Oplossing voor thuiszitters ligt binnen handbereik

Er moeten speciale groepjes deskundigen komen die vastgelopen en ingewikkelde situaties rond thuiszitters kunnen vlottrekken. Dat vindt directeur Hetty Vlug van de Coöperatie Passend Onderwijs Almere.

Zij reageert in een blog op de recente golf van kritiek in de media en de politiek op het passend onderwijs. Er zijn problemen, zo erkent ze, maar het is volgens haar ‘volkomen onterecht, zo niet onverantwoord, om dat louter en alleen aan de invoering van het passend onderwijs te wijten’.

Elk kind dat zonder onderwijs thuiszit ‘is het resultaat van een zeer complex samenspel van factoren, waarin thuissituatie, jeugdhulp, leerplicht, onderwijs en ondersteuning in een totale misfit belanden’, zo schrijft Vlug. Onderwijs is daarin volgens haar ‘een belangrijke, maar lang niet altijd doorslaggevende factor’.

De directeur van de Coöperatie Passend Onderwijs Almere ziet een oplossing van het probleem van thuiszitters: zij pleit voor groepjes deskundigen die in extreem moeilijke gevallen komen kijken welke zorgarrangementen er nodig zijn en hoe de financiering daarvoor geregeld moet worden.

‘Die figuur is in de publieke sector vaker beproefd om vastgelopen en ingewikkelde situaties die worden overwoekerd door professionele en institutionele onmogelijkheden te doorbreken. Waarom zou zoiets voor deze groep thuiszitters niet mogelijk zijn?’

Lees meer…

Overal doorzettingsmacht nodig voor minder thuiszitters

Alle samenwerkingsverbanden voor passend onderwijs moeten doorzettingsmacht hebben. Zo kan het aantal leerlingen dat zonder onderwijs thuiszit omlaag worden gebracht, benadrukt onderwijsminister Arie Slob.

Op de vraag uit de Tweede Kamer hoe het komt dat er nog steeds veel kinderen thuiszitten zonder onderwijs, terwijl elk samenwerkingsverband een dekkend onderwijsaanbod zou moeten hebben en scholen zorgplicht hebben, antwoordt Slob dat kinderen soms thuiszitten doordat er nog geen overeenstemming is over een aanbod.

‘In sommige gevallen heeft een samenwerkingsverband langer tijd nodig om tot een passend aanbod te komen’, aldus de minister. Daarvoor bestaan volgens hem verschillende oorzaken, omdat de situatie van iedere thuiszitter uniek is en een eigen oplossing behoeft.

‘Vaak is deze oplossing niet alleen in het onderwijs gelegen, maar ook in de zorg. Mede vanwege de veelvoud aan partijen die betrokken zijn bij de thuiszitter, kan het veel tijd kosten om te komen tot een gedragen inschatting van de behoefte van de leerling en een besluit over (de financiering van) het aanbod’, zo licht Slob toe.

In dit kader benadrukt hij dat doorzettingsmacht van het samenwerkingsverband kan helpen, maar dat dit nog niet in alle regio’s is geregeld. ‘Daarom heeft dit kabinet zich de ambitie gesteld dat in alle samenwerkingsverbanden doorzettingsmacht geregeld wordt’, aldus Slob.

Lees meer…

Schoolverzuim daalt, maar aantal thuiszitters niet

Het aantal spijbelaars is vorig jaar licht gedaald, maar het aantal kinderen dat langer dan drie maanden zonder onderwijs thuiszit, blijft stabiel: rond de 4000. Minister Slob kondigt maatregelen aan om het aantal thuiszitters omlaag te krijgen.

Dit schrijft minister Slob vandaag aan de Tweede Kamer. Een kind dat zonder onderwijs thuiszit, is wel een uitzondering. Het gaat om 0,14 procent van het totaal aantal leerlingen in het funderend onderwijs. Maar Slob wil dat er in 2020 geen enkel kind meer langer dan drie maanden verstoken blijft van onderwijs.

