Wanneer eindtoets groep 8 afnemen?

Het ministerie van OCW wil weten op welk moment de eindtoets in groep 8 moet worden afgenomen. U kunt meedoen aan een online peiling.

In de peiling worden drie opties aangegeven:

  1. Huidige regelgeving volledig handhaven: het advies van de basisschool blijft leidend en de huidige volgorde (toets na advies) blijft gehandhaafd.
  2. Huidige regelgeving grotendeels handhaven, maar met wijziging van termijnen: het advies van de basisschool blijft leidend en de huidige volgorde (toets na advies) blijft gehandhaafd, maar de toets eerder in het jaar afgenomen.
  3. Eindtoets voorafgaand aan het schooladvies: het advies van de basisschool blijft leidend, maar de huidige volgorde verandert (advies na toets), zodat de toetsuitslag kan worden meegenomen in het schooladvies.

Het invullen van de peiling duurt niet langer dan 5 minuten.

CPB: Eindtoets groep 8 weer vóór schooladvies

De afname van de eindtoets in groep 8 van de basisschool zou weer vóór het schooladvies moeten plaatsvinden, adviseert het Centraal Planbureau (CPB).

Het CPB benadrukt dat als de eindtoets weer vóór het schooladvies wordt afgenomen, de basisscholen hun adviezen op zoveel mogelijk informatie kunnen baseren. Dan kunnen volgens CPB ‘lagere verwachtingen die leraren (onbewust) kunnen hebben van bepaalde groepen leerlingen worden gecorrigeerd’.

Het planbureau wijst erop dat relatief veel kinderen van ouders met lagere inkomens lagere schooladviezen krijgen dan het toetsadvies uitwijst. Bovendien wordt hun schooladvies minder vaak bijgesteld. ‘De eindtoets meenemen in het schooladvies kan zodoende bijdragen aan kansengelijkheid’, aldus het CPB.

Lees meer…

‘Eindtoets is zinloos geworden’

‘De eindtoets basisonderwijs is zinloos geworden en bevordert tegenwoordig zelfs kansenongelijkheid’. Het is tijd voor iets anders, betoogt René Kneyber in een opiniestuk in dagblad Trouw.

Kneyber is docent wiskunde, schrijver van diverse onderwijsboeken en lid van de Onderwijsraad, het onafhankelijk adviescollege van de overheid.

In zijn artikel over de eindtoets toont Kneyber aan dat de Cito-toets, die vanaf 1969 werd afgenomen, aanvankelijk een groot succes was als objectief instrument om kinderen gelijke kansen te geven. Het werkte omdat kinderen die toets gewoon maakten, zonder training of oefening vooraf.

Tegenwoordig kopen ouders die geld hebben eindtoetstrainingen in voor hun kroost in. En ook de scholen doen aan eindtoetstraining, omdat zij door de Inspectie voor het Onderwijs op de scores worden beoordeeld. De eindtoets geeft daarmee geen objectief beeld meer van wat kinderen nu echt kunnen.

De conclusie van Kneyber is dat de eindtoets na vijftig jaar meer een instrument ter bevordering van kansenongelijkheid is geworden dan een wapen ertegen. ‘Het concept heeft zijn houdbaarheidsdatum overschreden’, zo stelt hij.

 

Cito-scores zeggen weinig over schoolkwaliteit

De gemiddelde Cito-score van een basisschool zegt meer over leerlingkenmerken dan over de kwaliteit van de school. Dat verklaart het Centraal Planbureau (CPB) na onderzoek.

Volgens het CPB kunnen verschillen in leerresultaten (de gemiddelde Cito-scores) tussen scholen niet direct worden geïnterpreteerd als kwaliteitsverschillen. De verklaring moet veel meer gezocht worden in verschillen in achtergrond van de leerlingen en toevallige fluctuaties van jaar op jaar. Ook noemt het CPB de kenmerken en prestaties van medeleerlingen die de prestaties van individuele leerlingen kunnen beïnvloeden.

Pas na correctie voor al deze gegevens kan iets gezegd worden over de onderwijskwaliteit, benadrukt het planbureau. Dan blijkt onder meer dat scholen met meer ervaren docenten vaker een hoger schooleffect hebben. Het CPB vond geen samenhang met schoolgrootte en stedelijkheid.

