Met minder collegegeld straks meer leraren?

Het is nog maar zeer de vraag of de verlaging van het collegegeld ertoe zal leiden dat meer jongeren kiezen voor een lerarenopleiding. Dat stelt de Raad van State (RvS) in een rapport over de voorgenomen verlaging van het collegegeld.

Het kabinet heeft voorgesteld om in de Wet op het hoger onderwijs en wetenschappelijk onderzoek vast te leggen dat het wettelijk collegegeld voor studenten wordt verlaagd. Alle eerstejaars zouden nog maar de helft hoeven te betalen van de 2060 euro die ze nu moeten neertellen om aan een studie te mogen beginnen. De halvering zou voor studenten van lerarenopleidingen ook moeten gaan gelden voor het tweede studiejaar. Deze extra maatregel staat in het kader van het terugdringen van het lerarentekort.

De gedachte van het kabinet is dat met de halvering van het collegegeld meer jongeren gaan studeren. De RvS vraagt zich af of dit inderdaad het geval zal zijn. ‘Deze aanpak leidt ertoe dat het grootste deel van de met de maatregel verbonden uitgaven terechtkomt bij studenten die toch al zouden gaan studeren, terwijl vermoedelijk slechts een klein deel terechtkomt bij de groep voor wie het nu juist is bestemd, namelijk de groep die zonder de halvering níet zou gaan studeren’, zo schrijft de RvS, die de aanpak van het kabinet ‘niet doelmatig’ acht.

De RvS adviseert het kabinet om het wetsvoorstel niet in ongewijzigde vorm naar de Tweede Kamer te sturen.

Lees meer…

 

 

Religies bij elkaar optellen? Zo werkt het niet!

De staatssecretaris van OCW heeft terecht geweigerd om een nieuwe school op islamitische én hindoeïstische grondslag te bekostigen. Dat meldt de Raad van State (RvS).

De RvS vindt dat bij een combinatie van verschillende levensbeschouwelijke of religieuze richtingen niet klakkeloos kan worden volstaan met een optelsom van het leerlingenpotentieel van elke afzonderlijke richting.

Die optelsom zou wel gemaakt mogen worden als verschillende levensbeschouwelijke richtingen min of meer in elkaars verlengde liggen, maar daarvan is volgens de RvS geen sprake bij de combinatie van islam en hindoeïsme.

Lees meer…

Dekker schrapt overleg- en planverplichting

De voorgestelde regionale overleg- en planverplichting voor een toekomstbestendig onderwijsaanbod komt er niet. Staatssecretaris Sander Dekker van OCW neemt hiermee een door VOS/ABB gevoed advies van de Raad van State (RvS) over.

In het advies van de RvS over het wetsvoorstel voor een toekomstbestendig aanbod in het basisonderwijs staat dat goed overleg hierover van groot belang is, maar ook dat een verplichting tot onderling overleg en planvorming weinig effectief zal blijken.

Overleg- en planverplichting leidt tot niets

‘In regio’s waar de betrokken partijen overtuigd zijn van het belang van afstemming en planvorming is de verplichting niet nodig, omdat men elkaar daar toch wel op zal zoeken. In regio’s waar de partijen niet bereid zijn tot samenwerking zal het overleg echter tot niets leiden’, zo meldt hij in een nader rapport over het wetsvoorstel.

Het overgenomen advies tegen overleg- en planverplichting staat ook in de eerdere bijdrage van VOS/ABB aan de internetconsultatie over het wetsvoorstel.

Zwarte Piet hoeft niet zwart

Het is niet aan de overheid om te bepalen hoe Zwarte Piet eruitziet. Dat stelt de Raad van State.

De PVV wilde in de wet vastleggen dat Zwarte Piet zwart moet zijn. De overheid zou volgens de partij van Geert Wilders niet meer mogen meewerken aan sinterklaasvieringen met niet-zwarte Zwarte Pieten. Het doel van het voorstel was om het sinterklaasfeest als bijzondere culturele traditie te vrijwaren van verandering.

De Raad van State stelt echter dat het niet de rol van de overheid is om te bepalen hoe het gevolg van Sinterklaas eruit moet zien. Het voorstel van de Partij Voor de Vrijheid past volgens de raad niet in een democratische rechtsstaat waarin de burgers vrijheid hebben.

