Nooit uitsluiting op basis van ouderbijdrage!

VOS/ABB is positief over het initiatief van SP en GroenLinks in de Tweede Kamer om een wetsvoorstel in te dienen dat uitsluiting van leerlingen op grond van het niet betalen van de vrijwillige ouderbijdrage onmogelijk moet maken.

‘Goed onderwijs dient voor álle kinderen toegankelijk te zijn en dat betekent het hele aanbod van de school, ook de extracurriculaire onderdelen’, zo staat in een reactie van VOS/ABB op het initiatief van de Tweede Kamerlid Peter Kwint van de SP en zijn collega Lisa Westerveld van  GroenLinks. In de reactie staat ook dat de vrijwillige ouderbijdrage te vaak op incorrecte wijze wordt gebruikt en dat de Inspectie van het Onderwijs nu niet de mogelijkheden heeft hierop te handhaven.

VOS/ABB vindt dat als een activiteit, zoals een schoolreis, niet een-op-een binnen een kerndoel te vatten is, dit niet impliceert dat er geen sprake is van een onderwijsactiviteit. ‘De activiteiten vinden plaats met een sociaal doel en vallen binnen het pedagogische karakter van het onderwijs. Het zijn dan ook onderwijsactiviteiten. Hetzelfde geldt voor de bijlessen door de school of door leraren van de school.’

Ouderbijdrage is vrijwillig

In de onderwijswetten is nadrukkelijk vastgelegd dat de ouderbijdrage vrijwillig is. Daarom past het volgens VOS/ABB niet dat het onderwijsaanbod wordt afgestemd op betaalgedrag van ouders.

Tevens wordt in de reactie op het initiatief van SP en GroenLinks het karakter van het openbaar onderwijs benoemd. De algemene toegankelijkheid brengt met zich mee dat de financiële draagkracht van ouders niet bepalend mag zijn voor het wel of niet deelnemen aan schoolactiviteiten.

Brief over algemene acceptatieplicht naar Tweede Kamer

VOS/ABB, de Vereniging Openbaar Onderwijs (VOO) en het platform CBOO pleiten voor algemene acceptatieplicht in het primair en voortgezet onderwijs. In een brief aan de Tweede Kamer wordt de Regeling toelatingsrecht bijzonder onderwijs in herinnering geroepen, met het verzoek om deze regeling (eindelijk) in behandeling te nemen. 

De regeling is in 2005 door toenmalig PvdA-Tweede Kamerlid Mariëtte Hamer ingediend. Na advisering door de Raad van State in 2006 en een aantal wijzigingsvoorstellen in datzelfde jaar bleef het vier jaar stil. In 2010 is de regeling wederom aan bod gekomen in de Tweede Kamer en ook in 2014, waarna de Onderwijsraad er een advies over heeft uitgebracht. Sindsdien is het wederom stil.

De strekking van de voorgestelde regeling – algemene acceptatieplicht in het primair en voortgezet onderwijs – is echter nog steeds buitengewoon actueel. In dit kader wordt er in de brief gewezen op het honderdjarig bestaan van artikel 23 van de Grondwet over de gelijke bekostiging van openbaar en bijzonder onderwijs. Dit grondwetsartikel laat het bijzonder onderwijs toe om leerlingen uit te sluiten als die op grond van godsdienstige uitgangspunten niet bij de school zouden passen.

‘Algemene acceptatieplicht in het funderend onderwijs is een belangrijke kwestie die gezien de maatschappelijke noodzaak van integratie niet meer op de lange baan mag worden geschoven’, zo staat in de brief van VOS/ABB, VOO en CBOO.

Gelijke kansen

Directeur Hans Teegelbeckers van VOS/ABB liet afgelopen december in een commentaar op deze website al weten dat het hoog tijd is dat in het gehele funderend onderwijs algemene toegankelijkheid moet worden ingevoerd om gelijke talenten daadwerkelijk gelijke kansen te geven.

Lees meer…

 

Stop met uitsluiten van leerlingen

De ChristenUnie wil af van het openbaar onderwijs, maar de argumenten die fractievoorzitter Gert-Jan Segers daarvoor gebruikt slaan nergens op. Wat we moeten afschaffen, is de grondwettelijke mogelijkheid die het bijzonder onderwijs nog steeds heeft om leerlingen uit te sluiten.

Segers was er afgelopen zaterdag in het politieke programma Kamerbreed op Radio 1 duidelijk over: weg met het openbaar onderwijs! Logisch, want de ChristenUnie is voor christelijk onderwijs. Maar dan moet hij wel met goede argumenten komen.