Actieweek Thuiszitters in juni

Om dat doel te bereiken is eerder al de Landelijke Thuiszitterstafel opgericht, die zich richt op betere samenwerking in de regio om het aantal thuiszitters terug te dringen. Medio 2016 werd Marc Dullaert aangesteld als aanjager van een pact met verschillende ministeries, de sectororganisaties in het onderwijs en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten. Dullaert blijft langer aan, meldt Slob. Op een landelijke ‘thuiszitters-top’ in juni worden de resultaten van het pact gedeeld met alle betrokken partijen. Van 2 tot 8 juni 2018 wordt een Landelijke Actieweek Thuiszitters  georganiseerd.

Rol voor samenwerkingsverbanden

Slob ziet verder een rol voor de samenwerkingsverbanden bij het terugdringen van het aantal vrijstellingen van de leerplicht. Dit betreft onder meer kinderen die worden vrijgesteld van onderwijs om lichamelijke of psychische redenen. Hun aantal blijft stijgen, maar Slob vindt het ‘niet aannemelijk’ dat er steeds meer kinderen zijn voor wie het onmogelijk is onderwijs te volgen, terwijl scholen juist meer maatwerk leveren. Hij wil daarom de expertise van samenwerkingsverbanden inzetten bij de totstandkoming van deze vrijstellingen. ‘Het is belangrijk dat de mogelijkheden voor maatwerk optimaal worden benut voor leerlingen die dat nodig hebben’, aldus Slob in zijn brief.

Meer eisen aan thuisonderwijs

Ook het aantal vrijstellingen van onderwijs wegens bedenkingen tegen de richting van de scholen is gestegen, meldt Slob. Deze kinderen krijgen thuisonderwijs, omdat hun ouders vinden dat hun religie niet past bij de richting van de scholen in de omgeving. In het regeerakkoord is afgesproken dat dit thuisonderwijs aan meer eisen moet gaan voldoen op het gebied van kwaliteit, bekwaamheid, burgerschap en veiligheid. Daar komt Slob later dit jaar op terug, geeft hij aan.

Lees de brief van minister Slob met in de bijlage de verzuimcijfers van de vier grote gemeente en 32 middelgrote gemeenten, en een interview door OCW met Marc Dullaert over het Thuiszitterspact.

Marc Dullaert ziet aantal thuiszitters toenemen

Het aantal thuiszitters neemt dit jaar ‘met honderdtallen’ toe, zegt Marc Dullaert in NRC.

Volgens Dullaert komt de stijging doordat gemeenten ‘de stofkam’ door hun bestanden halen. ‘Dat is goed, want zo komt ieder kind met leerrecht op de radar’, zo citeert NRC hem.

Dullaert is aanjager van het thuiszitterspact, dat er in het kader van passend onderwijs voor moet zorgen dat er geen kinderen meer zonder onderwijs thuiszitten.

Lees meer…

Passend onderwijs: media-aandacht verschuift naar leraren

Als het over passend onderwijs gaat, is in de media de aandacht in de loop van de tijd verschoven van thuiszitters naar leraren. Dat staat in het eerste deel van het onderzoeksrapport Passend onderwijs in pers en politiek.

De ‘logica van de praktijk’ prevaleert in de media, zo staat in het rapport. ‘Artikelen belichten het onderwerp voornamelijk vanuit de vraag wat passend onderwijs betekent in het dagelijks leven van ouders en leerlingen. Vanuit dat perspectief komen concrete moeilijk- en mogelijkheden in beeld.’

De aandacht ging aanvankelijk vooral uit naar thuiszitters en leerlingen met extra onderwijsbehoeften, maar vanaf het najaar van 2015 wordt dat volgens de onderzoekers wat minder. Sindsdien gaat in de berichtgeving over passend onderwijs meer aandacht uit naar de leraren.

Samenwerkingsverbanden passend onderwijs

De rol van de samenwerkingsverbanden voor passend onderwijs komen in de media nauwelijks aan bod. Er is evenmin aandacht voor beleidsdoelen die met geld te maken hebben. ‘Wel gaat het in algemene zin over geld – te weinig – maar het gaat zelden over specifieke beleidsdoelen en instrumenten zoals kostenbeheersing door het rijk, verevening en een doelmatige besteding van middelen door swv’en.’