Het CPB heeft het onderzoek Verschillen in leerresultaten basisscholen uitgevoerd op verzoek van het ministerie van OCW.

Politiek wil terug naar ‘eerst eindtoets, dan schooladvies’

Als het aan de coalitiepartijen VVD, D66 en CDA ligt, gaan we weer terug naar de situatie dat het advies voor vervolgonderwijs volgt na de eindtoets in groep 8. Ook de ChristenUnie voelt hier wel voor. Onder andere het Algemeen Dagblad schrijf erover.

Sinds 2014 is het zo dat de eindtoets wordt afgenomen na het advies van de basisschool. De toets is zo een second opinion. Als een groep 8-leerling op de eindtoets hoger scoort dan het advies, moet de school dat heroverwegen. Het kan dan naar boven worden bijgesteld. Andersom geldt dit niet: als de leerling de toets slechter heeft gemaakt dan verwacht, kan het advies niet naar beneden worden bijgesteld.

De politiek heeft destijds gekozen voor deze opzet, omdat de eindtoets werd gezien als een momentopname die geen goed beeld zou geven van wat een leerling in groep 8 kent en kan. De school zou daar een veel beter zicht op hebben, omdat de verschillende leraren de ontwikkeling van de leerling al jaren zien.

Kansengelijkheid

De wens van de politiek is om het nu weer om te draaien, omdat de huidige werkwijze kansengelijkheid in de weg zou zitten. De krant citeert daarover onder anderen D66-Kamerlid Paul van Meenen, die in 2013 een van de drijvende krachten was achter de nieuwe werkwijze waarin de eindtoets als second opinion wordt ingezet.

Hij stelt nu dat in de praktijk alleen mondige, hoogopgeleide ouders gebruikmaken van de mogelijkheid om het schooladvies naar boven te laten bijstellen. ‘Kinderen waarbij de ouders er niet bovenop zitten, hebben er niks aan’, aldus Van Meenen.

Waarom dit jaar geen digitale Centrale Eindtoets?

Het College voor Toetsen en Examens (CvTE) geeft antwoord op veelgestelde vragen over het besluit de digitale adaptieve Centrale Eindtoets niet aan te bieden.

In november maakte onderwijsminister Arie Slob in een brief aan de Tweede Kamer bekend dat er dit schooljaar geen digitale versie van de Centrale Eindtoets komt. Het besluit daartoe volgde op problemen met het afnameplatform Facet in 2018. Dat digitale platform is weliswaar doorontwikkeld, maar het is nog niet stabiel genoeg.

‘Ik vind het niet verantwoord risico’s te nemen met de afname van de Centrale Eindtoets. Om die reden heb ik (…) besloten (…) de digitale afname (…) in 2019 geen doorgang te laten vinden’, zo liet Slob in november aan de Kamer weten.

Antwoorden op veelgestelde vragen

Het besluit om de digitale Centrale Eindtoets dit jaar niet beschikbaar te stellen, maakte veel vragen los. Op de website van het CvTE staan antwoorden op veelgestelde vragen.

Informatie: Onderwijsjuristen, 0348-405250 van 08.30 tot 12.30 uur, onderwijsjuristen@vosabb.nl

Slob hekelt kale ranglijstjes met eindtoetsscores

Ranglijsten op basis van alleen de eindtoetsscores zijn zeer onwenselijk. Dat benadrukt onderwijsminister Arie Slob in reactie op Kamervragen over de verplichte eindtoets in het speciaal onderwijs en speciaal basisonderwijs.

Afgelopen september maakte Slob in deze brief aan de Tweede Kamer bekend dat vanaf het schooljaar 2019-2020 ook het speciaal basisonderwijs (sbo) en het speciaal onderwijs (so) verplicht zullen zijn een eindtoets af te nemen.

Met invoering van de Wet Eindtoetsing PO is de eindtoets vanaf schooljaar 2014-2015 verplicht in het reguliere basisonderwijs. Er was echter vanuit de overheid nog geen toets beschikbaar voor het sbo en so. Nu die er wel is (adaptieve Centrale Eindtoets), is besloten dat ook het sbo en so vanaf 2019-2020 een eindtoets moeten afnemen.