Laten we beginnen met zijn onjuiste veronderstelling dat openbaar onderwijs staatsonderwijs is. De openbare scholen vallen net als de bijzondere (waaronder christelijke) scholen bijna allemaal onder zelfstandige stichtingen. Er zijn nog maar een paar gemeenten die het openbaar onderwijs onder hun hoede hebben, maar de invloed van de overheid is tegenwoordig echt minimaal. Segers heeft kennelijk een belangrijke ontwikkeling gemist.

Zeggenschap ouders

Het idee van Segers dat bijzondere scholen van de ouders zijn, zoals hij in Kamerbreed zei, klopt ook al niet. Ja, een eeuw geleden werden scholen door of de overheid of ouders opgericht. Die tijd is allang voorbij.

In een deel van de bijzondere schoolbesturen zitten weliswaar ouders, maar meestal zijn het professionele bestuurders, net zoals in het openbaar onderwijs. Het openbaar en bijzonder onderwijs kennen ook allebei raden van toezicht. Ouders, personeel en leerlingen hebben weliswaar via de medezeggenschap invloed op de samenstelling van deze raden, maar dit betekent niet dat ze zeggenschap over de school hebben.

Het argument van Segers dat ouders in het bijzonder onderwijs meer keuzes kunnen maken, bijvoorbeeld voor dalton- of montessori-onderwijs, klopt evenmin. Er zijn natuurlijk net zo goed openbare dalton- en montessorischolen.

Van en voor iedereen

Je kunt je wel afvragen wat nog de verschillen zijn tussen bijzonder en openbaar onderwijs en hoe dit ouders, leerlingen en ook personeelsleden raakt. Het verschil zit dus niet in het belang dat scholen hechten aan het goed luisteren naar ouders. Het zit hem wel in de speciale rechten die artikel 23 van de Grondwet aan het bijzonder onderwijs geeft.

Zo mogen christelijke en andere bijzondere scholen leerlingen uitsluiten als die de (religieuze) identiteit van de school niet onderschrijven. Datzelfde grondwetsartikel zegt dat bijzondere scholen om die reden personeelsleden mogen weigeren. Gelukkig maakt tegenwoordig nog maar een klein deel van de bijzondere scholen gebruik van deze wettelijke mogelijkheid, maar het openbaar onderwijs staat als enige pal voor algemene toegankelijkheid en algemene benoembaarheid en weigert dus niemand. Met andere woorden: openbare scholen zijn van en voor iedereen.

Als we iets moeten afschaffen, is dat niet het openbaar onderwijs, maar de grondwettelijke mogelijkheid van uitsluiting. Als we het met elkaar eens zijn dat we onze kinderen op onze scholen goed willen voorbereiden op onze diverse maatschappij – waarin iedereen van alle nationaliteiten, geloven, zienswijzen en seksuele geaardheden met elkaar samenleeft – dan moeten we ervoor zorgen dat we loskomen van de hokjesgeest die zo kenmerkend was voor de verzuiling.

Hans Teegelbeckers, directeur VOS/ABB

Bert-Jan Kollmer, bestuurder Stichting Openbaar Voortgezet Onderwijs en de regio

Lambèrt van Genugten, bestuursvoorzitter Jan van Brabant College Helmond

Bussemaker pleit voor algemene toegankelijkheid

Minister Jet Bussemaker van OCW heeft op de Nationale bijeenkomst onderwijspacificatie 1917-2017 bij de Vrije Universiteit in Amsterdam gepleit voor algemene toegankelijkheid van het funderend onderwijs.

Algemene toegankelijkheid is nodig, zo benadrukte de PvdA-minister, om kansengelijkheid voor alle leerlingen te realiseren. Nu is het nog zo dat scholen voor bijzonder onderwijs met de wet in de hand bepaalde leerlingen kunnen uitsluiten als die niet zouden passen bij de religieuze uitgangspunten van de organisatie. Met name orthodox-christelijke scholen maken van die mogelijkheid gebruik om de leerlingenpopulatie niet te mengen.

De minister zei wel begrip te hebben voor bijzondere scholen als die ouders vragen om de religieuze grondslag van de school te onderschrijven als er in de buurt bijvoorbeeld ook voor een openbare school kan worden gekozen. Maar wat de minister betreft moet er dus wel een einde komen aan de wettelijk mogelijkheid om leerlingen buiten de deur te houden.