Lees meer…

Landelijke Actieweek Thuiszitters

Van 8 tot en met 12 mei is de Landelijke Actieweek Thuiszitters. Er zijn diverse bijeenkomsten op verschillende locaties.

Deze week wordt georganiseerd door Steunpunt Passend Onderwijs VO van de VO-raad samen met onder andere de PO-Raad en de ministeries van OCW en VWS.

Zij wijzen erop dat passend onderwijs inhoudt dat ieder kind een schoolloopbaan krijgt die bij hem of haar past, met de juiste hulp op het juiste moment. Het is volgens de organisatoren tijd voor actie, omdat er nog steeds kinderen zonder onderwijs thuiszitten.

Lees meer…

Ongeoorloofd verzuim altijd melden aan DUO

Ook in het primair onderwijs moeten alle scholen ongeoorloofd verzuim altijd doorgeven aan het Verzuimregister van de Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO). In het voortgezet onderwijs moet dat al langer.

Scholen moeten al het ongeoorloofd verzuim aan DUO melden via het leerlingadministratiesysteem (LAS). DUO geeft het direct door aan de afdeling Leerplicht van de gemeente waarin de school gevestigd is.

Het Verzuimregister is bedoeld om schoolverzuim en het aantal thuiszitters terug te dringen.

Lees meer…

Informatie: Helpdesk, 0348-405250 van 08.30 tot 12.30 uur, helpdesk@vosabb.nl

‘Te veel thuiszitters door lichtvaardig beleid’

‘Vrijstelling mag niet het afvoerputje worden voor kinderen die complex of duur zijn’, zegt aanjager Marc Dullaert van het Thuiszitterspact in het AD.

Een kind kan door de leerplichtambtenaar van de gemeente worden vrijgesteld van de leerplicht als het bijvoorbeeld door ernstige psychische of lichamelijke klachten niet in staat is onderwijs te volgen. Dullaert ziet in de praktijk dat hier te lichtvaardig mee wordt omgesprongen. Volgens hem worden leerlingen geweigerd, omdat ze ‘te duur’ zijn en scholen onvoldoende expertise in huis hebben.

Dullaert wijst erop dat er meer dan 1 miljard euro is uitgetrokken voor passend onderwijs. ‘Dat geld ligt bij de scholen’, zo zegt hij. Daarbij tekent hij aan dat de zorgkosten voor de gemeenten zijn. ‘Zorg en onderwijs moeten dus samenwerken’, aldus Dullaert in het AD.

Lees meer…

Landelijke Actieweek Thuiszitters

Van 8 tot en met 12 mei is de Landelijke Actieweek Thuiszitters. Dit is een initiatief van het Steunpunt Passend Onderwijs VO van de VO-raad in samenwerking met onder andere de PO-Raad.

Tijdens deze week kunt u deelnemen aan een groot aantal activiteiten, waarbij u nieuwe contacten kunt opdoen, bestaande samenwerkingen kunt versterken en aanpakken uit kunt wisselen.

Lees meer…

Grote steden willen veel minder thuiszitters

De gemeenten Amsterdam, Rotterdam, Den Haag en Utrecht hebben samen met acht samenwerkingsverbanden concrete afspraken gemaakt om het aantal thuiszitters fors te laten dalen, meldt de website rijksoverheid.nl.

De vier grote steden en de betreffende samenwerkingsverbanden gaan onder meer regelen dat jongeren die thuiszitten sneller hulp krijgen vanuit de zorg, dat leerlingenvervoer geen probleem meer vormt als er een onderwijsplek is gevonden en dat alles op alles wordt gezet qua preventie.

De afspraken zijn een regionale uitwerking van het landelijke Thuiszitterspact. Dat werd vorig jaar gesloten door staatssecretarissen Sander Dekker van OCW en Martin van Rijn van Volksgezondheid. Het doel van dat pact is dat in 2020 geen enkel kind langer dan drie maanden thuiszit zonder een passend onderwijsaanbod.