Ontheffing

De verplichting om een eindtoets af te nemen betekent echter niet, zo laat Slob in deze reactie op Kamervragen weten, dat alle leerlingen in het sbo en so de toets gaan maken. ‘Het bevoegd gezag behoudt de mogelijkheid om te bepalen dat bepaalde leerlingen geen eindtoets hoeven af te leggen’, aldus de minister.

Hij wijst daarbij op Beleidsregel ontheffingsgronden eindtoetsing PO. Daarin staat dat zeer moeilijk lerende kinderen en meervoudig gehandicapte leerlingen de toets niet hoeven te maken.

Ranglijstjes

De minister laat in zijn reactie op vragen uit de Tweede Kamer verder weten het zeer onwenselijk te vinden als op basis van eindtoetsresultaten ‘ranglijstjes worden gemaakt van scholen (…) zonder daarbij de context van de scholen mee te nemen’.

Ongewenst gebruik van eindtoetsgegevens voor lijstjes kan volgens hem het beste worden tegengegaan als scholen zich helder over het eigen beleid en bereikte resultaten verantwoorden. Slob vindt Scholen op de Kaart daarvoor heel geschikt.

Dit schooljaar geen digitale Centrale Eindtoets

Dit schooljaar is er geen digitale versie van de Centrale Eindtoets. Dat meldt onderwijsminister Arie Slob in een brief aan de Tweede Kamer.

In 2018 kon de Centrale Eindtoets van het College voor Toetsen en Examens voor het eerst digitaal worden afgenomen. Dat ging gepaard met problemen bij het digitale afnameplatform Facet. Dat is weliswaar doorontwikkeld, maar het is volgens de minister nog niet stabiel genoeg.

‘Ik vind het niet verantwoord risico’s te nemen met de afname van de Centrale Eindtoets. Om die reden heb ik (…) besloten (…) om de digitale afname (…) in 2019 geen doorgang te laten vinden’, aldus Slob.

De papieren versie van de Centrale Eindtoets blijft voor iedereen beschikbaar.

Volgorde ‘eerst schooladvies, dan eindtoets’ handhaven

De meeste schoolleiders in het primair onderwijs willen de huidige volgorde van eerst schooladvies en dan eindtoets handhaven. Dat meldt de Algemene Vereniging Schoolleiders (AVS) op basis van een peiling.

Onlangs drong de algemene ledenvergadering van de PO-Raad erop aan de eindtoets eerder in het schooljaar af te nemen. De huidige volgorde zou namelijk slecht zijn voor kansengelijkheid. Of een advies na de uitslag van de eindtoets naar boven wordt bijgesteld, ‘is soms mede afhankelijk van de mondigheid van ouders’, aldus de sectororganisatie. Bovendien kunnen, zo stelt de PO-Raad, vooroordelen van leraren meespelen. ‘Dit bij elkaar werkt kansenongelijkheid in de hand.’

De raad wil daarom dat de regels worden aangepast. ‘Door de toets eerder in het jaar af te nemen, wordt deze onderdeel van het schooladvies. Zoals een röntgenfoto een arts helpt een diagnose te stellen, zo wordt de eindtoets een objectief oordeel dat het professionele oordeel van de school kan staven.’ In feite zou het primair onderwijs daarmee teruggaan naar de oude situatie.

De meeste schoolleiders in het primair onderwijs zijn het niet eens met de PO-Raad, zo blijkt uit de peiling van de AVS. Zij willen de huidige volgorde – eerst schooladvies dan eindtoets – handhaven.

Loskoppelen

De schoolleidersvakbond wil echter wel verandering: de eindtoets zou helemaal moeten worden losgekoppeld van het schooladvies. ‘De AVS is van mening dat de eindtoets op geen enkele manier onderdeel moet uitmaken van het tot stand komen van het schooladvies. Daarvoor heeft de school in acht jaar tijd voldoende inzicht in de mogelijkheden van de leerling gekregen en kan zij zelf een gefundeerde keuze maken voor het vervolgonderwijs.’

