Provincies luiden noodklok over krimp

De voorgestelde vereenvoudiging van de bekostiging van het voortgezet onderwijs kan tot grote problemen leiden in gebieden met demografische krimp. Daarvoor waarschuwen de provincies Groningen, Drenthe, Fryslân, Gelderland, Zeeland en Limburg in een gezamenlijke brief aan de Tweede Kamer.

De zes provincies melden dat schoolbesturen voor voortgezet onderwijs in krimpgebieden zich grote zorgen maken over de effecten van de nieuwe bekostiging op hun scholen. ‘In sommige gevallen wordt er (…) zelfs voor gevreesd of vestigingen in stand kunnen worden gehouden’, zo staat in de brief aan de Tweede Kamer.

De Tweede Kamer krijgt het nadrukkelijke advies een grondige ‘krimpcheck’ toe te passen op het wetsvoorstel met betrekking tot de vereenvoudiging van de basisbekostiging van het voortgezet onderwijs.

Lees de brief

Beter om extern toezicht bij provincies te beleggen

Het is raadzaam het externe toezicht op het primair en voortgezet onderwijs niet meer bij de gemeenten, maar meer op afstand bij de provincies te beleggen. VOS/ABB dringt er bovendien op aan om de overheid niet alleen te laten toezien op het openbaar onderwijs, maar ook op het bijzonder onderwijs. Beide vormen worden immers gelijkelijk door de overheid gefinancierd.

De gedachte achter het pleidooi van VOS/ABB is dat de provincies een bestuurslaag vormen die ver genoeg van Den Haag staat en tegelijkertijd dicht genoeg bij de lokale gemeenschappen waarbinnen schoolbesturen zich bewegen. ‘Het voordeel van de grotere afstand tussen de schoolbesturen en de provincies, is dat het onderwijs geen risico meer loopt te worden gemangeld tussen verschillende lokale politieke belangen’, zegt directeur Ritske van der Veen van VOS/ABB.

VOS/ABB heeft de afgelopen jaren ervaren hoe in verscheidene gemeenten vooringenomen posities van gemeenteraadsleden en lokale bestuurders positieve ontwikkelingen bij verzelfstandigde openbare schoolbesturen ernstig kunnen dwarsbomen. Met name het openbaar onderwijs kan hierdoor vanwege zijn nauwe band met de gemeente als extern toezichthouder hard worden geraakt. Dit risico kan worden geëlimineerd door het extern toezicht te beleggen bij de provincies.

Bijzonder onderwijs
Tegelijkertijd pleit VOS/ABB ervoor om het gewenste externe toezicht door de provincies niet alleen van toepassing te laten zijn op het openbaar onderwijs, maar ook op het bijzonder onderwijs. Beide vormen worden op grond van artikel 23 van de Grondwet gelijkelijk door de overheid gefinancierd, terwijl het externe toezicht op het bijzonder onderwijs nu niet bij de overheid ligt.

‘Het is niet meer dan logisch dat ook het bijzonder onderwijs zich tegenover de belastingbetaler verantwoordt, omdat die immers ook de rooms-katholieke, protestants-christelijke, islamitische en andere denominatieve scholen betaalt’, aldus Van der Veen.