Lees meer…

Zembla over thuiszitters zonder leerplicht

Het onderzoeksjournalistieke programma Zembla heeft woensdagavond aandacht besteed aan passend onderwijs en de problematiek van thuiszitters.

Het ging onder meer over de toename van het aantal kinderen met een zogenoemde vrijstelling 5 onder a. Zij zijn vrijgesteld van leerplicht. Sinds het schooljaar 2011-2012 is het aantal kinderen met een dergelijke vrijstelling met 60 procent toegenomen, zo staat in een rapport dat in oktober is verschenen.

De vrijstelling 5 onder a is bedoeld voor kinderen bij wie de problematiek dusdanig groot is (bijvoorbeeld meervoudige beperking) dat het volgen van onderwijs niet mogelijk lijkt. Uit de uitzending van Zembla komt het beeld naar voren dat deze vrijstelling ook wordt verleend als er geen sprake is van ‘onleerbaarheid’.

Via de website van Zembla kunt u de uitzending terugkijken.

Thuiszitters nog onvoldoende geholpen

Staatssecretaris Sander Dekker van OCW zegt helaas het beeld te herkennen dat een deel van de scholen en gemeenten nog onvoldoende werk maakt van de thuiszittersproblematiek. Dat blijkt uit antwoorden op Kamervragen van Loes Ypma van de PvdA en het zelfstandige lid Norbert Klein.

De vragen van Ypma en Klein volgden op het Volkskrant-artikel Duizenden kinderen zitten ‘volstrekt onnodig’ thuis. Dekker zegt in zijn antwoorden dat er al veel wordt gedaan om het aantal thuiszitters te verminderen, maar hij ziet dus ook dat een deel van de scholen en gemeenten daar nog onvoldoende werk van maakt.

‘De samenwerking komt soms moeilijk van de grond en het vinden van passend aanbod gaat niet snel genoeg’, aldus de staatssecretaris.

Thuiszitters de dupe van gesteggel over geld

Als schrijnend voorbeeld noemt hij ‘gesteggel over geld’ waarvan leerlingen die ondersteuning nodig hebben de dupe worden. Er zijn volgens hem echter ook genoeg voorbeelden van goede oplossingen. ‘Bijvoorbeeld door het gezamenlijk dragen van de kosten’, schrijft Dekker.

Het ministerie van OCW gaat samen met Marc Dullaert van het Thuiszitterspact goede voorbeelden van samenwerking bundelen en uitdragen in het onderwijsveld.

Lees meer…

 

 

Passend onderwijs: samenwerking maakt het verschil

Passend onderwijs ‘valt of staat met een goede samenwerking tussen scholen’, zegt rector Marcel Janssen van de openbare Stedelijke Scholengemeenschap Nijmegen in de Volkskrant.

De krant gebruikt de woorden van Janssen in een artikel waarin aanjager Marc Dullaert van het Thuiszitterspact zegt dat er duizenden kinderen ‘volstrekt onnodig’ thuiszitten doordat een deel van de scholen en gemeenten te weinig doet met passend onderwijs.

Hij ziet grote regionale verschillen. ‘Op sommige plekken is het aantal thuiszitters bijna gehalveerd. Op andere gaat het minder goed. Dat stoort mij, want het kan wel’, aldus Dullaert.

Met goede samenwerking kan heel veel

Een regio waar het goed gaat, is Nijmegen, zo blijkt uit wat rector Janssen van de openbare Stedelijke Scholengemeenschap in die stad vertelt. In de regio Nijmegen zijn volgens hem nagenoeg geen thuiszitters.

‘Alles valt of staat met een goede samenwerking tussen scholen. Als je goed met elkaar overlegt en ervoor openstaat elkaars leerlingen over te nemen, is er veel mogelijk’, aldus de Nijmeegse rector.

Lees meer…

Digitaal verzuimregister primair onderwijs

Het primair onderwijs gaat met een digitaal verzuimregister werken. Hiermee kunnen scholen verzuim sneller melden en kan er eerder actie worden ondernomen om het tegen te gaan.

