algemeen overleg in de Tweede Kamer over de gevolgen van demografische krimp op het onderwijs.

In Zeeuws-Vlaanderen bestaat het plan om de openbare Stedelijke Scholengemeenschap De Rede en het christelijke Zeldenrust-Steelantcollege in Terneuzen samen te voegen tot een nieuwe christelijke school voor voortgezet onderwijs. In de statuten van de nieuwe organisatie staat niets vermeld dat nog verwijst naar het openbaar onderwijs.

Als de fusie volgens plan doorgaat, zou in heel Zeeuws-Vlaanderen geen openbaar voortgezet onderwijs meer zijn, terwijl in artikel 23 van de Grondwet heel duidelijk de eis van alomtegenwoordigheid van openbaar onderwijs staat vermeld. Het fusieplan is dus in strijd met de Grondwet.

VOS/ABB heeft hierover aan de bel getrokken in een brief aan de Tweede Kamer. Verschillende Kamerleden, onder wie Kirsten van den Hul van de PvdA, Roelof Bisschop van de SGP en Peter Kwint van de SP, wilden hierover opheldering van de minister. Die antwoordde dat het fusieplan onder grote tijdsdruk tot stand is gekomen.

Eppo Bruins, net als de minister van de ChristenUnie, benadrukt in reactie op het standpunt van VOS/ABB, dat de aanwezigheid van openbaar onderwijs van groot belang is voor een pluriform en divers aanbod.

De reactie van de minister doet de vraag rijzen of tijdsdruk een rechtvaardiging kan zijn om de Grondwet opzij te schuiven.

Stop ongrondwettelijke krimpaanpak Zeeuws-Vlaanderen!

Directeur Hans Teegelbeckers van VOS/ABB geeft in een brief aan de Tweede Kamer aan waarom de voorgenomen fusie van het voortgezet onderwijs in krimpgebied Zeeuws-Vlaanderen indruist tegen artikel 23 van de Grondwet over de vrijheid van onderwijs. Hij benadrukt dat er moet worden gekozen voor een andere vorm van samenwerking die wél aan de Grondwet voldoet. Die mogelijkheid is er: de samenwerkingsschool.

Het fusieplan in Zeeuws-Vlaanderen voorziet in de samenvoeging van de openbare Stedelijke Scholengemeenschap De Rede en het christelijke Zeldenrust-Steelantcollege in Terneuzen tot een nieuwe christelijke school voor voortgezet onderwijs. In de statuten van de nieuwe organisatie staat niets vermeld dat nog verwijst naar het openbaar onderwijs.

Als de fusie volgens plan doorgaat, zou dus in heel Zeeuws-Vlaanderen geen openbaar voortgezet onderwijs meer zijn, terwijl in artikel 23 van de Grondwet heel duidelijk de eis van alomtegenwoordigheid van openbaar onderwijs staat vermeld.

In de brief aan de Tweede Kamer wordt ook gewezen op inconsequenties in beleid. Zo staat in het regeerakkoord dat het kabinet de vrijheid van onderwijs hoog acht en zelfs wil versterken, terwijl de krimpaanpak in Zeeuws-Vlaanderen diezelfde vrijheid van onderwijs opzijschuift.

Bovendien negeert Slob met zijn aanpak bewust de mogelijkheid van de samenwerkingsschool van openbaar en bijzonder onderwijs. Daarvoor is nota bene na vier decennia politieke discussie de Grondwet gewijzigd. Als in Terneuzen wordt gekozen voor de samenwerkingsschool, wordt wel aan de Grondwet voldaan.

Lees de brief aan de Tweede Kamer

‘Leerlingen móeten democraat worden’

Goed burgerschapsonderwijs moet er niet alleen voor zorgen dat leerlingen weten wat democratie inhoudt, ze moeten ook daadwerkelijk democraat wórden. Dat stelt docent en oprichter van de Hogeschool voor Toegepaste Filosofie Martin Slagter op de opiniepagina van Trouw.

‘Het gaat bij burgerschapsonderwijs niet om een lesje maatschappijleer of staatsinrichting, maar om actief en betrokken nadenken over een rechtvaardige samenleving’, aldus Slagter.

Goed burgerschapsonderwijs betekent volgens hem dat ‘jongeren de waarden waarop onze democratie en rechtsstaat zijn gebaseerd, internaliseren’.  Daarmee bedoelt hij dat zij zich die waarden daadwerkelijk eigen moeten maken. ‘Ze moeten niet alleen weten wat democratie inhoudt, maar daadwerkelijk democraat wórden’.

Tegelijkertijd pleit hij ervoor om in het burgerschapsonderwijs de socratische gespreksmethode toe te passen, waarbij volgens hem foute antwoorden niet bestaan.

Lees meer…

Stemming boerkaverbod uitgesteld

De stemming in de Eerste Kamer over het boerkaverbod in onder andere het onderwijs is met een week uitgesteld tot dinsdag 26 juni.

Het uitstel kwam er op verzoek van de SP die met een motie komt. Dit zal waarschijnlijk niet van invloed zijn op de verwachte meerderheid voor het boerkaverbod.

