OCW wil van schoolbesturen meer transparantie

Op het gebied van transparantie en verantwoording gaan de ontwikkelingen in het onderwijs niet snel genoeg. Dat staat in een brief van minister Jet Bussemaker van OCW aan de Tweede Kamer.

De minister ziet op het gebied van professionalisering van bestuur en intern toezicht weliswaar een duidelijke beweging, maar de ontwikkeling op het gebied van transparantie en verantwoording gaat volgens haar niet snel genoeg.

Transparantie: jaarverslagen openbaar!

‘Zo maakt nog steeds een te groot deel van de onderwijsinstellingen in het primair en voortgezet onderwijs zijn jaarverslag niet actief openbaar ondanks afspraken hierover in de governancecodes. Inmiddels bereidt de staatssecretaris een wetswijziging voor om actieve openbaarmaking in die sectoren verplicht te stellen’, zo staat in de brief.

Ook is er volgens Bussemaker behoefte aan meer zicht op de uitgaven die gedaan worden door schoolbesturen en de onderliggende keuzes die daarbij gemaakt worden. Samen met de PO-Raad en VO-raad onderzoekt ze hoe meer inhoudelijke eisen aan het bestuursverslag gesteld kunnen worden.

Ambities en doelstellingen

‘Per schoolbestuur kan bijvoorbeeld gevraagd worden om in het bestuursverslag een koppeling te maken met de eigen schoolplannen en toe te lichten hoe de eigen ambities en prestaties zich verhouden tot bepaalde nationale doelstellingen’, zo schrijft de minister.

Lees meer…

Minder bureaucratie door passend onderwijs

Directeuren, coördinatoren en toewijzers zijn over het algemeen positief over de toewijzingsprocedures volgens passend onderwijs. Intern begeleiders (ib’ers) en zorgcoördinatoren zijn veel minder positief.

Dat blijkt uit het onderzoek Ingeslagen paden naar de wijze waarop de samenwerkingsverbanden passend onderwijs de toewijzing van onderwijsondersteuning georganiseerd hebben. De resultaten van dit onderzoek horen bij de Negende voortgangsrapportage passend onderwijs.

Flexibeler door passend onderwijs

De nieuwe procedures worden door directeuren, coördinatoren en toewijzers flexibeler gevonden dan vóór de invoering van passend onderwijs. Bovendien ervaren zij de procedures als minder bureaucratisch, minder ingewikkeld en minder gestuurd door een medisch model. Er is ook sprake van een positieve beoordeling als het gaat om transparantie, rechtsgelijkheid en deskundigheid.

Achteruitgang

Ib’ers en zorgcoördinatoren zijn veel minder positief, zo blijkt uit het onderzoek. Zij vinden weliswaar dat er sprake is van verbetering op de aspecten bureaucratie en medicalisering, maar wat betreft transparantie, deskundigheid en voldoende middelen spreken zij van een achteruitgang.

In de nieuwe situatie zien ib’ers en zorgcoördinatoren geen verschil met de situatie van vóór de invoering van passend onderwijs als het gaat om flexibiliteit en belemmeringen.

Lees meer…

Tweede Kamer wil alle jaarverslagen online

Alle schoolbesturen moeten hun jaarverslagen online ter beschikking stellen. De Tweede Kamer heeft daartoe een motie aangenomen.

PvdA-Kamerlid Loes Ypma van de PvdA had de motie met steun van Jasper van Dijk van de SP ingediend. Directe aanleiding hiervoor was de besteding van het extra geld voor het behoud en aantrekken van jonge leraren.

Dat geld werd met goedkeuring van de Tweede Kamer toegevoegd aan de lumpsumfinanciering van de scholen. De besturen waren dus vrij zelf te bepalen waaraan ze het wilden besteden. De Kamer wil desondanks weten of het is inderdaad besteed aan jonge docenten, hoewel het dus niet geoormerkt was.

Door de schoolbesturen te verplichten hun jaarverslagen online te plaatsen, zouden alle ouders, leerlingen en personeel inzicht kunnen krijgen in financiële en beleidsmatige keuzes van schoolbesturen en de effecten van die keuzes op zaken als klassengrootte, personeelsomvang en uren bewegingsonderwijs.

Transparantie boven alles!
VOS/ABB benadrukt altijd dat het in het kader van publieke verantwoording door schoolbesturen geen reden zou mogen zijn om financiële cijfers achter te houden. Het pleidooi om alle jaarverslagen online te zetten past daarin. Onderwijs wordt immers betaald met publiek geld.

Dekker wil snel volledige transparantie over jaarcijfers

Als niet snel alle schoolbesturen hun jaarverslagen en -cijfers openbaar maken, overweegt staatssecretaris Sander Dekker van OCW om dat wettelijk te verplichten.

