Omdenken in plaats van staken

Op 15 maart gaat het hele onderwijs plat, van primair onderwijs tot en met de universiteiten. Althans, dat is de bedoeling van de Algemene Onderwijsbond (AOb). Gaan we hiermee de werkdruk en het lerarentekort verminderen?

Scholen krijgen extra geld voor minder werkdruk, bijvoorbeeld door ‘regels te ruimen’. Ook kunnen scholen subsidie krijgen om samen in hun eigen regio het lerarentekort aan te pakken. Per regio kan daarvoor 250.000 euro worden verstrekt. Desondanks wordt voor het schooljaar 2023-2024 in het primair onderwijs een tekort verwacht van 4200 fte en in het voortgezet onderwijs nog eens 1600 fte.

De instroom van zij-instromers en de stijging van het aantal jongeren dat leraar wil worden, vertragen de groei van het lerarentekort enigszins, maar er blijft sprake van een heel groot probleem. Gaan we dat oplossen door weer het werk neer te leggen? Dacht het niet! Door in het stakingsmantra te blijven hangen, geven we de boodschap af dat het onderwijs een plek is waar je vooral niet moet zijn!

Omdenken

Het is tijd voor draconische maatregelen. We moeten omdenken. Om te beginnen moeten we terug naar de kern: goed onderwijs verzorgen. Wat niet tot de corebusiness van scholen behoort, is het oplossen van allerlei maatschappelijke problemen, makelaar zijn van voor-, tussen- en naschoolse opvang, het organiseren van schoolreizen etc. etc.

En dan het passend onderwijs. Inclusie is een fantastisch idee, maar dan moet er wel genoeg geld voor zijn. Breng het aantal leerlingen per leraar omlaag en zet in elke klas ten minste één onderwijsassistent! Natuurlijk blijft het speciaal onderwijs voor sommige leerlingen altijd nodig. Ik noem hier ook de constatering van de OESO dat leraren in Nederland meer lesuren draaien dan hun collega’s in het buitenland. Dat moet minder, daar is iedereen in het onderwijs het wel over eens.

Vierdaagse schoolweek

Hoe gaan we dit regelen? Om te beginnen door serieus met elkaar in gesprek te gaan over de invoering van de vierdaagse schoolweek. Laten we bijvoorbeeld de woensdag vrijroosteren. Zo krijgen leraren meer tijd voor voorbereiding, scholing en overleg. Natuurlijk zijn er allerlei vragen: wat betekent het voor werkende ouders als de school één dag in de week dichtgaat? En wat betekent dit voor de kwaliteit van het onderwijs? Maar die vragen mogen er niet toe leiden dat we de vierdaagse schoolweek bij voorbaat afschieten.

Verdienen leraren slecht?

Dan nog even over de lerarensalarissen. Zijn die wel zo laag als de vakbonden stellen? Een beginnende leraar in het primair onderwijs verdient 2563 euro bruto per maand. Een beginnende verpleegkundige of politierechercheur op hbo-niveau krijgt minder. En als je aan je top zit? Dan kunnen leraren in het primair onderwijs 4851 euro bruto per maand verdienen, net als een hoofdinspecteur van politie of hoofdverpleegkundige. Het onderwijs loopt dus mooi in de pas.

We kunnen jongeren niet alleen laten zien dat leraar een heel mooi beroep is, maar ook dat je in het onderwijs helemaal niet slecht verdient!

Hans Teegelbeckers, directeur VOS/ABB

Geen steun AVS en CNV Onderwijs voor stakingsoproep

De Algemene Onderwijsbond (AOb) roept op tot een landelijke onderwijsstaking op vrijdag 15 maart. Het is de bedoeling van deze vakbond dat dan iedereen in het onderwijs gaat staken, van primair onderwijs tot en met de universiteiten. De stakingsoproep krijgt geen steun van de Algemene Vereniging Schoolleiders (AVS) en de christelijke vakbond CNV Onderwijs.

