Voortijdige schooluitval flink gedaald

Het aantal voortijdig schoolverlaters blijft dalen. In tien jaar tijd is hun aantal afgenomen van 10,8 procent naar 5,4 procent. Jongens met een niet-westerse achtergrond stoppen het vaakst voortijdig met hun opleiding.

Dit meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek vandaag. Het gaat voornamelijk om uitval uit het middelbaar beroepsonderwijs (21.000 jongeren). Ook in het voortgezet onderwijs zijn in het schooljaar 2014/15 ruim 5000 leerlingen zonder startkwalificatie van school gegaan (0,5 procent). Dit is een flinke daling sinds 2004/05, toen hun aantal nog rond de 2 procent lag. In de periode daarna is de overheid begonnen met de aanpak ‘Aanval op de uitval’.

Voortgezet onderwijs
In het voortgezet onderwijs gaat het vooral om vmbo-leerlingen die van school gaan. Ook jongeren met een vmbo-diploma die niet verder leren, worden geteld als voortijdig schoolverlater, omdat het vmbo-diploma niet wordt gezien als een startkwalificatie. Jongeren moeten minimaal een opleiding hebben op mbo-2-niveau. Jongeren die na het behalen van een havo- of vwo-diploma stoppen met leren, hebben wel een startkwalificatie en worden dus niet beschouwd als voortijdig schoolverlaters.

Jongens gaan vaker voortijdig van school dan meisjes en dat geldt met name voor jongens met een niet-westerse achtergrond. De voortijdige schooluitval is het hoogst in de grote steden in Noord- en Zuid-Holland, en het laagst in Friesland, Drenthe en Overijssel.

Meer informatie

Vavo wordt opengesteld voor jongere leerlingen

Voor het vavo wordt de toegangsleeftijd verlaagd. Dat staat in een brief van minister Jet Bussemaker van OCW aan de Tweede Kamer.

Bussemaker komt tegemoet aan de wens van de Kamer om het voortgezet algemeen volwassenenonderwijs open te stellen voor leerlingen die in het lopende schooljaar 18 jaar worden. Nu ligt de leeftijdsgrens voor toelating tot het vavo nog op 18 jaar, maar in de nieuwe situatie zullen dus ook leerlingen van 17 jaar naar het vavo kunnen.

Medio 2017 gaat komt een wetswijziging die de verlaging van de toegangsleeftijd mogelijk maakt. De maatregel moet schooluitval tegengaan.

Geen uitbesteding categoraal aan vavo

In de brief van de minister staat ook dat zij niet tegemoet komt aan de wens van de Kamer om het voor categorale vo-scholen mogelijk te maken leerlingen les te laten volgen in schoolsoorten binnen het vavo die de categorale school zelf niet aanbiedt.

Volgens Bussemaker zou er oneigenlijke concurrentie kunnen ontstaan als bijvoorbeeld een categorale mavo door middel van uitbesteding eveneens havo- en vwo-opleidingen kan aanbieden.

Aantal voortijdig schoolverlaters blijft dalen

Het aantal jongeren dat voortijdig en zonder diploma de school verlaat, is verder gedaald met 1200 tot 24.451. In het schooljaar 2008-2009 gingen nog 42.600 jongeren zonder startkwalificatie van school. 

Doelstelling gehaald
Minister Jet Bussemaker van OCW, die de nieuwste cijfers vandaag bekendmaakte, is blij dat de daling blijft doorzetten. Zij geeft scholen, wethouders en leerplichtambtenaren een groot compliment. Hiermee is de doelstelling van 25.000 voortijdig schoolverlaters (vsv’ers) in 2016 gehaald. Maar Bussemaker leunt niet achterover: ze scherpt de doelstelling verder aan tot maximaal 20.000 in 2021.

Het gaat om schooluitval onder leerlingen van het voortgezet onderwijs en het middelbaar beroepsonderwijs. Vooral de mbo-scholen wisten het laatste jaar veel vooruitgang te boeken: daar daalde de uitval naar 5 procent. Opvallend is dat de grootste daling te vinden is onder jongeren die ouder zijn dan 18 jaar. Ook in de vier grote steden gingen minder jongeren voortijdig van school. In Utrecht daalde het aantal vsv’ers met 25 procent, in Rotterdam met 14 procent, in Amsterdam met 11 procent en in Den Haag was de daling 10 procent. Internationaal gezien doet Nederland het nu goed. In de 28 EU-lidstaten is de schooluitval gemiddeld 11,2 procent; Nederland zit nu op 8,7 procent.

Kwalificatieplicht
Voortijdig schoolverlaters zijn jongeren die van school gaan zonder diploma dat een startkwalificatie voor de arbeidsmarkt biedt. Dat is een diploma voor havo, vwo, of minimaal tweejarig mbo. Jongeren tot 18 jaar hebben kwalificatieplicht: zij moeten naar school tot zij zo’n startkwalificatie hebben gehaald.

Scholen worden gestimuleerd om werk te maken van de aanpak van schooluitval. ‘Scholen die hier geen werk van maken, laten geld op de plank liggen’, aldus Bussemaker. Zij hecht zoveel belang aan terugdringen van de uitval omdat jongeren die van school gaan zonder diploma vaak geen baan krijgen en daardoor vatbaarder zijn om op het criminele pad te belanden of met drugs in aanraking te komen. Scholen dringen de uitval vaak terug door een efficiënte verzuimaanpak op te zetten.

Meer informatie en filmpjes over de aanpak van de mbo-instellingen Drenthe College en Friesland College.

Aantal voortijdig schoolverlaters blijft dalen

In het schooljaar 2013-2014 zijn weer minder jongeren zonder startkwalificatie van school gaan. De uitval wordt sinds 2001, toen ‘de aanval op de uitval’ begon, gestaag minder, maar OCW blijft erin investeren.