Het initiatiefwetsvoorstel van de PVV is volgens de Raad van State ‘niet verenigbaar met de vrijheid van meningsuiting, die beschermd wordt door de Grondwet en het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens’.

Lees meer…

Raad van State: is uitgangspunt rekentoets wel juist?

De rekentoets moet nog eens goed tegen het licht worden gehouden, adviseert de Raad van State aan de regering. Het hoogste adviesorgaan van de regering vindt dat de uitgangspunten van de rekentoets opnieuw moeten worden doorgerekend.

Het advies gaat onder andere over de invoering van een lichtere toets voor leerlingen die grote moeite hebben met rekenen. De raad concludeert dat een lichtere rekentoets niet kan worden ingevoerd door examenbesluiten te wijzigen. ‘De wet gaat namelijk uit van één rekenniveau per schoolsoort. De lichtere rekentoets kan daarom alleen worden ingevoerd door een wetswijziging’, aldus de Raad van State.

De invoering van de lichtere rekentoets zal leiden tot extra administratieve lasten voor scholen. ‘Zij moeten beoordelen of een leerling voor deelname aan die toets in aanmerking komt, ze moeten gegevens over de rekenvorderingen van leerlingen bijhouden en ze moeten de Onderwijsinspectie tekst en uitleg kunnen geven.’ Het hoogste adviesorgaan van de regering vindt dat die extra lasten aan de scholen moeten worden vergoed.

Uitgangspunt in twijfel getrokken
Het advies gaat ook over de vraag of een voldoende rekenniveau voor het vervolgonderwijs niet te hoog gegrepen is voor alle leerlingen. Dat rechtvaardigt volgens de raad de principiële vraag of het idee van basisrekenvaardigheden voor alle leerlingen wel juist is. ‘Dat was echter wel het uitgangspunt van het beleid. De Afdeling adviseert dan ook om de uitgangspunten van de rekentoets opnieuw door te rekenen.’

Het advies van de Raad van State dateert van augustus, maar is nu pas openbaar gemaakt.

Lees meer…

Niet bij samenwerkingsverband: strafkorting

Twee scholen voor voortgezet onderwijs in Friesland en Zeeland zijn tijdelijk gekort op hun bekostiging, omdat ze niet zijn aangesloten bij een erkend samenwerkingsverband passend onderwijs.

De scholen zijn tegen deze strafkorting in beroep gegaan bij de afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State. De spoedzitting was donderdag. Daar werd de strafkorting niet teruggedraaid. Het wachten is op de definitieve uitspraak.

Het gaat om het Tjalling Koopmans College in het Friese Hurdegaryp en de Isaac Beekman Academie in het Zeeuwse Kapelle. Staatssecretaris Sander Dekker heeft 15 procent van de maandelijkse bekostiging van het onderwijs op die scholen opgeschort voor een periode van drie maanden, omdat ze niet zijn aangesloten bij een samenwerkingsverband passend onderwijs, terwijl de wet dat vereist. Weliswaar hebben deze scholen, die beiden onder de Stichting Voor Persoonlijk Onderwijs vallen, een eigen samenwerkingsverband opgericht, maar dat voldoet volgens Dekker niet aan de wettelijke eisen, omdat niet alle zorgleerlingen er terecht kunnen. De Onderwijsinspectie wil dat de scholen zich aansluiten bij een bestaand regionaal samenwerkingsverband.

De twee scholen voeren aan dat ze het passend onderwijs op een andere manier invullen, met kleine klassen en veel aandacht voor de individuele leerling. In afwachting van een definitieve uitspraak op hun beroepen, verzochten zij de voorzieningenrechter het besluit tot strafkorting voorlopig te schorsen, maar dat verzoek is niet gehonoreerd. De uitspraak van de Raad van State wordt over enkele maanden verwacht.

Overhoop
Het Tjalling Koopmans College ligt overigens al langer overhoop met het ministerie van Onderwijs. In juni besloot minister Bussemaker dat de school geen toestemming krijgt voor een havo-afdeling, omdat er geen zekerheid is dat die havo-afdeling op termijn voldoende (minimaal 244) leerlingen zal tellen. Bussemaker denkt dat dat aantal niet haalbaar is omdat deze school kiest voor kleine klassen met maximaal zestien leerlingen en bovendien niet meer dan 80 leerlingen per jaar aanneemt, verdeeld over vmbo, havo en vwo. De school heeft nu alleen nog eerste- en tweedeklassers.