Met de landelijke staking wil de AOb bij het kabinet afdwingen dat er meer geld naar het onderwijs gaat. Volgens AOb-voorzitter Liesbeth Verheggen is dat nodig, omdat het onderwijs met het huidige budget ‘de hoge verwachtingen van politiek, ouders, leerlingen en studenten’ niet kan waarmaken. Ze wijst ook op de salarissen in het onderwijs die volgens haar omhoog moeten. Tevens noemt ze de werkdruk die in het onderwijs als hoog wordt ervaren en het grote aantal mensen met burn-out.

De staking is gepland op vrijdag 15 maart, omdat dat vlak voor de Provinciale Statenverkiezingen is (op woensdag 20 maart). De kans is groot dat de huidige coalitie van VVD, D66, CDA en ChristenUnie dan zijn meerderheid verliest in de Eerste Kamer en het kabinet steun moet zoeken bij de oppositie. ‘Als onderwijs moeten we daarom vooraf duidelijk maken dat onderwijs weer bovenaan de politieke prioriteitenlijst komt’, aldus Verheggen.

AVS en CNV Onderwijs doen niet mee

De Algemene Vereniging Schoolleiders (AVS) doet niet mee aan de staking. In plaats daarvan roept de schoolleidersvakbond op om in de week van 4 tot en met 8 februari geen vervangingen te regelen van ziekte leraren. Daarmee wil de vakbond van schoolleiders laten zien hoe moeilijk en tijdrovend het vaak is om vervangers te regelen.


De stakingsoproep van de AOb krijgt ook geen steun van CNV Onderwijs. Voorzitter Loek Schueler zegt in de Volkskrant dat het geen goed moment is om tot een staking op te roepen. ‘Momenteel zit ik midden in de onderhandelingen om meer geld te krijgen voor schoolleiders, leraren en conciërges in het primair onderwijs. Daarvan wil ik de uitslag graag even afwachten.’

Minister: ‘Doorbetalen bij staking is niet verboden’

Doorbetaling van stakende leraren is niet verboden, meldt minister Arie Slob. Maar hij wil ook niet de indruk wekken dat hij de praktijk van het doorbetalen van salaris aan een stakende werknemer goedkeurt.

Daarom wil de minister geen standpunt innemen over het al dan niet doorbetalen, schrijft hij in antwoord op de Kamervragen die SP-Kamerlid Peter Kwint hierover heeft gesteld. Kwint vond het vreemd dat OCW geen antwoord gaf toen VOS/ABB ernaar vroeg in aanloop naar de onderwijsstakingen van 14 februari en 14 maart. De vraag is van belang, omdat schoolbesturen willen weten of ze bij doorbetaling risico lopen op terugvordering van de rijksbekostiging, omdat die strikt genomen niet mag worden besteed aan iets anders dan onderwijs.

Onzekerheid schoolbesturen blijft

Bij de stakingen in oktober en december stond OCW nog op het standpunt dat doorbetalen mocht zonder risico op terugvordering, maar dit jaar liet OCW weten hierover geen standpunt in te nemen. Kamerlid Kwint vond net als VOS/ABB dat de minister hiermee de schoolbesturen in het ongewisse liet. Ook nu zijn Kamervragen zijn beantwoord, blijft de onzekerheid over terugvordering bestaan bij schoolbesturen, omdat niet helder wordt of de rijksbekostiging rechtmatig is besteed bij doorbetaling aan stakers.

‘Zaak tussen werkgever en werknemer’

Nu antwoordt Slob dat de werkgever niet verplicht is om een stakende werknemer salaris door te betalen over de gestaakte tijd, maar het is ook niet verboden. ‘Het is een zaak tussen werknemer en werkgever. Ik heb daar geen rol in’, aldus Slob. Hij zegt dat dat ook zijn standpunt is geweest bij de stakingen van 5 oktober en 12 december. ‘Overigens heb ik van sommige scholen vernomen dat zij bij de stakingen van 5 oktober en 12 december het salaris niet hebben doorbetaald’, voegt hij er aan toe.