Lees meer… 

Kansengelijkheid: eindtoets eerder afnemen

De huidige eindtoets in groep 8 heeft een negatieve invloed op kansengelijkheid, stelt de PO-Raad. De raad pleit ervoor de eindtoets eerder in het jaar af te nemen.

Sinds vier jaar is de eindtoets een second opinion bij het schooladvies voor het voortgezet onderwijs. Als een leerling op de toets hoger scoort dan het schooladvies, moet de school het advies heroverwegen en eventueel naar boven bijstellen.

Mondige ouders en leraren met vooroordelen

De PO-Raad signaleert dat niet alle kinderen op dezelfde manier van dit systeem profiteren. ‘Of een advies naar boven wordt bijgesteld, is soms mede afhankelijk van de mondigheid van ouders’, aldus de sectororganisatie. Bovendien kunnen, zo stelt de PO-Raad, bij het bepalen van het schooladvies vooroordelen van leraren meespelen. ‘Dit bij elkaar werkt kansenongelijkheid in de hand.’

De raad wil daarom dat de regels worden aangepast. ‘Door de toets eerder in het jaar af te nemen, wordt deze onderdeel van het schooladvies. Zoals een röntgenfoto een arts helpt een diagnose te stellen, zo wordt de eindtoets een objectief oordeel dat het professionele oordeel van de school kan staven.’

Het advies van de school moet volgens de sectororganisatie wel leidend blijven.

Lees meer…

Subsidie voor alternatieve eindtoetsen verlengd

Basisscholen kunnen ook in 2020 en 2021 gratis gebruikmaken van andere eindtoetsen dan de Centrale Eindtoets van de overheid. De subsidieregeling daarvoor wordt met twee jaar verlengd.

De subsidieregeling wordt inhoudelijk niet gewijzigd, meldt onderwijsminister Arie Slob aan de Tweede Kamer. Er is 3 miljoen euro beschikbaar voor 2020 en 2021.

Welke eindtoetsen toegestaan?

Basisscholen kunnen kiezen uit de volgende eindtoetsen:

Lees meer…

Te laag schooladvies als kind uit arm gezin komt

Het schooladvies van groep 8’ers uit gezinnen met weinig geld wordt vaker naar boven bijgesteld dan dat van leerlingen van wie de ouders een hoog inkomen hebben, meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).

Het CBS verdeelde voor het onderzoek naar de verschillen tussen het aantal aangepaste schooladviezen de gezinnen in vijf inkomensgroepen. In de hoogste inkomensgroep werd in het schooljaar 2016-2017 bij 6,2 procent van de groep 8-leerlingen het schooladvies na de eindtoets naar boven bijgesteld, terwijl dat in de laagste inkomensgroep 9,1 procent was.

Het CBS vermeldt dat dit onderzoek slechts aangeeft dat er wat betreft het bijstellen van de schooladviezen verschillen zijn tussen inkomensgroepen, maar dat het niet een verklaring of oorzaak van die verschillen geeft. Er spelen volgens het CBS waarschijnlijk meer factoren een rol dan alleen de hoogte van de gezinsinkomens.

Het schooladvies voor vervolgonderwijs na de basisschool kan naar boven worden bijgesteld op basis van de score op de eindtoets in groep 8. De eindtoets functioneert als een second opinion. Als de score op de eindtoets hoger is dan wat de school adviseert, kan dat advies naar boven worden bijgesteld.

Lees meer…

Slob wijst op verband tussen ambitie en schooladvies

Het is niet met zekerheid te zeggen hoe het komt dat kinderen in de provincie Groningen relatief lage schooladviezen krijgen, maar onderzoek in Drenthe wijst uit dat dit te maken kan hebben met een minder ambitieuze leercultuur. Dit stelt onderwijsminister Arie Slob in reactie op Kamervragen van de PvdA.

De vragen van de PvdA’ers Kirsten van den Hul en Henk Nijboer volgden op het bericht van RTV Noord dat Groningse basisschoolleraren hun leerlingen vaker onderschatten dan in de rest van Nederland. De regionale omroep baseerde zich op een onderzoek hiernaar door Anneke Timmermans van de Rijksuniversiteit Groningen.