Veiligheidsgevoel

Het wetsvoorstel voor het boerkaverbod kwam voort uit het regeerakkoord van het vorige kabinet onder leiding van VVD-premier Mark Rutte. Het werd ingediend door voormalig PvdA-minister Ronald Plasterk van Binnenlandse Zaken.

Het regelt niet alleen een verbod op boerka’s, maar ook op andere gezichtsbedekkende kleding, zoals de bivakmuts en de integraalhelm. De gedachte achter het verbod is dat het dragen van een boerka die het gezicht bedekt, het veiligheidsgevoel van mensen aantast. Ook de niqaab, waarbij de ogen nog zichtbaar zijn, valt onder het voorgestelde verbod. Het wetsvoorstel heeft geen betrekking op bijvoorbeeld islamitische hoofddoekjes en joodse keppeltjes, omdat die het gezicht niet bedekken.

Onderwijs, openbaar vervoer, overheidsgebouwen

Het wetsvoorstel is in november 2016 goedgekeurd door de Tweede Kamer. Als de Eerste Kamer er ook mee instemt, gaat het boerkaverbod gelden in het onderwijs, de zorg, het openbaar vervoer en overheidsgebouwen.

Boek over geschiedenis openbaar onderwijs Tilburg

In Tilburg is vrijdagmiddag het boek Onderwijs, met eenheid in verscheidenheid gepresenteerd. Het gaat over de geschiedenis van het openbaar en bijzonder-neutraal onderwijs in Tilburg en omgeving.

Het eerste exemplaar van het boek werd tijdens een bijeenkomst in het bestuurskantoor van de Stichting Opmaat voor openbaar basisonderwijs in Midden-Brabant overhandigd aan de Tilburgse burgemeester Theo Weterings. Directeur Hans Teegelbeckers van VOS/ABB, die aan de publicatie heeft meegewerkt, kreeg ook een exemplaar.

Het boek is geschreven door de Tilburgse historicus en geograaf Henk van Doremalen. Sinds 2000 verzorgt hij een eigen serie historische monografieën voor Tilburgse bedrijven, stichtingen en instellingen.

Kamervragen over kansenongelijkheid in voorschool

PvdA-Kamerlid Kirsten van den Hul wil van onderwijsminister Arie Slob weten waardoor in Rotterdam het aantal peuters in de voorschool terugloopt. Zij vreest dat er een verband is met het ineenschuiven gesubsidieerde peuterspeelzalen en commerciële kinderopvang.

Van den Hul stelde Kamervragen naar aanleiding van een artikel in Binnenlands Bestuur (BB). Daarin staat dat de voorschool 20 tot 25 procent van de doelgroep mist.

Met name in Rotterdam doet zich een terugloop voor van het aantal peuters in de voorschool. Rotterdam loopt voorop bij het in elkaar schuiven van gesubsidieerde peuterspeelzalen en commerciële kinderopvang. Dat heeft tot doel om peuters met verschillende sociaal-economische achtergronden bij elkaar te brengen. Het lijkt er echter op dat het beleid een averechts effect heeft.

In wat BB de ‘moeilijkste wijken’ van de stad noemt, loopt het aantal aanmeldingen voor de voorschool terug. Dat zou te maken hebben met de eigen bijdrage die aan ouders wordt gevraagd.

Van den Hul wil nu van Slob weten of het in elkaar schuiven van gesubsidieerde peuterspeelzalen en commerciële kinderopvang inderdaad een averechts effect heeft, waardoor het risico bestaat dat de segregatie en daarmee de kansenongelijkheid van jonge kinderen juist toeneemt.

Lees meer…

VOS/ABB ondertekent RespectPact

Directeur Hans Teegelbeckers van VOS/ABB heeft donderdag in Den Haag het RespectPact ondertekend. Dit is een nationale alliantie van publieke, semi-publieke en private organisaties die zich samen inzetten voor een respectvolle samenleving.

Het RespectPact is een initiatief van de Respect Education Foundation, waarmee VOS/ABB sinds 2013 samenwerkt. Het pact moet ervoor zorgen dat we in Nederland met significant meer compassie en respect met elkaar omgaan.

Burgerschapskalender

Dat begint in het onderwijs. Daarom gaat de Respect Education Foundation werken met zogenoemde Raden van Actie, die bestaan uit afvaardigingen van kinderen en jongeren uit het primair, voortgezet en middelbaar beroepsonderwijs. Een raad van docenten kan ook input leveren.

Projecten van de verschillende RespectPact-partners met betrekking tot respect komen in een portfolio. Scholen kunnen met behulp van dit aanbod een eigen burgerschapskalender ontwikkelen. Het portfolio zal centraal staan in de nationale Week van Respect (dit jaar van 5 tot en met 11 november).

Kernwaarden openbaar onderwijs

VOS/ABB vindt het RespectPact van belang, omdat het mede op basis van de kernwaarden van het openbaar onderwijs kan bijdragen aan een in alle opzichten gezonde samenleving die is gebouwd op diversiteit, gelijkwaardigheid en wederzijds respect.

Het RespectPact is mede-ondertekend door onder andere Verus, ProDemos, Nieuw Wij,Talud, SIRE, Diversion en Maatschappelijke Alliantie Nederland. Het pact wordt de komende maanden verder uitgewerkt.