De wet bepaalt dat bij een staking geen loon aan de stakers hoeft te worden betaald. ‘Dat is helder voor schoolbesturen en werknemers. Of vervolgens toch wordt doorbetaald, is een zaak van werkgevers. De arbeidsvoorwaardenvorming is immers gedecentraliseerd’, aldus Slob in zijn schriftelijke antwoord

Niet verboden, maar ook geen goedkeuring

‘Hoewel ik er niet over ga, wil ik niet de indruk wekken dat ik de praktijk van het doorbetalen van salaris aan een stakende werknemer goedkeur’, besluit Slob zijn beantwoording.

 

 

OCW neemt geen standpunt meer in over doorbetalen

Het ministerie van OCW geeft geen antwoord meer op de vraag of schoolbesturen zonder risico op terugvordering van rijksbekostiging stakers mogen doorbetalen. Het enige wat de woordvoerder van onderwijsminister Arie Slob erover kwijt wil, is dat het aan de werkgevers is om hier een besluit over te nemen.

In december meldde het ministerie van OCW aan VOS/ABB expliciet dat het níet zou korten op de bekostiging als schoolbesturen tijdens de landelijke staking op 12 december stakende werknemers zouden doorbetalen. ‘We kunnen bevestigen dat OCW niet de bekostiging gaat terugvorderen bij besturen die salaris doorbetalen tijdens de staking van 12 december’, zo liet het ministerie toen weten.

Daarmee stelde OCW zich op hetzelfde standpunt dat het innam voorafgaand aan de staking op 5 oktober. Toen liet een woordvoerder van het ministerie aan VOS/ABB weten dat OCW niet voornemens was ‘om schoolbesturen te straffen als die besluiten om werknemers die (…) aan de staking meedoen door te betalen’.

OCW laat schoolbesturen in luchtledige

Deze woorden hadden echter alleen betrekking op de stakingen op 5 oktober en 12 december, zo benadrukte de woordvoerder van onderwijsminister Arie Slob. Daarom vroeg VOS/ABB hem of het ministerie hetzelfde standpunt zou innemen wat betreft de eerste regionale estafettestaking op 14 februari in de provincies Friesland, Groningen en Drenthe.

Het antwoord was dat niet kon worden gemeld dat het ministerie dezelfde lijn hanteerde als in oktober en december, maar het bleef onduidelijk welke lijn dan wel zou worden gehanteerd. Uiteindelijk kwam de mededeling dat het ministerie er geen standpunt meer over zou innemen.

Desgevraagd laat dezelfde woordvoerder nu weten dat dit ook geldt voor de regiostaking op 14 maart in Noord-Holland, Flevoland en Utrecht. Het ministerie vindt er dus niets meer van. Het is geen ‘ja’ en geen ‘nee’. De schoolbesturen worden door OCW dus in het luchtledige gelaten.

Waarom het ministerie geen standpunt meer inneemt, blijft onduidelijk. Het is niet goed in te schatten wat de eventuele gevolgen hiervan kunnen zijn.

Doorbetalen: hoe zit het juridisch?

De Onderwijsjuristen van VOS/ABB geven aan dat strikt genomen volgens de wet leraren niet mogen worden doorbetaald. Ten eerste geldt het principe ‘geen arbeid, geen loon’ en ten tweede zou doorbetaling kunnen worden beschouwd als onrechtmatige besteding van rijksbekostiging.

Informatie: Onderwijsjuristen, 0348-405250 van 08.30 tot 12.30 uur, onderwijsjuristen@vosabb.nl

Noordelijke stakers geven estafettestokje door

Op een stakingsbijeenkomst in Groningen is het estafettestokje voor de volgende regionale staking in primair onderwijs overgedragen aan Utrecht, Noord-Holland en Flevoland.

