Asielzoekerskinderen Gilze-Rijen zonder onderwijs

Het ministerie van OCW laat het er niet bij zitten dat honderden leerplichtige kinderen van asielzoekerscentrum Prinsenbos in de Noord-Brabantse gemeente Gilze en Rijen de afgelopen jaren geen voortgezet onderwijs hebben kunnen volgen, meldt de regionale krant BN/De Stem.

De reactie van het ministerie volgt volgens de krant op een onderzoek van zes studenten van Avans Hogeschool in Breda en Den bosch. Uit dat onderzoek blijkt dat het niet lukt om voor leerplichtige asielzoekerskinderen die kort in het azc in de gemeente Gilze-Rijen verblijven voortgezet onderwijs te regelen.

Plicht tot onderwijs

Woordvoerder Hariëtte Boerboom van LOWAN, dat in samenwerking met het ministerie van OCW helpt bij het opzetten van scholen voor nieuwkomers, zegt in de krant dat de situatie in Gilze-Rijen niet kan. ‘De gemeente is verplicht samen met scholen in de regio onderwijs te verzorgen voor alle leerplichtige kinderen’, zo citeert de krant Boerboom.

Jan Willem Anholts van de COA zegt in BN/De Stem dat het probleem op het bordje ligt van de gemeente, omdat het om handhaving van de leerplicht gaat. Woordvoerder Jeroen Leemans van Gilze en Rijen erkent dat, zo meldt de krant, maar hij weet geen oplossing. ‘We kennen het probleem ook. Maar deze kinderen zijn er zo kort, dat als verzuim in Tilburg of elders is vastgesteld ze al doorgeplaatst zijn.’

Recht op onderwijs

Het ministerie neemt hier volgens BN/De Stem geen genoegen mee. ‘Deze kinderen hebben recht op onderwijs. Het is een uitdaging voor scholen om dit goed te regelen, omdat deze kinderen er maar kort zijn en de aantallen fluctueren. Dat lukt op veel plekken en moet het dus ook hier lukken’, aldus een woordvoerder van OCW in BN/De Stem.

Peuterspeelzalen nodig in AZC

Er moeten peuterspeelzalen komen in asielzoekerscentra om te voorkomen dat de peuters die daar zitten straks met een grote taalachterstand aan de basisschool beginnen. Dat zeggen de PO-raad en de MOgroep (brancheorganisatie van peuterspeelzalen) vandaag in dagblad AD. 

Kinderen van asielzoekers die ouder zijn dan 4 jaar gaan naar basisscholen, maar voor de jongere kinderen is weinig geregeld. Die moeten het volgens de brancheorganisaties vaak doen met een lokaal waar ze af en toe kunnen spelen. Dat noemen de organisaties een gemiste kans. Wat peuters nodig hebben is structuur, veiligheid, en een aanbod van een basiswoordenschat door het werken met thema’s, vaste formuleringen, pictogrammen en liedjes.

Inventarisatie
Uit een eerdere inventarisatie van advies- en onderzoeksbureau Sardes in 42 gemeenten met een asielzoekerscentrum, bleek dat er slechts 16 een professioneel aanbod voor peuters hebben. Tegelijkertijd kwam naar voren dat bijna alle gemeenten dit wel wenselijk vinden. Maar door het ontbreken van budget, landelijke wet- en regelgeving en geschikte partners in de kinderopvang is het voor de meerderheid van de gemeenten met een AZC (nog) niet mogelijk een goed aanbod te ontwikkelen.

Het COA (Centraal Orgaan Opvang Asielzoekers) richt in de opvangcentra wel een speelruimte in voor de kinderen. ‘Maar peuterspeelzalen zijn een gemeentelijke aangelegenheid’, zegt woordvoerder Caroline van Dullemen in dagblad AD.  Sardes wil samen met de organisaties gaan werken aan ondersteuning van gemeenten en kinderopvang, deskundigheidsbevordering van beroepskrachten en duidelijkheid over wet- en regelgeving.

Achterstandsgelden
De gemeenten zouden de peuteropvang moeten betalen met het geld dat ze krijgen voor het wegwerken van onderwijsachterstanden. Vooral kleine gemeenten kunnen die kosten niet opbrengen. De vluchtelingen staan niet ingeschreven in de basisadministratie waardoor de gemeenten geen extra geld krijgen voor de kinderen. Ook kunnen de ouders geen eigen bijdrage betalen.

De MOgroep zegt in dagblad AD dat de overheid meer geld zou moeten uittrekken voor de professionele opvang van de peuters. Het hangt volgens de organisatie nu af van de financiële situatie van de gemeente. Volgens een schatting van Sardes is er in totaal 6 miljoen euro nodig om de peuters in asielzoekerscentra professionele vroeg- en voorschoolse educatie te bieden.

Veel Syrische peuters
In de asielzoekerscentra zitten relatief veel Syrische peuters. Het Centraal Bureau voor de Statistiek berichtte deze week dat 9 procent van de Syrische immigranten tussen de 0 en 5 jaar is. Bij andere groepen ligt dat cijfer rond de 5 procent.