Vanaf 1 januari 2017 zijn scholen voor (voortgezet) speciaal onderwijs verplicht om het leerlingenverzuim te melden via het digitale verzuimregister. Voordat alle basisscholen en sbo-scholen het register ook moeten gebruiken, wordt er  eerst mee proefgedraaid. Dat gebeurt ook vanaf 1 januari 2017.

Voor de digitale verzuimmeldingen moet het leerlingenadministratiesysteem worden aangepast. DUO heeft hierover afspraken gemaakt met de softwareleveranciers. Per 1 januari 2017 zouden alle softwarepakketten moeten zijn aangepast.

Na de zomervakantie komt DUO met meer informatie.

Informatie: Helpdesk, 0348-405250 van 08.30 tot 12.30 uur, helpdesk@vosabb.nl

Passend onderwijs: iemand móet knoop doorhakken

In het nieuwe schooljaar moet elk samenwerkingsverband voor passend onderwijs een bepaalde vorm van doorzettingsmacht hebben.

Dit betekent dat een persoon of commissie in staat moet zijn de knoop door te hakken als ouders, school en eventuele andere instanties het niet lukt passend onderwijs te realiseren voor een kind dat thuiszit.

Als dit over een jaar niet in alle samenwerkingsverbanden in orde is, volgen er mogelijk wettelijke maatregelen. Dat bleek in de Tweede Kamer tijdens een algemeen overleg over passend onderwijs.

Passend onderwijs 2020: geen thuiszitters meer

Tijdens dit overleg herhaalde staatssecretaris Sander Dekker van OCW de doelstelling dat in 2020 geen enkel kind langer dan drie maanden zonder passend onderwijsaanbod thuis mag zitten. Harde afspraken over een afname van het aantal thuiszitters op korte termijn wilde de staatssecretaris echter niet maken.

Er werd in de Kamer ook gesproken over het idee van een standaardniveau van basisondersteuning. Dekker zei dat hij dit voorlopig niet aan alle scholen wil opleggen, omdat het geen recht zou doen aan regionale verschillen.

Verder zei de staatssecretaris dat hij met besturen- en lerarenorganisaties in gesprek wil om te kijken hoe de werkdruk en bureaucratie kunnen worden verminderd.

 

Marc Dullaert gaat ‘thuiszitterspact’ aanjagen

Voormalig kinderombudsman Marc Dullaert is aangesteld als aanjager van een pact om het aantal zogenoemde thuiszitters omlaag te brengen. 

De ministeries van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW), Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) en Veiligheid en Justitie (VeJ), de sectororganisaties PO-Raad en VO-raad en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) hebben een ‘thuiszitterspact’ gesloten.

Doel is dat er in 2020 geen enkel kind langer dan drie maanden thuiszit zonder een passend onderwijsaanbod. Afgelopen jaar zaten circa 10.000 kinderen voor korte of lange tijd thuis. ‘Dat aantal moet omlaag. Elk kind heeft recht op onderwijs’, benadrukt staatssecretaris Sander Dekker van OCW.

Er moet een sluitende aanpak komen ‘zodat kinderen en hun ouders niet meer van het kastje naar de muur gestuurd kunnen worden’, aldus Dekker.

Lees meer…

Passend onderwijs vanuit autisme bekeken

Staatssecretaris Sander Dekker van OCW en en zijn collega Martin van Rijn van VWS het rapport Passend onderwijs vanuit autisme bekeken ontvangen. 

Het rapport is opgesteld door de werkgroep Vanuit autisme bekeken en beschrijft oplossingen voor knelpunten en misvattingen die passend onderwijs voor leerlingen met autisme belemmeren.

Handvatten voor passend onderwijs

De werkgroep analyseerde ruim 60 praktijksituaties en sprak met leerlingen met autisme en hun ouders en betrokkenen uit onderwijs, zorg en gemeenten. Dit resulteerde in een rapport dat beleidsmakers, schoolbestuurders, leerkrachten en ouders handvatten geeft om een passende leerplek te bieden aan leerlingen met autisme.