Op de eerste regionale staking in de provincies Friesland, Groningen en Drenthe kwamen circa 6000 stakers naar een protestbijeenkomst in de Suikerfabriek in Groningen. Daar werd het estafettestokje overgedragen: de volgende regiostaking in de provincies Utrecht, Noord-Holland en Flevoland is gepland voor 14 maart.

De PO-Raad en de onderwijsvakbonden, verenigd in PO-Front, eisen van het kabinet 1,4 miljard euro extra voor werkdrukvermindering en hogere salarissen in het primair onderwijs. Het kabinet stelt de helft daarvan beschikbaar. Onderwijsminister Arie Slob heeft herhaaldelijk gezegd dat het daarbij blijft.

Werkdrukakkoord

Slob heeft onlangs met de partners in PO-Front een akkoord over vermindering van de werkdruk afgesloten. In het Werkdrukakkoord is afgesproken dat extra geld voor vermindering van werkdruk eerder beschikbaar wordt gesteld. Ondanks het akkoord gaan de stakingen in het primair onderwijs door.

Meeste ouders staan volledig achter staking

Ruim twee op de drie ouders staan volledig achter de staking in het primair onderwijs op woensdag 14 februari in de provincies Friesland, Groningen en Drenthe, meldt Ouders & Onderwijs.

Uit een peiling van de landelijke belangenorganisatie voor ouders met schoolgaande kinderen blijkt dat 67 procent van de ouders de staking volledig steunt. Van de ouders geeft 13 procent aan het doel van de staking wel te steunen, maar het vervelend te vinden dat de school dichtgaat. Er zijn ook ouders die het onzin vinden dat de leraren (weer) gaan staken: 11 procent.

Uit de peiling blijkt verder dan de steun voor de noordelijke staking minder groot is dan voor de landelijke staking op 5 oktober, maar groter dan voor landelijke staking op 12 december.

Lees meer…

‘Stakingen schaden imago leraar’

Voorzitter Loes Ypma van de christelijke profielorganisatie Verus vreest dat de stakingen in het primair onderwijs het imago van de leraren schaden, meldt de Telegraaf.

‘Ik maak me zorgen om het imago door de stakingen. Nu blijft het beeld hangen van ‘we werken te hard en we verdienen te weinig”, zo citeert de Telegraaf haar.

‘Ik mis de beroepstrots in de discussie. Ik zou graag meer nadruk zien op de reden waarom lesgeven zo’n prachtig beroep is en waarom leerkrachten het ondanks alles toch volhouden; namelijk door hun passie en de gedrevenheid. Als je dat doet, kantelt het beeld en kiezen jongeren misschien vaker voor dit boeiende beroep’, aldus Ypma.

Zij benadrukt in de krant dat ze wel achter de doelstellingen van stakingen staat, namelijk ‘dat de werkdruk vermindert en de juffen en meesters minstens evenveel verdienen als hun collega’s op de middelbare scholen’.

De vrees van Ypma dat de stakingen het imago van de leraren schaadt, leidt op Twitter tot kritische reacties:

Werkdrukakkoord, maar stakingen gaan door

Er komt niet nog meer geld beschikbaar voor het primair onderwijs, maar al toegezegd extra geld komt wel eerder beschikbaar. Dat hebben het ministerie van OCW, de PO-Raad en de onderwijsvakbonden met elkaar afgesproken in het Werkdrukakkoord. Het ziet er op dit moment naar uit dat de regionale estafettestakingen op 14 februari en 14 maart in het primair onderwijs gewoon doorgaan. 

Het akkoord betekent volgens het ministerie van OCW dat scholen in het primair onderwijs met ingang van het komend schooljaar 2018-2019 een extra bedrag van 237 miljoen euro krijgen om werkdruk aan te pakken. In het schooljaar 2021-2022 loopt dit bedrag op tot 430 miljoen euro.