Raad van State negeert behoefte aan openbaar onderwijs

Het Noord-Limburgse dorp Maasbree moet langer wachten op een openbare basisschool. Dit komt doordat de Raad van State een beroep van de gemeente Peel en Maas ongegrond heeft verklaard. Dit beroep was gericht tegen het besluit van staatssecretaris Sander Dekker van OCW om het positieve resultaat van een directe meting naar de behoefte aan openbaar basisonderwijs buiten beschouwing te laten.

In januari werd bekend dat Peel en Maas beroep zou aantekenen bij de Raad van State tegen de afwijzing door staatssecretaris Dekker van de aanvraag voor openbaar basisonderwijs in het dorp Maasbree. Hij had in zijn afwijzing aangegeven dat de uitkomst van de directe behoeftepeiling onder ouders, die in het voorjaar van 2014 in Maasbree is gehouden, niet door hem gebruikt mocht worden. Uit die enquête bleek dat in Maasbree bijna de helft (48 procent) van de ouders met schoolgaande kinderen openbaar onderwijs wil. Dat zou betekenen dat de school de stichtingsnorm van 200 leerlingen ruim zou halen.

De Raad van State is van oordeel dat de staatssecretaris terecht de directe meting buiten beschouwing heeft gelaten, omdat er geen bijzondere omstandigheden zouden zijn die het gebruik van de directe meting zouden kunnen rechtvaardigen. De gemeente Peel en Maas spreekt van ‘een onverwacht snelle uitspraak, die helaas geen positieve uitslag kent’.

Wens van ouders genegeerd
Juridisch adviseur Ronald Bloemers, die namens VOS/ABB nauw bij de ontwikkelingen in Maasbree betrokken is, noemde het in januari ‘betreurenswaardig’ dat Dekker zich strikt formeel opstelde in deze kwestie. ‘Hij had binnen de wetgeving tot een positief besluit kunnen komen door de uitkomst van de directe meting mee te nemen. Er is al een voorbeeld van het gebruik van een dergelijke enquête elders in het land. Dat de staatssecretaris zich bewust slechts baseert op een meting die de behoefte van ruim 30 jaar geleden weergeeft, is op zijn minst opmerkelijk. Ook hij moet inzien dat bijna de helft van de ouders in Maasbree tegenwoordig openbaar onderwijs wil’, aldus Bloemers.

Over de afwijzing van het beroep merkt Bloemers nu op dat ‘het wederom betreurenswaardig is dat ook de Raad van State niet binnen de geest van de wet handelt, maar strikt naar de letter ervan en de bestaande jurisprudentie’. Hij benadrukt dat de wetgever heeft bedoeld dat er meer ‘bijzondere omstandigheden’ kunnen zijn dan alleen een groot verschil in bevolkingssamenstelling, zoals dat nu ook door de Raad van State als argument voor de afwijzing wordt gebruikt.

De staatssecretaris stelde zich op het standpunt dat het verschil tussen het huidige aandeel van 6 procent openbaar onderwijs in de gemeente Peel en Maas en de wens van 48 procent van de ouders om in Maasbree een openbare basisschool te krijgen, zo groot is dat dit verschil slechts gerechtvaardigd is wanneer er een andere bevolkingssamenstelling is. Die samenstelling verschilt echter niet, dus mag de uitkomst van de directe behoeftemeting niet worden gebruikt, vond Dekker. De Raad van State steunt hem daar nu in.

‘Het is helaas duidelijk dat de Raad van State net als de staatssecretaris slechts bij dat ene voorbeeld blijft en niet wil kijken en luisteren naar mogelijk andere bijzondere omstandigheden’, aldus Bloemers. Het lijkt er volgens hem sterk op dat niet alleen Dekker maar ook de Raad van State bang is dat er veel meer nieuwe scholen in het land kunnen ontstaan als de uitkomst van de directe behoeftepeiling serieus wordt genomen.