Lees meer…

Minder verzuim, maar we zijn er nog niet

Het aantal leer- of kwalificatieplichtige jongeren dat niet staat ingeschreven bij een school, is vorig jaar aanzienlijk gedaald. Dat staat in een brief van staatssecretaris Sander Dekker van OCW aan de Tweede Kamer.

Kinderen en leer- of kwaklificatieplichtige jongeren die niet staan ingeschreven bij een school, zijn ‘aboluut verzuimers’. Hun aantal is in het schooljaar 2014-2015 met 11 procent gedaald van 6714 naar 5956 ten opzichte van het schooljaar ervoor.

Uit de gegevens waar Dekker zich op baseert, blijkt dat bij een aanzienlijk deel van de jongeren dat zonder onderwijs thuiszit, het langer dan drie maanden duurt voordat dit probleem is opgelost. ‘Er moet de komende jaren dus nog flinke actie ondernomen worden om in 2020 de doelstelling te bereiken dat geen kind langer dan drie maanden thuiszit zonder een passend onderwijsaanbod’, aldus de staatssecretaris.

Hij signaleert dat er grote verschillen zijn tussen de gemeenten. ‘In de ene gemeente ligt het verzuim vele malen lager dan in de andere. Dat laat zien dat het mogelijk is om op lokaal of regionaal niveau het verschil te maken en daadwerkelijk resultaten te boeken’, zo staat in de brief van Dekker.

Zie ook Cijfers schoolverzuim 2014-2015.

Kamer wil onafhankelijke beslisser voor thuiszitters

In de Tweede Kamer klinkt de roep om een onafhankelijke instantie die moet beslissen of leerlingen die zonder onderwijs thuiszitten, naar het speciaal onderwijs kunnen.

De onafhankelijke instantie die de Kamer wil, moet ervoor zorgen dat er echt voor álle kinderen een passende plek in het onderwijs wordt gevonden, zoals dat is vastgelegd in de Wet passend onderwijs. Nu is het soms nog zo dat het de ouders, de school en het samenwerkingsverband niet lukt om op één lijn komen, waardoor het kind zonder onderwijs thuis komt te zitten.

Kamerlid Paul van Meenen  van D66 benadrukt tegenover RTL Nieuws dat de ouders vaak al genoeg zorgen hebben. ‘Zij moeten niet ook nog een strijd hoeven voeren tegen de instanties. Ik wil dat er een instantie komt die zegt: we hebben alles bekeken en dit kind gaat gewoon naar het speciaal onderwijs.’

Loes Ypma van de PvdA zegt dat als de school en de ouders het niet met elkaar eens zijn, het goed is als een onafhankelijk iemand zich alleen bezighoudt met de vraag wat er nodig is om ervoor te zorgen dat dit kind weer gewoon naar school toe kan. 

Geen extra geld voor passend onderwijs

Het kabinet trekt geen extra geld uit voor passend onderwijs. Dat schrijft staatssecretaris Sander Dekker van OCW in een brief aan de Tweede Kamer.

Tijdens de algemene politieke beschouwingen in de Tweede Kamer dienden Diederik Samsom van de PvdA en Alexander Pechtold van D66 een motie in, waarin ze het kabinet vroegen om extra geld voor passend onderwijs. Hun motie had specifiek betrekking op het primair onderwijs. Ze vroegen om 100 miljoen euro extra.

In hun motie wezen Samsom en Pechtold op het feit dat er ondanks de invoering van passend onderwijs nog steeds duizenden kinderen zonder onderwijs thuiszitten.

Betere samenwerking
Dekker schrijft in zijn brief dat niet extra geld, maar betere samenwerking en verbetering van de uitvoering van passend onderwijs de oplossing zijn.

‘Het kost tijd voordat passend onderwijs overal volledig vorm heeft gekregen. De voorheen beschikbare middelen voor extra ondersteuning zijn bovendien nog steeds beschikbaar. Daarmee is er voldoende financiële ruimte voor scholen en samenwerkingsverbanden om passend onderwijs te realiseren’, aldus Dekker.

In zijn brief gaat Dekker ook in op recente onderzoeken naar passend onderwijs, waaruit naar voren kwam dat er in de praktijk nog knelpunten zijn.