Slob laat in zijn reactie weten dat het klopt dat in de provincie Groningen meer adviezen worden heroverwogen, omdat het gegeven schooladvies lager is dan de score op de eindtoets. Hoe dat komt, weet hij niet, omdat daar nog geen onderzoek naar is gedaan.

In de provincie Drenthe echter is er wel onderzoek naar gedaan, en daaruit blijkt volgens de minister dat het te maken kan hebben met ‘een minder ambitieuze leercultuur, die zich uit in lagere verwachtingen van ouders’.

Ook kan er volgens Slob een verband zijn met het aanbod van voortgezet onderwijs in de regio. De minister noemt tevens leerlingkenmerken die van invloed kunnen zijn, zoals werkhouding en motivatie.

Lees meer…

Eindtoets ook verplicht in speciaal (basis)onderwijs

Vanaf het schooljaar 2019-2020 zullen ook het speciaal basisonderwijs en het speciaal onderwijs verplicht zijn een eindtoets af te nemen. Dat meldt onderwijsminister Arie Slob in een brief aan de Tweede Kamer.

Met invoering van de Wet Eindtoetsing PO is de eindtoets vanaf schooljaar 2014-2015 verplicht in het reguliere basisonderwijs. ‘Op dat moment was er vanuit de overheid nog geen toets beschikbaar voor het speciaal basisonderwijs en het speciaal onderwijs die als terugvaloptie kon dienen als er een van de commerciële eindtoetsen zich een ernstig incident zou voordoen. Om die reden is toen besloten om de verplichting voor de eindtoets in het sbo en so pas in te laten gaan wanneer er een overheidstoets beschikbaar is die geschikt is voor deze doelgroep’, zo legt Slob uit.

Er is inmiddels een toets beschikbaar die als terugvaloptie kan dienen: de Adaptieve Centrale Eindtoets voor het speciaal basisonderwijs en het speciaal onderwijs. Daarom is nu besloten dat, zoals eerder aangekondigd, het sbo en so vanaf 2019-2020 verplicht zullen zijn een eindtoets af te nemen.

Lees meer…

Meeste scholen stellen adviezen bij na eindtoets

Twee op de drie basisscholen stellen schooladviezen voor het voortgezet onderwijs naar boven bij naar aanleiding van de uitslag van de eindtoets, meldt de Algemene Vereniging Schoolleiders (AVS) op basis van een peiling.

De bijstelling gebeurt in meer dan de helft van de gevallen op verzoek van de school. Bij de helft gaat het om één of twee leerlingen. Bij 10 procent betreft het meer dan vijf leerlingen.

In de meeste gevallen worden de schooladviezen bijgesteld op verzoek van de school. In ruim een vijfde deel van de bijstellingen gebeurt dit op verzoek van de ouders. Ook vinden bijstellingen plaats in gezamenlijk overleg tussen school en ouders.

Lees meer…

Subsidie eindtoetsen met jaar verlengen

De Subsidieregeling andere eindtoetsen PO wordt met een jaar verlengd, zo staat althans in een voorstel van onderwijsminister Arie Slob aan de Tweede Kamer.

De subsidieregeling zorgt ervoor dat basisscholen gratis gebruik kunnen maken van andere eindtoetsen dan de Centrale Eindtoets. De huidige regeling loopt af en moet worden geëvalueerd. ‘Om de evaluatie van de subsidieregeling gelijk op te laten lopen met de algehele evaluatie is het voorstel de subsidieregeling nu met één jaar te verlengen. Voor deze subsidie staat een bedrag van 3 miljoen begroot voor komend jaar’, aldus Slob.

Lees meer…

Zes verschillende eindtoetsen

Basisscholen kunnen kiezen voor zes verschillende eindtoetsen. Dat zijn naast de Centrale Eindtoets van het College voor Toetsen en Examens, de digitale adaptieve eindtoets ROUTE 8 van A-VISION, de IEP Eindtoets van Bureau ICE, de Dia-eindtoets, de CESAN Eindtoets en de AMN Eindtoets.

De Inspectie van het Onderwijs liet vooruitlopend op de evaluatie van de subsidieregeling begin dit jaar weten dat het moeilijk wordt om het landelijke niveau van leerlingen vast te stellen op basis van de diverse eindtoetsen.