Nieuwe aanvraag
Op het plan van scholen 2016-2018 van de gemeente Peel en Maas zal weer een openbare basisschool in Maasbree worden gezet. Naar verwachting is er nu meer kans op toekenning van het plan van scholen en daarmee op de stichting van een openbare basisschool in Maasbree. Die kans wordt groter geacht in verband met de onderbouwing van de staatssecretaris van zijn afwijzing in relatie tot de meest recente gegevens.

Het aandeel van het openbaar onderwijs in de gemeente Peel en Maas is dit jaar namelijk flink gestegen. Dit komt met name door de forse groei van het aantal leerlingen op de openbare school in het dorp Panningen. De staatssecretaris verklaarde eerst dat het lage percentage van 15 procent openbaar onderwijs in Panningen een tegenargument was. Het aandeel bedraagt inmiddels 38 procent. De beoordeling van de nieuwe aanvraag zou uiterlijk op 31 december 2015 duidelijkheid moeten verschaffen.

In Maasbree is slechts katholiek basisonderwijs beschikbaar. VOS/ABB ondersteunt de oudergroep die zich al jaren inzet voor de komst van een openbare basisschool in het Noord-Limburgse dorp.

Naar Raad van State voor openbare school Maasbree

De gemeenteraad van Peel en Maas tekent beroep aan bij de Raad van State tegen de afwijzing door staatssecretaris Sander Dekker van OCW van de aanvraag voor openbaar basisonderwijs in het dorp Maasbree.

Dekker gaf in zijn afwijzing aan dat de behoefte-enquête onder ouders die in het voorjaar van 2014 in Maasbree is gehouden niet door hem gebruikt mag worden. Uit die enquête, die werd uitgevoerd door onderzoeksbureau ITS van de Radboud Universiteit Nijmegen, bleek dat bijna de helft van de ondervraagden openbaar onderwijs wil. Dat zou betekenen dat de school de stichtingsnorm van 200 leerlingen ruim zou halen.

Wethouder Raf Janssen (PvdA/GroenLinks) van de gemeente Peel en Maas liet in reactie daarop aan de regionale zender L1 weten dat Dekker ‘een nogal formeel standpunt’ inneemt. Hij zei ook dat het college van B en W ‘met teleurstelling’ heeft kennisgenomen van het negatieve besluit van Dekker.

Politieke onwil
De reactie van VOS/ABB was, dat het betreurenswaardig is dat Dekker zich vooralsnog strikt formeel opstelt in deze kwestie. ‘Hij had binnen de wetgeving tot een positief besluit kunnen komen door de uitkomst van de directe meting mee te nemen. Er is al een voorbeeld voor het gebruik van een dergelijke enquête elders in het land’, zegt juridisch adviseur Ronald Bloemers die actief bij deze kwestie betrokken is.

‘Dat de staatssecretaris zich nu bewust slechts baseert op een meting die de behoefte van ruim 30 jaar geleden weergeeft, is op zijn minst opmerkelijk. Ook hij moet inzien dat de bijna de helft van de ouders in Maasbree tegenwoordig openbaar onderwijs wil’, aldus Bloemers.

Het lijkt volgens hem op politieke onwil van de staatssecretaris dat hij niet alle mogelijkheden van de wetgeving benut. De ruimte voor het gebruik van de enquête was immers aanwezig.

‘Hangt dit samen met angst dat ouders ook elders in het land een andere vorm van onderwijs willen dan wat er in hun omgeving beschikbaar is? Als dat zo is, dan heeft de staatssecretaris wel wat uit te leggen. Het mag niet zo zijn, dat ouders als gevolg van politieke onwil gebonden zijn aan onderwijs dat zij niet willen.’

In Maasbree is slechts katholiek basisonderwijs beschikbaar. VOS/ABB ondersteunt de oudergroep die zich al jaren inzet voor de komst van een openbare basisschool in het Noord-Limburgse dorp.

De lokale Omroep P&M heeft aandacht besteed aan het besluit van de gemeenteraad om beroep aan te tekenen bij de Raad van State. Bekijk het item.

 

 

 

Raad van State wil twee toezichtkaders inspectie

De Raad van State adviseert om de Inspectie van het Onderwijs voortaan twee toezichtkaders te laten hanteren: één met daarin het beleid ten aanzien van de uitleg en toepassing van de wet, en een ander waarin de inspectie beschrijft over welke indicatoren zij beschikt om de kwaliteit van het onderwijs te verbeteren.