Dekker zet in op nul thuiszitters in 2020

Vanaf 2020 zou geen enkel kind zonder onderwijs thuis mogen zitten. Het moet dan echt lukken om voor elke leerling passend onderwijs te realiseren, stelt staatssecretaris Sander Dekker van OCW.

Dekker zei dit tijdens het algemeen overleg in de Tweede Kamer naar aanleiding van de zevende voortgangsrapportage over passend onderwijs. Daarin staat onder andere dat leerlingen die zonder onderwijs thuiszitten, steeds beter in beeld komen: ‘Onderwijs en gemeenten registreren beter over welke leerlingen het gaat en maken afspraken over hoe voor alle leerlingen een passende plek gevonden kan worden. Meer dan de helft van de samenwerkingsverbanden organiseert, al dan niet met de gemeenten, een doorzettingsmacht om een plek te realiseren als de partijen er samen niet uit komen.’

In de Kamer zei hij dat het mogelijk is om in 2020 voor elk kind passend onderwijs te vinden als in iedere regio een persoon wordt aangesteld met doorzettingsmacht. Concreet betekent dit dat één persoon mandaat heeft om een passend aanbod te doen.

De staatssecretaris herhaalde tijdens het overleg dat de zorgplicht de kern is van passend onderwijs. Dit betekent dat schoolbesturen de plicht hebben voor elk kind reguliere dan wel speciaal onderwijs te regelen dat bij hem of haar past. ‘Scholen die zeggen: ‘u kunt uw kind hier niet inschrijven’, kunnen binnenkort bezoek van de Inspectie verwachten’, aldus Dekker.

Inspectie hoeft schorsing/verwijdering niet te onderzoeken

De Inspectie kán een onderzoek instellen naar de schorsing of verwijdering van een leerling, maar dat hoeft niet per se. Daarmee reageert staatssecretaris Sander Dekker van OCW op een veronderstelling van advocaat Katinka Slump.

De Vaste Kamercommissie voor OCW had de staatssecretaris gevraagd te reageren op een brief van Slump over de rol van de inspectie bij de schorsing en verwijdering van leerlingen. De brief ging specifiek in op een leerling die zonder onderwijs thuis kwam te zitten. In zijn reactie wijst Dekker erop dat voor deze leerling na bemiddeling door een onderwijsconsulent weer een onderwijsplek is gevonden.

De staatssecretaris wijst er verder op dat uit de brief van de onderwijsadvocaat blijkt dat zij vindt dat elk geval van schorsing of verwijdering door de inspectie onderzocht en beoordeeld zou moeten worden. ‘Een dergelijke taak is echter niet bij de inspectie belegd, zoals de inspectie zelf in haar reactie aan mevrouw Slump ook aangeeft’, aldus Dekker.

Het toezicht van de inspectie is risicogestuurd, zo benadrukt hij. ‘Onderzoek kan plaatsvinden indien een school in negatieve zin opvalt. Bijvoorbeeld omdat een school opvallend veel leerlingen schorst of verwijdert.’ In die gevallen kan de inspectie volgens de staatssecretaris bepalen dat er voor die school een interventietraject nodig is.

Informatie: Helpdesk, 0348-405250 van 08.30 tot 12.30 uur, helpdesk@vosabb.nl

Eerste stappen gezet voor passend onderwijs

Veel samenwerkingsverbanden zien in passend onderwijs kansen om meer maatwerk te leveren en het aantal thuiszitters te verminderen. Ze hebben inmiddels vooral op strategisch niveau, de bestuurlijke inrichting, stappen gezet. Op uitvoerend niveau loopt de helft van de samenwerkingsverbanden, zowel PO als VO, achter op schema.

Dit blijkt uit een rapportage van Sardes, die hier onderzoek naar heeft gedaan in opdracht van de Evaluatie Commissie Passend Onderwijs (ECPO). Sardes constateert dat er ook voorlopers zijn, maar geen van de samenwerkingsverbanden (swv’s) is voorloper op alle onderdelen. Het grootste deel van de swv’s (70%) is zelfs op geen enkel onderdeel voorloper. Met name op de onderdelen ‘organisatie van de ondersteuning’ en ‘ondersteuning van de medezeggenschap’ blijft de helft van de samenwerkingsverbanden achter.