Een gemiddelde school van 225 leerlingen krijgt volgend schooljaar circa 35.000 euro extra, oplopend tot 65.000 euro in het schooljaar 2021/2022 en structureel daarna, zo rekent OCW voor. De scholen bepalen zelf hoe het extra geld wordt besteed.

Naast de 430 miljoen euro voor vermindering van de werkdruk in het primair onderwijs, is er 270 miljoen euro extra beschikbaar voor hogere salarissen voor leraren. Daarover moeten de sociale partners afspraken maken in een nieuwe cao.

Lees meer bij het ministerie van OCW

Stakingen gaan door

De PO-Raad is verheugd over het akkoord. ‘Scholen en schoolbesturen kunnen nu aan de slag om het werken in het primair onderwijs voor leraren aantrekkelijker te maken’, aldus vicevoorzitter Anko van Hoepen van de sectororganisatie.

De PO-Raad meldt verder dat de regionale estafettestaking op 14 februari in de provincies Friesland, Groningen en Drenthe gewoon doorgaat, ondanks het feit dat er nu een akkoord is over het verminderen van de werkdruk. Na 14 februari bekijkt de sectororganisatie samen met de vakbonden of er moet worden doorgestaakt. Er is al een volgende staking aangekondigd op 14 maart in de provincies Utrecht, Noord-Holland en Flevoland.

Lees meer bij de PO-Raad

Schoolleiders tevreden met Werkdrukakkoord

De Algemene Vereniging Schoolleiders (AVS), die in PO-Front zit dat de stakingen in het primair onderwijs steunt, is tevreden met het Werkdrukakkoord. De vakbond merkt op dat de rol van de schoolleider duidelijk is vastgelegd.

‘Met deze toezeggingen kan de schoolleider in de school meteen aan de slag met het team om duurzame maatregelen voor het verlichten van de werkdruk te realiseren’, aldus AVS-voorzitter Petra van Haren.

Lees meer bij de AVS

Download Werkdrukakkoord

Regiostakingen: geen actieve controle op onderwijstijd

De Inspectie van het Onderwijs zal niet actief nagaan of de wettelijke onderwijstijd door de komende regionale estafettestakingen in het primair onderwijs in het geding is. Daarmee stelt de inspectie zich hetzelfde op als tijdens de eerdere stakingen.

‘De lijn van de inspectie is niet veranderd’, zo laat een woordvoerder desgevraagd aan VOS/ABB weten naar aanleiding van deze eerdere tweets van de inspectie:

De inspectie wijst erop dat gedurende acht schooljaren basisschoolleerlingen ten minste 7520 uren onderwijs moeten krijgen: in de eerste vier schooljaren ten minste 3520 uren en in de laatste vier schooljaren ten minste 3760 uren. ‘De verloren uren door een korte staking zal de gemiddelde school prima kunnen invullen op andere momenten gedurende de schooljaren’, zo herhaalt de woordvoerder de inhoud van bovenstaande tweets uit november vorig jaar.

Hij voegt hieraan toe dat als de inspectie signalen krijgt dat scholen te weinig onderwijstijd hebben geprogrammeerd, dat wordt nagerekend. ‘Mochten er inderdaad te weinig uren geprogrammeerd staan, dan vragen we de school hoe de gemiste tijd gecompenseerd gaat worden. Als we reden hebben om aan te nemen dat dat niet goed komt, geven we een schriftelijke herstelopdracht.’

Lees meer over onderwijstijd

Last van stakingen? Wacht maar, het wordt nog veel erger!

De last die ouders ervaren van de stakingen in het primair onderwijs, is nog maar een voorproefje van wat hun de komende jaren te wachten staat als er niets wordt gedaan om meer leraren te trekken, zegt voorzitter Rina den Besten van de PO-Raad.

Den Besten zegt in een bericht over het tekort aan vervangers in de huidige griepgolf dat er voor het primair onderwijs maar één oplossing is: ‘Het beroep moet aantrekkelijker worden door meer salaris en minder werkdruk’.