De Telegraaf citeerde toen woordvoerder Jan-Willem Swane van de inspectie: ‘De toetsen zijn niet met elkaar te vergelijken. Dat maakt het onmogelijk om een landelijk beeld te krijgen van hoe leerlingen presteren. En als je dat niet weet, weet je ook niet of leerlingen beter leren lezen of schrijven dan voorgaande jaren.’

Resultaten Centrale Eindtoets 2018 beschikbaar

Voor basisscholen zijn de resultaten beschikbaar van de ruim 103.000 leerlingen die dit jaar de Centrale Eindtoets hebben gemaakt, meldt het College voor Toetsen en Examens (CvTE).

Dit jaar behaalden de leerlingen gemiddeld een standaardscore van 535,6. Dat is dezelfde gemiddelde standaardscore als in 2017. Het toetsadvies bij deze standaardscore is vmbo gemengde/theoretische leerweg en havo.

Dit jaar konden basisscholen kiezen uit twee varianten van de Centrale Eindtoets: de nieuwe digitale adaptieve Centrale Eindtoets of de papieren Centrale Eindtoets. Uit de resultaten blijkt volgens het CvTE dat de nieuwe digitale afname goed vergelijkbaar is met de afname op papier.

Lees meer…

Inspectie is zicht kwijt door ‘wildgroei’ aan toetsen

‘De Inspectie van het Onderwijs waarschuwt dat het moeilijk wordt om het landelijke niveau van leerlingen vast te stellen op basis van de eindtoetsen nu er een wildgroei aan toetsen is ontstaan’, meldt de Telegraaf.

De krant citeert woordvoerder Jan-Willem Swane van de inspectie: ‘De toetsen zijn niet met elkaar te vergelijken. Dat maakt het onmogelijk om een landelijk beeld te krijgen van hoe leerlingen presteren. En als je dat niet weet, weet je ook niet of leerlingen beter leren lezen of schrijven dan voorgaande jaren.’

‘Andere toets om resultaat op te hogen’

Swane merkt volgens de Telegraaf ook op dat de scholen die lagere resultaten op de Centrale Eindtoets van het Cito behalen, vaak uitwijken naar een alternatieve toets. Directeur Peter Hulsen van de belangenorganisatie Ouders & Ouders vindt dat een slechte ontwikkeling. ‘Dat kan natuurlijk niet. Dat scholen selectief gaan winkelen om zo de resultaten van de school op te hogen. Uit elke toets zou hetzelfde advies moeten komen’, aldus Hulsen.

Scholen kunnen dit schooljaar kiezen uit zes verschillende eindtoetsen:

 

Cito-eindtoets blijft terrein verliezen

Het marktaandeel van de Centrale Eindtoets van het Cito in groep 8 van de basisschool is opnieuw afgenomen. Maakte in 2015 nog 96 procent van de basisscholen gebruik van de Cito-eindtoets, vorig schooljaar was dat 66 procent. Dat staat in een brief van minister Arie Slob voor Primair en Voortgezet Onderwijs aan de Tweede Kamer.

Basisscholen kunnen kiezen voor de Centrale Eindtoets van het Cito die door de overheid ter beschikking wordt gesteld of uit vijf andere toegelaten eindtoetsen: de IEP Eindtoets, ROUTE 8, de Dia-eindtoets, de CESAN Eindtoets en de AMN Eindtoets. De laatste drie toetsen zijn vorig schooljaar voor het eerst toegelaten.

In 2015 maakte 4 procent van de leerlingen een andere eindtoets dat die van het Cito. In 2016 gold dit voor bijna een kwart van de leerlingen en in 2017 heeft ruim een derde van de leerlingen een andere eindtoets dan de Centrale Eindtoets gemaakt. De drie eindtoetsen die vorig schooljaar voor het eerst konden worden afgenomen, zijn door een beperkte groep leerlingen gemaakt (totaal 0,6 procent).

Lees meer…

Centrale Eindtoets beter gemaakt

De Centrale Eindtoets (Cito-toets) in groep 8 van de basisschool is dit jaar beter gemaakt dan in voorgaande jaren, meldt het College voor Toetsen en Examens (CvTE).