Focus op middelen
De bestuurlijke inrichting loopt echter gestaag, meldt Sardes, die daarbij wijst op het risico dat er te veel gefocust wordt op middelen en behoud van de autonomie, en te weinig op visie en inhoudelijke vormgeving.

Ook blijkt dat vrijwel alle samenwerkingsverbanden PO en VO duidelijk voor ogen hebben hoe het cluster 3 en 4 onderwijs wordt gepositioneerd en wordt er een omslag gemaakt van ‘slagboomdiagnostiek’ naar handelingsgerichte diagnostiek. Slechts een minderheid vreest voor expertiseverlies bij de invoering van passend onderwijs.

Uit het onderzoek blijkt verder dat swv’s PO er meer aan doen om de positie van ouders te waarborgen ten opzichte van swv’s VO. Slechts 10% van de swv’s heeft een professionaliseringsbeleid opgesteld.

Sardes merkt aan het eind van het rapport op dat velen kansen zien in passend onderwijs voor het leveren van maatwerk, ‘thuisnabij’ onderwijs en het verminderen van het aantal thuiszitters. Daarvoor zijn competente professionals nodig die de visie van hun samenwerkingsverband onderschrijven en in samenwerking met gemeenten de ouders betrekken en overtuigen. Deze voorwaarden zijn echter op veel plaatsen nog onvoldoende gerealiseerd.

Informatie: Helpdesk, 0348-405250 van 08.30 tot 12.30 uur, helpdesk@vosabb.nl

Kinderombudsman: van leerplicht naar leerrecht

Kinderombudsman Marc Dullaert pleit voor een omslag van leerplicht naar leerrecht. Alleen op die manier kunnen volgens hem kinderen die extra zorg nodig hebben, onderwijs op maat krijgen.

Het pleidooi van de Kinderombudsman staat in het teken van de kinderen in Nederland die zonder onderwijs thuiszitten. ‘De overheid, scholen en leerplichtambtenaren moeten het kind centraal zetten en hier gezamenlijk afspraken over maken in een thuiszittersakkoord. Alleen dan kunnen alle kinderen in Nederland het onderwijs krijgen, waar zij recht op hebben’, aldus Dullaert.

Thuiszitters zijn vaak kinderen met specifieke onderwijsbehoeften op medisch, sociaal, intellectueel of emotioneel gebied. Voor sommigen blijkt het niet haalbaar om te voldoen aan de plicht om vijf dagen per week fysiek aanwezig te zijn op school. Dullaert: ‘Uitgangspunt moet blijven dat kinderen naar school gaan. Voor kinderen voor wie dit echt niet haalbaar is, moeten we zoeken naar een flexibele – eventueel tijdelijke – oplossing.’ Daarvoor is het volgens hem nodig om flexibel om te gaan met wet- en regelgeving, zoals de huidige Leerplichtwet.

De Kinderombudsman pleit voor een thuiszittersakkoord, waarin scholen, de Inspectie van het Onderwijs en andere partijen afspraken maken over de mogelijkheden om maatwerk te leveren, over de manier waarop dit wordt gefinancierd en over wat leraren en leerplichtambtenaren nodig hebben om deze nieuwe werkwijze uit te voeren.

De invoering van passend onderwijs per 1 augustus 2014 is volgens Dullaert geen oplossing voor thuiszitters. ‘Deze zorgplicht brengt geen verandering, zolang schoolbesturen, leerkrachten en leerplichtambtenaren niet worden gestimuleerd om maatwerk te organiseren. Alleen maatwerk kan ervoor zorgen dat ieder kind binnen het onderwijs een plek vindt, waar hij zich zo volledig mogelijk kan ontplooien’, aldus de Kinderombudsman.

Het adviesrapport Van leerplicht naar leerrecht van de Kinderombudsman is aangeboden aan het ministerie van OCW.