Wie gaat nieuwe inschaling betalen?

De nieuwe functiebeschrijvingen voor leraren in het basis- en speciaal onderwijs lijken forse financiële en organisatorische veranderingen met zich mee te brengen. Wie gaat dit betalen en wie is hiermee geholpen?

De PO-Raad en de vakbonden hebben met elkaar afgesproken dat er nieuwe functiebeschrijvingen komen. Dit zou nodig zijn, omdat het beroep van leraar volgens de sociale partners de afgelopen jaren sterk is veranderd.

Automatisch doorstromen?

Het komt erop neer dat de huidige schalen LA, LB en LC plaatsmaken voor nieuwe beschrijvingen, de spilfuncties 1, 2, 3 en 4. Op dit moment is LA nog de standaardfunctie. Met de nieuwe beschrijving wordt dat spilfunctie 2. Het verschil zit hem in hogere salarissen. Leraren die nu in LA zitten, komen in functie 2 en krijgen daarmee meer geld. Als spilfunctie 2 standaard is, hoe moeten schoolbesturen omgaan met spilfunctie 1?

Daarnaast zijn de afgelopen jaren met de functiemixgelden veel leerkrachten al doorgestroomd naar een LB-functie. Wat gaat er met hen gebeuren? Stromen zij straks automatisch door naar functie 3 en gaan daarmee de salariskosten verder omhoog? Of moet op elke school op basis van de feitelijk opgedragen werkzaamheden van alle leerkrachten opnieuw de inschaling tegen het licht worden gehouden?

Eigenheid van de school

En wat gebeurt er met de eigen lerarenfuncties die veel schoolbesturen in het kader van de functiemix hebben ontwikkeld die afweken van de voorbeeldfuncties? De eigen functies zijn afgestemd op de eigenheid van de scholen. Worden deze inspanningen met de nieuwe functiebeschrijvingen tenietgedaan? En moet iedereen zich straks conformeren aan de nieuwe voorbeeldfuncties? Dit lijkt mij een recept voor gedoe!

De implicaties van deze beoogde veranderingen op de scholen lijken dus zeer fors, vooral ook wat betreft de bekostiging. Immers, iemand moet de opwaardering betalen. Voor zover ik het nu kan overzien, is nog maar voor een derde dekking van de extra kosten die de beoogde veranderingen met zich mee brengen.

Lichtpunt?

Er wordt veel gezegd en geschreven over het vak van leerkracht en over wat er nodig is om de basiskwaliteit van het onderwijs te garanderen en de professionaliteit van leerkrachten te vergroten. Wat ik in elk geval vind opvallen aan de nieuwe functiebeschrijvingen, is dat de functie van leerkracht is geplaatst binnen een functiereeks met meerdere niveaus.

Hiermee wordt de doorgroei binnen het vak inzichtelijk. Bovendien wordt het zo betrekkelijk eenvoudig te zien wat er van een leerkracht op een bepaald niveau mag worden verwacht. Dit beschouw ik als een positief punt dat helpt in het gesprek over de werkverdeling op scholen en ook in het functionerings- en beoordelingsgesprek.

Ivo Israel, HRM-specialist VOS/ABB

Functiemix: vooral basisonderwijs blijft nog achter

Het aandeel leraren in het basisonderwijs in salarisschaal LB is vorig jaar licht gestegen naar 26,7 procent.  Daarmee is de doelstelling van 40 procent nog steeds niet gehaald, meldt de website functiemix.nl van het ministerie van OCW.

Tot 2009 werden vrijwel alle leraren in het basisonderwijs in schaal LA uitbetaald. Sindsdien is het aandeel leraren in deze salarisschaal afgenomen tot 72,9 procent in oktober 2017. Tegelijkertijd nam het percentage LB toe tot 26,7 procent.

In het speciaal basisonderwijs werden tot 2009 bijna alle leraren in schaal LB uitbetaald. Dat aandeel is afgenomen tot 86,0 procent in oktober 2017. Het aandeel leraren in schaal LC nam toe tot 13,3 procent in oktober 2017.

Voortgezet onderwijs

In het voortgezet onderwijs is een duidelijk regionaal verschil te zien. In oktober 2017 zat het grootste deel van de leraren in het voortgezet onderwijs in de Randstad in salarisschaal LC, terwijl het grootste deel van de leraren buiten de Randstad in LB zat.

De doelstelling LD voor 2014 voor de Randstad (29 procent) en niet-Randstad (27 procent) is bijna gehaald. Ook de doelstelling LC voor de niet-Randstad (27 procent) gaat in de goede richting, maar de doelstelling LC voor de Randstad (55 procent) is nog niet gehaald.

Lees meer…

‘Massaal onderbetaald’

De Telegraaf meldt op basis van de cijfers dat leraren in het basisonderwijs massaal worden onderbetaald en dat schoolbesturen de afspraken over de functiemix, waarvoor de rijksoverheid extra geld heeft uitgetrokken, niet nakomen.

De PO-Raad meldt in reactie op de berichtgeving in de media dat het achterblijven van lerarensalarissen in het primair onderwijs niet te wijten is aan onwil van schoolbesturen. ‘Al het geld dat de overheid beschikbaar heeft gesteld voor de functiemix is hier ook aan besteed’, aldus de sectororganisatie.

Lees meer…

Waarom functiemix?

VOS/ABB wijst erop dat de functiemix, anders dan in de media wordt gesuggereerd, niet als enige doel heeft om hogere salarissen te realiseren, maar ook om meer carrièreperspectief voor werknemers in het onderwijs mogelijk te maken en doorstroom naar een hogere schaal te vergemakkelijken. Daarbij horen meer taken en verantwoordelijkheden.

‘Dat de doelstellingen van de functiemix niet gehaald zijn, betekent niet dat leraren worden onderbetaald, maar dat personeel onvoldoende gebruik heeft gemaakt van aangeboden carrièreperspectieven of dat schoolbesturen die onvoldoende aanbieden. Een combinatie hiervan is natuurlijk ook mogelijk’, zegt juridisch adviseur Christiaan Rooseboom van de Onderwijsjuristen van VOS/ABB.