VVD-Tweede Kamerlid Karin Straus wilde van Dekker weten wanneer alle schoolbesturen hun jaarverslagen openbaar zullen maken. Dekker antwoordt dat hij transparantie van groot belang acht. Daar hoort volgens hem bij dat schoolbesturen hun jaarverslag inclusief de jaarcijfers openbaar maken, hoewel dat wettelijk niet verplicht is.

Dekker is hierover in gesprek met de PO-Raad en VO-raad. Die willen volgens hem aan hun respectievelijke leden voorstellen om de openbaarmaking van de jaarverslagen en -cijfers op te nemen in de code goed bestuur.

‘Ik verwacht dat de openbaarmaking van jaarverslagen door de sectororganisaties actief bevorderd zal worden en dat daarmee in alle sectoren snel de 100 procent wordt bereikt. Mocht dit niet het geval zijn, dan ga ik alsnog de wettelijke verplichting overwegen’, aldus Dekker.

Openheid voor alles!
VOS/ABB benadrukt dat het in het kader van publieke verantwoording door schoolbesturen (of dat nu besturen voor openbaar of bijzonder onderwijs zijn) geen reden zou mogen zijn om financiële cijfers achter te houden. Onderwijs wordt immers betaald met publiek geld.

Informatie: Helpdesk, 0348-405250 van 08.30 tot 12.30 uur, helpdesk@vosabb.nl

‘Koppel lidmaatschap VO-raad aan transparantie’

Schoolbesturen die lid (willen) zijn van de VO-raad, zouden zich aan regels voor goed onderwijsbestuur moeten houden. Dat adviseert de Commissie Goed Onderwijsbestuur VO.

De commissie deed in opdracht van de VO-raad onderzoek naar de naleving van de Code Goed Onderwijsbestuur in het voortgezet onderwijs. De conclusie is dat die code de afgelopen jaren heeft geleid tot een professionelere inrichting van bestuur en toezicht, maar ook dat besturen nog steeds weinig transparant zijn over het naleven van de code.

Lees meer op de website van de VO-raad.

Nieuwe website toont resultaten primair onderwijs

Staatssecretaris Sander Dekker van OCW heeft maandag in Utrecht het officiële startsein gegeven voor de website www.scholenopdekaart.nl. Met deze website laat het primair onderwijs transparant de resultaten van scholen zien.

De website bevat de eerste informatie van alle basisscholen, scholen voor speciaal basisonderwijs en scholen voor speciaal onderwijs. Zij tonen daarmee hun resultaten in de context van de scholen. Er staan onder andere gegevens op over de herkomst van de leerlingen, hun vervolgonderwijs, de samenstelling van het team, het oordeel van de Inspectie van het Onderwijs en het gemiddelde resultaat van de eindtoets. De website is nog in ontwikkeling en zal de komende jaren verder uitgroeien tot een middel waarmee ouders en andere belanghebbenden eenvoudig informatie kunnen vinden.

De lancering van de website door staatssecretaris Dekker was in basisschool De Schakel in Utrecht-Overvecht.

Rechter beslist over openbaarmaking toetsgegevens

RTL Nieuws krijgt de toetsgegevens van scholen voorlopig niet. De rechter moet daarover beslissen, maar die neemt de zaak pas eind augustus in behandeling. 

De redactie van RTL Nieuws wil de toetsgegevens van basisscholen publiceren, zogenaamd om de kijker een helder beeld te verschaffen van de kwaliteit van de scholen. Adjunct hoofdredacteur Pieter Klein meldde in maart via Twitter dat hij alleen geïnteresseerd is in de cijfers van het Cito.

Veel schoolbesturen benadrukken dat de ruwe toetsgegevens zoals RTL Nieuws die wil geen evenwichtig beeld van de kwaliteit van scholen geven. De rechter neemt op verzoek van 120 schoolbesturen de kwestie in augustus onder de loep. Staatssecretaris Sander Dekker van OCW liet eerder weten geen mogelijkheid te zien om het verzoek van RTL Nieuws af te wijzen. De redactie baseert zich voor het verzoek op de Wet openbaarheid van bestuur (WOB).

Lijstjesjournalistiek
Transparantie in het onderwijs is belangrijk, vindt VOS/ABB, maar mag niet dienen voor lijstjesjournalistiek om kijkcijfers en reclame-inkomsten te genereren. Een nieuwsredacteur die voor RTL Nieuws heeft gewerkt, bevestigt het beeld dat de nieuwskeuze van de redactie mede afhangt van de kans op meer reclame-inkomsten. ‘Het gaat er bij RTL om de boodschappers te bereiken, dat wil zeggen de gemiddelde Nederlander van tussen de 30 en 45 jaar, het liefst met kinderen.’ VOS/ABB benadrukt dat het onderwijs te waardevol is om daarvoor te worden gebruikt.