Artikel 23 en algemene toegankelijkheid

In 1917 werd in de Grondwet (artikel 23) vastgelegd dat openbaar en bijzonder onderwijs op gelijke basis door de overheid worden gefinancierd. Desondanks bestaat het verschil dat openbare scholen bij wet algemeen toegankelijk zijn en bijzondere scholen niet.

Hetzelfde geldt voor algemene benoembaarheid: bijzondere scholen kunnen op basis van hun grondslag bepaalde personeelsleden weigeren. Er kan worden gedacht aan leraren die niet kerkelijk zijn of een levenswijze hebben die met de grondslag van de school zou botsen. Openbare scholen kennen wel algemene benoembaarheid.

Het congres over 100 jaar onderwijspacificatie is georganiseerd door de profielorganisatie voor christelijk onderwijs Verus in samenwerking met de vakbond CNV Onderwijs, de UnieNzv en het Historisch Documentatiecentrum.

Toekomstconcept School!

De oproep van Bussemaker voor algemene toegankelijkheid in het gehele funderend onderwijs sluit aan bij wat VOS/ABB wil om gelijke talenten daadwerkelijk gelijke kansen te geven. In de toekomst zou het gehele onderwijs algemeen toegankelijkheid moeten zijn.

Voor algemeen toegankelijk onderwijs dat boven de denominaties zal zijn uitgestegen, hebben VOS/ABB en de Vereniging Openbaar Onderwijs het toekomstconcept School! ontwikkeld.

Lees voor meer informatie dit recente commentaar van directeur Hans Teegelbeckers van VOS/ABB.

Op woensdag 13 september 2017 organiseren VOS/ABB, de Vereniging Openbaar Onderwijs (VOO) en het platform CBOO een landelijk congres over 100 jaar onderwijspacificatie. Lees meer…

Weg met onderscheid openbaar en bijzonder onderwijs!

Het onderscheid tussen openbaar en bijzonder onderwijs is niet meer van deze tijd en sluit niet aan bij de samenleving. Dat zegt directeur Hans Teegelbeckers van VOS/ABB in een onderwijsbijlage van de regionale kranten van de Holland Media Combinatie.

Teegelbeckers pleit in het artikel, dat gaat over 100 jaar onderwijsvrijheid, voor het toekomstconcept School!, dat uitgaat van onderwijs dat boven de denominaties is uitgestegen: ‘VOS/ABB streeft naar één school, zonder de voorvoegsels openbare, katholieke, protestants-christelijke, islamitische of welk voorvoegsel dan ook.’

Maak bijzonder onderwijs algemeen toegankelijk!

Hij wijst er in het artikel ook op dat het bijzonder onderwijs nog steeds niet algemeen toegankelijk is en ook geen algemene benoembaarheid kent. Bijzondere scholen kunnen ‘nota bene bekostigd door de staat leerlingen en leraren uitsluiten op grond van hun levensovertuiging’, aldus Teegelbeckers, die erop wijst dat dit indruist tegen artikel 1 van de Grondwet dat discriminatie verbiedt.

Het is dit jaar 100 jaar geleden dat met artikel 23 de financiële gelijkstelling van openbaar en bijzonder onderwijs in de Grondwet werd vastgelegd. Daarom is het volgens Teegelbeckers een mooi moment om algemene toegankelijkheid en benoembaarheid en het toekomstconcept School! extra onder de aandacht te brengen.

Bijzonder onderwijs onder glazen stolp

Tegelijkertijd signaleert Teegelbeckers dat daar vanuit het bijzonder onderwijs geen animo voor is. ‘De politici van christelijke huize en de bestuurders van het bijzonder onderwijs leven onder een glazen stolp. Ze houden een beweging tegen die al lang gaande is.’

Lees het artikel 100 jaar bijzonder onderwijs. Reden voor feest?.

Algemeen toegankelijk voor gelijke kansen

Kiezen we vanuit de hokjesgedachte voor een verdere versplintering van het onderwijs of willen we goede scholen die algemeen toegankelijk zijn? Het laatste, lijkt mij.

Met het wetsvoorstel Meer ruimte voor nieuwe scholen wil staatssecretaris Sander Dekker van OCW een moderne interpretatie geven aan grondwetsartikel 23 over de vrijheid van onderwijs. Het voorstel gaat uit van richtingvrije planning, omdat het onderwijs daarmee volgens Dekker meer zal aansluiten bij wat ouders van nu willen.