In het schooljaar 2001/2002 stopten nog ruim 70.000 jongeren voortijdig met hun opleiding. Afgelopen schooljaar waren dat er 25.970. ‘De daling is te danken aan grote inspanningen van mbo-instellingen, maar ook vo-scholen, gemeenten en andere ketenpartners in de regio hebben goed werk verricht’, zegt minister Jet Bussemaker in een brief aan de Tweede Kamer. In de regio Drenthe was de daling het grootst: -25,7 procent.

Sinds de start van ‘de aanval op de uitval’ is veel geïnvesteerd in voortijdig schoolverlaters. Jongeren die nog geen diploma havo, vwo of mbo-niveau 2 hebben, zijn tegenwoordig tot hun 18e jaar leerplichtig. Sinds 2013 stelt het kabinet jaarlijks 150 miljoen euro beschikbaar voor kwaliteitsverbetering in het mbo. Hiermee wordt de onderwijstijd in het eerste leerjaar van het mbo uitgebreid en wordt intensievere begeleiding in de vorm van loopbaanoriëntatie en coaching van studenten mogelijk.

Download het rapport met de voorlopige schooluitvalcijfers over het schooljaar 2013-2014.

 

PvdA wil kwalificatieplicht tot 21 jaar

Jongeren moeten tot het 21e naar school als ze nog geen diploma hebben. De Partij van de Arbeid wil zo het aantal voortijdig schoolverlaters omlaag brengen. De praktijk laat zien dat deze groep vaker dan gemiddeld werkloos blijft en een grotere kans heeft om in de criminaliteit te belanden.

Nu moeten jongeren naar school tot hun 18e jaar. Tweede Kamerlid Tanja Jadnanansing van de PvdA vindt dat te jong, zo zegt ze in de Telegraaf: ‘Deze jongeren willen op hun 18e niets liever dan stoppen met school, maar als ze 24 zijn hebben ze daar spijt van. Ik hoor vaak: ‘Had iemand me maar gewaarschuwd”, aldus Jadnanansing in deze krant.

Ook andere fracties in de Tweede Kamer zijn positief over het verhogen van de leeftijdsgrens voor de kwalificatieplicht. Ze verwijzen naar plannen van Amsterdam en Rotterdam om jongeren die nog geen diploma hebben te verplichten tot hun 19e naar school te gaan.

Minister Jet Bussemaker van OCW (PvdA) zei onlangs dat de plannen van Amsterdam en Rotterdam te duur zijn. Bovendien zei ze dat er allerlei juridische obstakels zijn.

Actieweek: 52 miljoen voor vermindering schooluitval

De actieweek van 8 tot 12 september is bedoeld om schooluitval te voorkomen. In deze actieweek gaan leerplichtambtenaren in heel Nederland controleren of leerplichtige scholieren daadwerkelijk aankomen op hun (vervolg)opleiding.

Tijdens het startevenement legden circa 60 vmbo- en mbo-leerlingen een symbolische sprint af naar het halen van hun startkwalificatie (minimaal mbo2 of havo/vwo diploma). Judoka en Olympisch medaillewinnares Edith Bos gaf de leerlingen voorafgaand aan hun sprint naar succes een peptalk over het belang van ‘Doorzettuh’ op school en in de sport.

Het aantal nieuwe schooluitvallers moet omlaag, het aantal leerlingen met een op mbo2,3,4-, havo- of vwo diploma moet omhoog. Van Bijsterveldt: “Jongeren mét een startkwalificatie hebben simpelweg twee keer zoveel kans op een baan en kunnen hun talenten beter ontplooien. Een startkwalificatie loont”.

Dit kabinet heeft het voorkomen van schooluitval tot topprioriteit gemaakt. Het aantal nieuwe schooluitvallers moet in 2012 zijn teruggebracht tot maximaal 35.000; een halvering ten opzichte van 2002. Scholen krijgen extra geld om de gezamenlijke ambitie waar te maken. Zo ‘verdienen’ scholen € 2.000,- voor elke schooluitvaller minder.

Subsidie aanvragen tot 15 oktober
De miljoenen die vandaag beschikbaar zjin gesteld, dienen tot 2012 als extra stimulans om de landelijke doelstelling te realiseren. Om in aanmerking te komen voor een deel van dit bedrag kunnen scholen tot en met 15 oktober een subsidieaanvraag indienen voor specifieke onderwijsprogramma’s die gericht zijn op structurele vermindering van het aantal uitvallers, zoals een betere loopbaanoriëntatie en –begeleiding en een betere aansluiting en overgang van het vmbo naar vervolgonderwijs. In totaal wordt deze kabinetsperiode 193 miljoen extra beschikbaar gesteld om schooluitval te voorkomen.

Actieweek ‘Doorzettuh’
Veel scholieren weten de stap van het vertrouwde vmbo naar het grote onbekende mbo niet te maken en vallen in de zomer af. Daarom vindt van 8 tot 12 september in het hele land de actieweek ‘Doorzettuh’ plaats. Tijdens deze week wordt door het hele land nagegaan of alle leerplichtige jongeren in september daadwerkelijk met een (vervolg) opleiding zijn gestart. Op lokaal of regionaal niveau wordt een eigen invulling gegeven aan de actieweek.

Voorbeelden van acties die plaatsvinden: leerplichtambtenaren checken op scholen of ingeschreven leerlingen daadwerkelijk op school zitten, voorlichting over de kwalificatieplicht aan eerstejaars mbo-leerlingen, loopacties en belrondes naar jongeren en ouders. ‘Doorzettuh’ is een initiatief van het ministerie van Onderwijs en Ingrado, de brancheorganisatie voor leerplicht.