Adjunct-hoofdredacteur Klein noemt op Twitter de constatering dat de nieuwskeuze van RTL Nieuws een commerciële kant heeft ‘infaam & nonsens’. ‘We werken onder ’n redactiestatuut; onafhankelijk dus. En ja, we zijn voor openbaarheid: ziekenhuizen, resultaten van inspecties op tal van terreinen. En ja, ook #cito’, zo twittert hij.

Presentatrice en verslaggeefster Hella Hueck van RTL Z/RTL Nieuws twittert dat ze zich totaal niet herkent in de stelling dat het genereren van reclame-inkomsten bij de commerciële zender de nieuwskeuze zou bepalen. ‘We hebben wel een doelgroep – net zoals kranten en weekbladen die hebben. Maar die speelt niet zozeer in de nieuwskeuze’, aldus Hueck. Het gaat volgens haar om de vertaalslag naar de kijker, oftewel ‘hoe maak je nieuws toegankelijk’.

Ze merkt ook op dat het ‘te complex, duur en arbeidsintensief’ is om voor ‘commerciële lijstjesjournalistiek’ een WOB-procedure te voeren.

Vensters
In het najaar komt Vensters PO beschikbaar. Dit is een online project waarbij cijfermatige informatie over scholen voor primair onderwijs in één systeem wordt verzameld. Het gaat dan bijvoorbeeld om gegevens op het gebied van onderwijsopbrengsten, leerlingenpopulatie, financiën en personeel. Iedereen kan dan zien hoe scholen presteren.

Vensters PO is vergelijkbaar met het al beschikbare SchoolVenstersOnline. Via deze site geven scholen voor voortgezet onderwijs inzicht in hun onderwijsprestaties.

RTL Nieuws kijkt alleen maar naar Cito-cijfers

Staatssecretaris Sander Dekker van OCW heeft geen bezwaar tegen de openbaarmaking van alle gemiddelde Cito-scores per school. Dat meldt RTL Nieuws, dat via de Wet openbaarheid van bestuur (Wob) een verzoek tot openbaarmaking heeft ingediend. Adjunct hoofdredacteur Pieter Klein meldt desgevraagd via Twitter dat hij alleen geïnteresseerd is in de cijfers van het Cito. Het lijkt er dus op dat de redactie van RTL Nieuws niet een serieus item over onderwijskwaliteit gaat maken. 

RTL Nieuws meldt dat het ministerie van OCW een ontwerpbesluit heeft opgesteld om de gegevens openbaar te maken. Dit besluit is naar alle schoolbesturen voor primair onderwijs gestuurd. De besturen hebben twee weken de tijd om er eventueel bezwaar tegen te maken.

Het gaat RTL Nieuws niet om de Cito-score van elke leerling, maar om het gemiddelde per school. Adjunct hoofdredacteur Pieter Klein gaat ervan uit dat RTL Nieuws binnenkort kan publiceren. Op de vraag van VOS/ABB via Twitter of ook RTL Nieuws weer zo dom is om voor de kwaliteit van het onderwijs alleen naar cijfers te kijken, antwoordt hij dat het hem inderdaad om de cijfers te doen is.

De PO-Raad laat weten voor transparantie te zijn. Dat is volgens de sectororganisatie de reden waarom het project Vensters PO bestaat. 'Het doel van dit project is dat scholen en schoolbesturen hun gegevens op een vergelijkbare en toegankelijke manier presenteren. Dat is breder en betekenisvoler dan alleen de eindtoetsgegevens.'

Ook VOS/ABB vindt dat transparantie over het onderwijs van groot belang, maar wijst er tevens op dat de kwaliteit van het onderwijs veel méér is dan alleen de resultaten van de Cito-toets. Denk daarbij aan de sociale en maatschappelijke vorming van kinderen. Daarom adviseert VOS/ABB de redactie van RTL Nieuws om in de volle breedte aandacht te besteden aan onderwijskwaliteit en niet louter af te gaan op cijfertjes. Diverse media hebben die fout al eerder gemaakt, dus het zou alleen al voor de variatie mooi zijn als RTL Nieuws op dit vlak nu eens echt met nieuws komt.

In de Volkskrant van donderdag staat een artikel over de bezwaren die schoolbesturen tegen de openbaarmaking van de Cito-scores hebben.

Informatie: Helpdesk, 0348-405250 van 08.30 tot 12.30 uur, helpdesk@vosabb.nl