Het is maar de vraag of dat zo is, want straks gaan we van de huidige 17 richtingen naar een wildgroei van misschien 1001 varianten. Het wordt mogelijk om elke bijzondere school te stichten, ongeacht de basis waarop.

Wat denkt u van de al geopperde herinvoering van aparte jongens- en meisjesscholen? Of een school volgens de principes van de Kerk van het Vliegend Spaghettimonster? Goed idee? Nee natuurlijk! Dit zal de segregatie alleen maar versterken en allerminst gelijke talenten gelijke kansen geven, terwijl in het onderwijs en ook daarbuiten juist daar behoefte aan is.

Algemeen toegankelijk en eigen identiteit

Om gelijke talenten daadwerkelijk gelijke kansen te geven, is het nodig om nu eindelijk de algemene toegankelijkheid van het gehele funderend onderwijs wettelijk te regelen. Nu is het nog zo dat bijzondere scholen leerlingen kunnen weigeren, bijvoorbeeld als ze niet bij de uitgangspunten van de school zouden passen. In het wetsvoorstel wordt helaas niet over algemene toegankelijkheid gerept.

Mijn advies aan de staatssecretaris en de Tweede Kamer is om het bijzonder onderwijs gelijk te trekken met het openbaar onderwijs door middel van algemene toegankelijkheid. De pedagogisch-didactische aanpak kan een gelijkwaardige invloed op de identiteit en schoolkeuze creëren, maar op grond daarvan zal geen leerling verwijderd kunnen worden.

Algemene toegankelijkheid kan een stap zijn op weg naar het concept School! van VOS/ABB en de Vereniging Openbaar Onderwijs. Ons ideaal is dat er in de toekomst geen protestants-christelijke, rooms-katholieke of islamitische scholen meer zijn, maar ‘scholen’ van en voor iedereen die aansluiten bij de diverse behoeften die er onder ouders zijn. Maar dus wel allemaal algemeen toegankelijk!

Hans Teegelbeckers, directeur VOS/ABB

Gymnasium voor álle leerlingen die slim genoeg zijn

Gymnasia in Rotterdam gaan talentvolle leerlingen van basisscholen helpen. Het gaat om kinderen die de potentie lijken te hebben om naar het gymnasium te gaan, maar die uit gezinnen komen waarin de keuze voor deze vorm van onderwijs niet vanzelfsprekend is.

Er komen talentklassen voor in totaal 60 leerlingen uit groep 8. Zij krijgen een middag per week extra les in taal en algemene ontwikkeling. Als ze het goed doen, kunnen ze naar het gymnasium. Ook hun ouders worden getraind. Tijdens twaalf bijeenkomsten krijgen zij handvatten voor de ondersteuning van hun kinderen.

De gymnasia die aan het project meedoen zijn het openbare Erasmiaans Gymnasium, het protestants-christelijke Marnix Gymnasium, het eveneens christelijke Gymnasium Calvinum en het interconfessionele Gymnasium Sint-Montfort. Rector Paul Scharff van het Erasmiaans Gymnasium en initiatiefnemer van de talentklassen. Hij vindt dat gymnasiaal onderwijs toegankelijk moet zijn voor alle kinderen die er slim genoeg voor zijn.

De talentklassen worden betaald door de gymnasia zelf. De gemeente Rotterdam en het programma Beter presteren financieren het ouderprogramma.

Manifest roept op tot veilig schoolklimaat voor homo’s

Scholen in Rotterdam worden opgeroepen aandacht te besteden aan seksuele diversiteit. Daartoe heeft onder anderen de Rotterdamse wethouder Korrie Louwes (D66) een manifest ondertekend. Louwes heeft participatie in haar portefeuille.

De ondertekening van het manifest De Rotterdamse School – een veilige haven voor iedereen was op VMBO Slinge Zuid, dat onder het bij VOS/ABB aangesloten bestuur LMC voortgezet onderwijs valt.

Ook lanceerde de wethouder de website www.andersopschool.nl. Op deze site kunnen scholen die aandacht willen besteden aan seksuele diversiteit steun en informatie vinden. Scholen kunnen daar overigens al langer voor terecht op de website www.openbaaronderwijs.nu, waar VOS/ABB een factsheet seksuele diversiteit online heeft staan.

De wethouder bekrachtigt met de ondertekening van het manifest de intentie van de gemeente Rotterdam om scholen veiliger te maken, in het bijzonder voor homojongeren. De stad wil koploper zijn op het gebied van de emancipatie van homo- en biseksuele en transgenderjongeren.