Daarom steunt de PO-Raad volgens haar de acties van het PO-front, maar ze zegt ook dat er nu wel steeds meer discussie is over de vraag of staken het juiste middel is, omdat ouders daar last van kunnen hebben.

Den Besten zegt aan de ene kant te snappen dat een staking lastig kan zijn, ‘maar aan de andere kant zou ik tegen ouders willen zeggen: wat je nu een paar dagen voelt, is nog maar een voorproefje van wat je de komende jaren te wachten staat, als er niets wordt gedaan om meer leraren te trekken’.

Meer stakingen per regio

Op 14 februari wordt er weer gestaakt in het primair onderwijs. Voor die datum is de eerste regionale estafettestaking aangekondigd in de provincies Friesland, Groningen en Drenthe. Er waren vorig jaar landelijke stakingen in het primair onderwijs op 12 december, 5 oktober en 27 juni.

Het doel van de acties is om bij het kabinet meer geld los te krijgen dan de toegezegde structurele 700 miljoen euro extra. Onderwijsminister Arie Slob heeft herhaaldelijk gezegd dat het bij dat bedrag blijft.

Lees meer…

 

PO-Raad op zoek naar alternatieven voor stakingen

Schoolbesturen in het primair onderwijs staan nog steeds achter het doel van de acties van PO-Front, meldt de PO-Raad, maar stakingen lijken niet langer het enige middel om hogere salarissen en lagere werkdruk af te dwingen.

Niet alle, maar wel de meeste schoolbesturen die bij de PO-Raad zijn aangesloten ‘zien duidelijk de noodzaak van verdere acties binnen het primair onderwijs’. Daarbij verwijst de sectororganisatie naar ‘een grote achterstand’ waardoor het onderwijs ‘onder druk komt te staan’. De PO-Raad noemt in dit kader het lerarentekort, dat volgens de sectororganisatie wordt veroorzaakt door relatief lage salarissen en hoge werkdruk.

De PO-Raad meldt dat schoolbesturen het ‘jammer’ vinden dat ouders last hebben van de stakingen in het primair onderwijs. Daarom gaat de sectororganisatie op zoek naar ‘alternatieve manieren om aandacht te vragen voor de noodzaak van extra investeringen in het primair onderwijs’.

Noordelijke staking 14 februari

Op 14 februari staat een volgende staking in het primair onderwijs op de rol. Dat wordt de eerste van een door PO-Front (waarin de PO-Raad zit) aangekondigde reeks regionale estafettestakingen. Er zal dan worden gestaakt op basisscholen in Friesland, Groningen en Drenthe. Er werd landelijk gestaakt op 12 december, 5 oktober en 27 juni 2017.

Lees meer…

OUDERSinACTIE komt in geweer tegen stakingen

OUDERSinACTIE komt in verzet tegen stakingen in het primair onderwijs. De nieuwe oudergroep heeft een petitie online gezet.

OUDERSinACTIE vindt dat iedereen recht heeft om te staken, ‘maar volgens ons moet een staking wel goed onderbouwd zijn en gericht zijn tegen de juiste partijen’.

De groep wijst erop dat de acties in het primair onderwijs ouders op kosten jagen, omdat kinderopvang tijdens een staking immers niet gratis is. ‘Ook zijn onze kinderen de dupe die door deze stakingen kostbare lesuren missen’, zo staat op de nieuwe website oudersinactie.com.

OUDERSinACTIE lanceert petitie

OUDERSinACTIE vindt dat acties in het onderwijs de leerlingen niet mogen schaden. ‘Hele dag(en) de school sluiten maakt kinderen en ouders de dupe’, zo staat in een petitie die online kan worden ondertekend.

In die petitie staat ook dat er niet meer ‘ongecontroleerd’ geld mag worden gegeven aan scholen en dat er minder regelgeving vanuit de overheid moet komen. Andere punten die worden genoemd, zijn een leerling-leraarratio in de cao en meer betrokkenheid van ouders in het primair onderwijs.

Lees meer…