Dit jaar behaalden de leerlingen gemiddeld een standaardscore van 535,6. In voorgaande jaren schommelde het tussen 534,9 en 535,3. De hoge score dit jaar heeft volgens het CvTE mogelijk te maken met ‘verschuivingen in de populatie’, maar het is volgens het college nog te vroeg om er goed onderbouwde uitspraken over te doen. Daarvoor zijn, zo meldt het CvTE, nadere analyses nodig die nu nog niet voorhanden zijn.

Het college meldt verder dat vijf leerlingen de centrale eindtoets foutloos hebben gemaakt. Vorig jaar had geen enkele leerling nul fouten. In totaal haalden 6154 leerlingen de maximale standaardscore 550.

Lees meer…

Eén op vijftien schooladviezen na eindtoets aangepast

In het vorige schooljaar is één op de vijftien schooladviezen aan leerlingen in groep 8 naar boven bijgesteld op basis van de score op de eindtoets, meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).

Het schooladvies moet worden heroverwogen als de score op de eindtoets hoger is dan op basis van het advies mocht worden verwacht. Vorig jaar werd het advies na heroverweging naar boven bijgesteld bij 6,7 procent van de leerlingen. Dat komt neer op circa 13.000 leerlingen. Bij meisjes gebeurde het net wat vaker dan bij jongens.

Lees meer…

Eindtoets minder bepalend voor oordeel inspectie

‘In het vernieuwde onderzoekskader zijn de eindtoetsresultaten van een school minder bepalend voor het eindoordeel over de kwaliteit van het onderwijs.’ Dat schrijft demissionair staatssecretaris Sander Dekker van OCW in een brief aan de Tweede Kamer.

Hij reageert met zijn brief op een motie van Eppo Bruins van de ChristenUnie en het inmiddels vertrokken PvdA-Kamerlid Loes Ypma. In deze motie, die in februari door de Tweede Kamer werd aangenomen, staat dat de regering met voorstellen moet komen om de eindtoets minder bepalend te laten zijn voor de beoordeling van basisscholen. De individuele ontwikkeling van het kind en observaties en gesprekken met het team moeten, zo staat in de motie, zwaarder wegen voor het oordeel van de inspectie.

Dekker geeft aan dat het nieuwe toezicht van de Inspectie van het Onderwijs, dat op 1 augustus 2018 van kracht wordt, al aan de eisen van de Tweede Kamer tegemoet komt. ‘De inspectie zal scholen breder waarderen, door besturen en scholen uit te dagen om hun eigen ambities en doelen te expliciteren, en inzichtelijk te maken welke voortgang of resultaten scholen hierbij realiseren’, aldus de staatssecretaris.

Hij voegt daaraan toe dat scholen ook hun ambities kunnen laten zien die zij hebben geformuleerd voor andere vak- en vormingsgebieden dan taal en rekenen. ‘De eigen visie van de school komt op deze manier meer centraal te staan in de waardering van onderwijskwaliteit’, zo staat in de brief van Dekker aan de Kamer.

Twijfel over keuzemogelijkheid eindtoetsen

Staatssecretaris Sander Dekker van OCW vraagt zich af of de kwaliteit van de eindtoetsen in groep 8 voldoende kan worden geborgd nu basisscholen kunnen kiezen uit verschillende toetsen. Dat schrijft hij in een brief aan de Tweede Kamer over de tussentijdse evaluatie van de Wet eindtoets primair onderwijs.

Met deze wet is er volgens Dekker een nieuw evenwicht gekomen tussen het schooladvies van de basisschool en de eindtoets in groep 8. ‘Niet langer geeft een momentopname – de eindtoets – de doorslag (…), maar het professionele oordeel van de basisschool’, aldus de staatssecretaris.

Dat is in het belang van leerlingen, vindt hij, ‘want dit oordeel is gebaseerd op een meerjarig beeld dat breder is dan alleen taal- en rekenprestaties’. Met de verplichte eindtoets wordt volgens hem bovendien verzekerd dat er voor alle leerlingen, naast het basisschooladvies ook een onafhankelijk tweede gegeven is.

