Tonnen om leerlingen naar Rijksmuseum te laten gaan

Het kabinet maakt dit jaar 2 ton en vanaf volgend jaar structureel 4 ton vrij om kinderen naar het Rijksmuseum in Amsterdam te laten gaan. 

In de nieuwe publicatie Cultuur in een open samenleving van het ministerie van OCW staat dat het kabinet het financieel mogelijk dat alle kinderen tijdens hun schooltijd het Rijksmuseum in Amsterdam of een ander museum bezoeken.

Slavernij

‘Meer aandacht voor historische en maatschappelijke ontwikkelingen helpt bij het begrijpen van elkaars achtergronden en cultuur. Het is belangrijk dat we oog hebben voor ongemakkelijke waarheden die lang buiten het historische bewustzijn vielen, zoals het Nederlandse slavernijverleden, zo staat in de publicatie.

Er staat ook in dat kunst en cultuur thuishoren in het curriculum van het primair en voortgezet onderwijs. ‘In de komende periode ontwikkelen negen teams van leraren en schoolleiders bouwstenen voor een vernieuwd curriculum (…). Een van de teams doet dit voor kunst en cultuur.’  De ontwikkelteams presenteren de ‘bouwstenen’ in 2019.

Wilhelmus

Onderdeel van die bouwstenen zal het Wilhelmus zijn. ‘In het kader van de kennis van onze geschiedenis, waarden en vrijheden zal het Wilhelmus, inclusief de context daarvan, op scholen geleerd worden.’

Lees meer…

Slob hult zich in vaagheid over verplicht Wilhelmus

Onderdeel van een actualisering van de invulling van burgerschapsonderwijs is ‘het denken (…) over hoe het Wilhelmus als nationaal symbool hieraan bijdraagt’. Dat stelt onderwijsminister Arie Slob.

De ChristenUnie-minister kreeg van VVD-Tweede Kamerlid Antoinette Laan-Geselschap vragen over de voorgestelde Wilhelmus-plicht, die uit de koker van coalitiegenoot CDA komt. De vragen volgden op een bericht in de Telegraaf dat christelijke scholen geen zin zouden hebben in het volkslied.

Voormalig voorzitter Wim Kuiper van de christelijke onderwijskoepel Verus zei vorig jaar dat scholen echt niet zitten te wachten op verplichte lessen over het Wilhelmus. Directeur Hans Teegelbeckers van VOS/ABB zei toen dat hij het met Kuiper eens was.

Vaagheid troef over Wilhelmus

In antwoord op de vragen van de VVD blijft Slob vaag over wat het verplichte karakter van het Wilhelmus gaat betekenen. Hij refereert in zijn vaagheid aan de ontwikkelteams die met een voorstel komen voor een geactualiseerd curriculum.

‘Eén van deze ontwikkelteams is specifiek gericht op burgerschap. Het gaat hierbij om de invulling van het burgerschapsonderwijs waarin de kernwaarden van onze democratische rechtsstaat centraal staan. Hierbij past ook het denken over hoe onze gezamenlijke identiteit een plek krijgt in het geactualiseerde curriculum en hoe het Wilhelmus als nationaal symbool hieraan bijdraagt’, aldus Slob.

Lees meer…

Rijks niet verplicht, ander museum mag ook

Scholen hoeven niet per se naar het Rijksmuseum. Een bezoek aan een ander museum is ook goed, zegt minister Ingrid van Engelshoven van OCW.

Het nieuwe kabinet wil dat kinderen het Wilhelmus leren en met school naar de Tweede Kamer en het Rijksmuseum gaan, maar uit woorden van de minister mag worden afgeleid dat dit niet zo letterlijk moet worden opgevat. ‘Ik zeg hier nadrukkelijk dat scholen vrij zijn om op dat aanbod in te gaan. Het is geen verplichting, maar een mogelijkheid’, zo citeert de NOS haar. Scholen mogen ook naar andere musea.

Uit het bericht van de NOS kan niet worden opgemaakt of ook een bezoek aan de Tweede Kamer en het aanleren van het Wilhelmus slechts suggesties van het nieuwe kabinet-Rutte zijn.

Leerlingen willen geen les over Wilhelmus

De meeste leerlingen in het voortgezet onderwijs zitten in tegenstelling tot het nieuwe kabinet niet te wachten op lessen over het Wilhelmus. Dat blijkt uit een enquête in opdracht van de jongerenwebsite scholieren.com.

Ruim 70 procent van de respondenten zegt het volkslied al te kennen. Bijna 20 procent geeft aan het niet mee te kunnen zingen. Op de vraag of lessen over het volkslied een goed idee zijn, antwoorden drie op de tien leerlingen positief. De helft vindt het geen goed idee en geeft aan tijdens eventuele Wilhelmuslessen expres niet te gaan opletten.

Download rapportage Wilhelmus op school.

Na Wilhelmus verplicht naar Rijks en Tweede Kamer?

Niet alleen het Wilhelmus wordt verplicht, scholen moeten met hun leerlingen ook naar het Rijksmuseum in Amsterdam en de Tweede Kamer in Den Haag. De Telegraaf meldt dat de partijen die zo goed als zeker het volgende kabinet gaan vormen, dat met elkaar hebben afgesproken.

Volgens de krant zijn de verplichte excursies onderdeel van een breder cultuurpakket, waarin ook het Wilhelmus is opgenomen. Met de uitstapjes zouden scholen hun leerlingen op een positieve manier moeten bijspijkeren over de Nederlandse identiteit.

Het plan lijkt te zijn ontsproten uit de geest van D66. In het verkiezingsprogramma van de partij van Alexander Pechtold stond dat geen enkel kind het voortgezet onderwijs zou mogen verlaten zonder naar het Rijksmuseum te zijn geweest.