Dit advies van de Raad van State volgt op een een initiatiefwetsvoorstel van het SGP-Tweede Kamerlid Roelof Bisschop, dat mede is ingediend namens het CDA en D66.

Bisschop wil de Wet op het onderwijstoezicht wijzigen om de vrijheid van onderwijs beter te beschermen. Hij wil dat doen door een aantal beperkingen op de onderwijsvrijheid weg te nemen. Het gaat hem niet om de beperkingen die op grond van onderwijswetten aan scholen worden gesteld op het gebied van goed onderwijs, maar om beperkingen die voortvloeien uit de door de inspectie gehanteerde wettelijke kwaliteitsaspecten.

De Raad van State noemt het initiatief van Bisschop ‘een stap in de goede richting’, omdat er nu bij de scholen vaak onduidelijkheid is over het onderscheid tussen wettelijke deugdelijkheidseisen enerzijds en door de inspectie gehanteerde kwaliteitsaspecten anderzijds. Daardoor weten scholen soms niet waaraan zij moeten voldoen. Ook kunnen zij zich volgens de Raad van State in de huidige situatie onvoldoende verweren tegen de kwaliteitsoordelen van de inspectie.

Maar het adviesorgaan van de regering plaatst ook kanttekeningen. De raad vindt dat het wetsvoorstel niet ver genoeg gaat en dat er scherpere keuzes kunnen worden geformuleerd. Zo wordt geadviseerd om de Inspectie van het Onderwijs voortaan twee toezichtkaders te laten hanteren: één met daarin het beleid ten aanzien van de uitleg en toepassing van de wet, en een ander waarin de inspectie beschrijft over welke indicatoren zij beschikt om de kwaliteit van het onderwijs te verbeteren.

Lees de volledige reactie van de Raad van State op het initiatiefwetsvoorstel.

Uiterlijk in februari uitspraak over norm in fusietoets

Uiterlijk in februari komt de Raad van State met een uitspraak in het beroep dat staatssecretaris Sander Dekker van OCW heeft aangetekend tegen een oordeel van de rechtbank in Leeuwarden over de fusietoets. De zaak gaat over de 50 procentnorm.

Dekker is in april jongstleden door de rechtbank in Leeuwarden op de vingers getikt, omdat hij ten onrechte geen goedkeuring had gegeven aan een fusie in Dokkum. De Vereniging voor Christelijk Speciaal Onderwijs De Twine en de Stichting Christelijk Basisonderwijs (CBO) Dongeradeel hadden aangegeven te willen fuseren.

De reden voor de geplande fusie was dat als gevolg van een lager verwijzingspercentage na de invoering van passend onderwijs per 1 augustus jongstleden de sbo-school in Dokkum te klein zou worden om voort te kunnen bestaan. De sbo-leerlingen zouden dan naar Groningen of Leeuwarden moeten.

In 2012 werd de voorgenomen fusie afgewezen, omdat die zou leiden tot een marktaandeel van 67 procent. De Commissie Fusietoets in het Onderwijs (CFTO) gaat uit van een maximaal marktaandeel van 50 procent, omdat daarboven sprake zou zijn van een ‘significante belemmering van de variatie van het onderwijsaanbod’.

De rechtbank in Leeuwarden oordeelde echter dat een marktaandeel van meer dan 50 procent alléén geen grond kan zijn om een fusie af te wijzen. CBO Dongeradeel heeft zonder de fusie al een marktaandeel van 63 procent.

Staatssecretaris Dekker heeft op grond hiervan in strijd met het advies van de CFTO alsnog goedkeuring gegeven aan de fusie. CBO Dongeradeel en De Twine hopen de bestuurlijke fusie per augustus 2015 rond te hebben.

Dekker laat het hier echter niet bij. Hij is bij de Raad van State in beroep gegaan om helderheid te krijgen over de status van de 50 procentnorm. Naar verwachting zal aan het einde van dit jaar of uiterlijk in februari 2015 de uitspraak van de Raad van State volgen.

Helpdesk: 0348-405250 van 08.30 tot 12.30 uur, helpdesk@vosabb.nl