Eindtoetsen en kansengelijkheid

Met het oog op de eindevaluatie, die hij in 2019 verwacht, noem hij twee hoofdthema’s die hij nauwlettend wil volgen. ‘Dat is ten eerste de ontwikkeling van de schooladvisering en kansengelijkheid: slagen we erin om de toenemende samenhang tussen de hoogte van de schooladviezen en het opleidingsniveau van ouders een halt toe te roepen en mogelijk zelfs ter verkleinen?’

Een tweede hoofdthema voor de eindevaluatie is de vraag of het toelaten van verschillende eindtoetsen en daarmee het mogelijk maken van marktwerking in de eindtoetsing meerwaarde heeft. ‘Bij deze vraag zal de afweging moeten worden gemaakt tussen aan de ene kant mogelijke positieve effecten van deze marktwerking, zoals keuzevrijheid en meer innovatie in de eindtoetsen, en aan de andere kant mogelijke keerzijden van het toelaten van verschillende eindtoetsen.’

Als voorbeeld daarvan is volgens Dekker de vraag of het mogelijk blijft om de kwaliteit van alle eindtoetsen voldoende te borgen ‘zonder afbreuk te doen aan de verscheidenheid en daarmee samenhangend de vraag of de eindtoetsing op deze manier voldoende doelmatig is ingericht’, zo staat in zijn brief.

Zes verschillende eindtoetsen

Basisscholen kunnen dit jaar kiezen uit zes verschillende eindtoetsen voor groep 8.

  1. Centrale Eindtoets (Cito)
  2. ROUTE 8 (A-VISION)
  3. IEP Eindtoets (Bureau ICE)
  4. Dia Eindtoets (Diataal)
  5. CESAN Eindtoets (SM&C Internet Services)
  6. AMN Eindtoets (AMN)

De eindtoetsen worden in april of mei afgenomen.

Ouders klagen over te laag schooladvies

De Landelijke Klachtencommissie Onderwijs (LKC) heeft sinds augustus 2014 acht klachten over het schooladvies in groep 8 behandeld. In veel gevallen vonden ouders het advies te laag.

Met ingang van het schooljaar 2014-2015 is het schooladvies leidend bij de plaatsing van een leerling in het voortgezet onderwijs. De eindtoets in groep 8 dient als tweede objectieve gegeven. Als een leerling op de eindtoets hoger scoort dan het advies van de basisschool, moet de school het advies heroverwegen.

Terughoudend met klacht over schooladvies

De LKC meldt terughoudend te zijn bij het toetsen van schooladviezen. ‘De basisschool heeft bij uitstek de deskundigheid en professionaliteit om het kennen en kunnen van een leerling te beoordelen’, aldus de commissie.

De LKC toetst wel of de school in redelijkheid tot het uitgebrachte advies heeft kunnen komen. Ook kijkt zij of de procedure zorgvuldig is geweest. De commissie kan een schooladvies niet wijzigen.

Lees meer…

Leerling met migratieachtergrond blijft achterlopen

In de afgelopen tien jaar zijn de verschillen tussen leerlingen met een Nederlandse achtergrond en die met een niet-westerse migratieachtergrond nauwelijks veranderd. Dat staat in het Jaarrapport Integratie 2016 van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).

Groep 8-leerlingen met een Nederlandse achtergrond halen bij de Centrale Eindtoets gemiddeld nog altijd betere resultaten dan leerlingen met een niet-westerse achtergrond. Daarbij hebben vooral Turkse en Marokkaanse leerlingen moeite met het onderdeel ‘taal’. Dit komt doordat er bij hen thuis vaak geen Nederlands wordt gesproken.

Turkse en Marokkaanse leerlingen op de basisschool scoren gemiddeld ook minder hoog op rekenen en wiskunde dan leerlingen met een Nederlandse achtergrond.

Migratieachtergrond vooral vmbo

De verschillen spelen ook nog steeds in het voortgezet onderwijs. Daar zijn leerlingen met een niet-westerse migratieachtergrond nog altijd oververtegenwoordigd in het vmbo, terwijl havo’s en vwo’s vooral leerlingen met een Nederlandse achtergrond hebben.