Vrijheid van inrichting

VOS/ABB is positief over het signaal dat het volgende kabinet kennelijk meer aandacht wil voor cultuur en heeft uiteraard niets tegen het Rijksmuseum en ook niet tegen de Tweede Kamer, maar staat kritisch tegenover verplichte uitstapjes. Het verplichtende karakter van excursies staat haaks op de vrijheid van scholen om hun onderwijs naar eigen goeddunken in te richten.

Ook de verplichting om aandacht te besteden aan het Wilhelmus druist in tegen de vrijheid van inrichting, zoals directeur Hans Teegelbeckers van VOS/ABB eerder heeft laten weten, nadat scheidend voorzitter Wim Kuiper van de christelijke profielorganisatie Verus hierover zijn mening had gegeven in een interview in Trouw.

Lees meer…

Christelijke kritiek op CDA-plan voor verplicht Wilhelmus

De christelijke profielorganisatie Verus is tegen een eventuele verplichting voor scholen om hun leerlingen het Wilhelmus te leren, zegt scheidend Verus-voorzitter Wim Kuiper in Trouw. Directeur Hans Teegelbeckers van VOS/ABB is het met hem eens.

Het plan om het Wilhelmus te verplichten op scholen komt van CDA-leider Sybrand van Haersma Buma, die nu met VVD, D66 en ChristenUnie onderhandelt over de vorming van een nieuw kabinet. Voorafgaand aan de Tweede Kamerverkiezingen in maart zei Buma dat er in Nederland geen grotere waarde is dan het koningshuis en dat het volkslied daarbij hoort. Het liefst ziet hij dat kinderen op school het Wilhelmus staand zingen.

Voorzitter Kuiper van Verus zegt nu dat de politiek zich niet moet gaan bemoeien met de inhoud van het onderwijs. ‘Op veel van onze scholen heeft het volkslied zelfs al een plek. Maar bijzondere scholen zijn, nog meer dan openbare scholen, gevoelig voor de vrijheid die ze hebben om hun onderwijs zelf te mogen vormgeven. Ze zullen denken: nu is het misschien het Wilhelmus, maar wat komt daarna?’, aldus Kuiper in Trouw.

Naar aanleiding van het stuk in de krant, sprak Radio 1 met Kuiper. Hij benadrukte in dat gesprek de onwenselijkheid van invloed van de politiek op de inhoud van het onderwijs. Hij maakte daarbij een verwijzing naar het onderwijs in het Turkije van ‘meneer Erdogan en zijn mensen’.

U kunt het gesprek met Kuiper terugluisteren.

Wilhelmus in Canon van Nederland

Directeur Hans Teegelbeckers van VOS/ABB laat in reactie op de uitspraken van Kuiper weten dat ook hij tegen een verplichting van het Wilhelmus is. Hij wijst er net als Kuiper op dat het volkslied al een plaats heeft in het onderwijs. ‘Het Wilhelmus zit weliswaar niet expliciet in de kerndoelen van het onderwijs. Wel wordt het genoemd bij het onderwerp Willem van Oranje in de Canon van Nederland, maar die is niet verplicht opgenomen in het onderwijscurriculum.’

Teegelbeckers nuanceert de uitspraak van Kuiper over de openbare scholen door te benadrukken dat die net zoveel waarde hechten aan de vrijheid van inrichting van het onderwijs als bijzondere scholen. ‘Het lijkt nu net alsof de overheid op openbare scholen meer invloed heeft op het onderwijs dan op bijzondere scholen, maar dat is allang niet meer zo. Ook het openbaar onderwijs bepaalt zelf hoe het invulling geeft aan de kerndoelen.’

‘Wilhelmus wordt verplichte kost op scholen’

Scholen moeten leerlingen het Wilhelmus gaan leren. Dat staat volgens het het Algemeen Dagblad in het conceptregeerakkoord.

Dat kinderen op school het Nederlandse volkslied moeten leren, is de uitdrukkelijke wens van het CDA. Het lijkt er dus op dat de christendemocraten hun zin krijgen, mits de huidige onderhandelingen over een nieuw kabinet onder leiding van Mark Rutte positief uitpakken.

In maart, voor de Tweede Kamerverkiezingen, zei CDA-lijsttrekker Sybrand van Haersma Buma dat het leren van het Wilhelmus onderdeel is van het aanleren van respect voor koning en vaderland. De waarde van het koningshuis is ‘het hoogste wat wij in Nederland hebben’, zo zei hij tegen de NOS. De kinderen zouden het volkslied staand moeten zingen.

Het Wilhelmus zit niet expliciet in de kerndoelen van het onderwijs. Wel wordt het huidige Nederlandse volkslied genoemd bij het onderwerp Willem van Oranje in de Canon van Nederland, maar die is niet verplicht opgenomen in het onderwijscurriculum.

Oranjeverenigingen willen Wilhelmus

De Koninklijke Bond van Oranjeverenigingen pleitte er in 2012, aan de vooravond van de verjaardag van toen nog koningin Beatrix, voor om het leren van het Wilhelmus op scholen te verplichten.

In 2002 kwam de bond ook al met een pleidooi voor het volkslied. Hilarisch was destijds een interview van de regionale Omroep West met de voorzitter van de oranjevereniging in Sassenheim. Het fragment kreeg de Gouden Ezel van het satirische tv-programma Kopspijkers.

Wel Wilhelmus, geen slavernij

Het AD meldt ook dat D66 wilde dat scholen les gaan geven over kolonialisme en slavernij, maar dat dit idee niet in het conceptregeerakkoord staat.