Met Variawet meer maatwerk in onderwijstijd

Vanaf komend schooljaar 2018-2019 is op grond van de Variawet meer maatwerk in onderwijstijd mogelijk.

Het uitgangspunt van deze wet is om leerlingen die (tijdelijk) geen voltijdsonderwijs kunnen volgen vanwege een lichamelijke en/of psychische beperking toe te laten groeien naar het volgen van de volledige onderwijstijd.

Voor leerlingen die helemaal niet naar school kunnen, blijft de mogelijkheid bestaan om op basis van een verklaring van een arts volledig vrijgesteld te worden. De scholen blijven echter zelf verantwoordelijk voor het onderwijs en het ontwikkelprogramma en bieden dit aan in overleg met de ouders/verzorgers.

Informatie: Onderwijsjuristen, 0348-405250 van 08.30 tot 12.30 uur, onderwijsjuristen@vosabb.nl

Proef met recht op maatwerk

Dertig scholen voor voortgezet onderwijs doen mee aan een proef met verschillende vormen van onderwijs op maat. Hiermee willen het ministerie van OCW, de VO-raad en de scholierenorganisatie LAKS onderzoeken hoe een recht op maatwerk in de praktijk uitpakt en wat het leerlingen oplevert.

De leerlingen worden bijvoorbeeld aangemoedigd om hun beste vakken op een hoger niveau te volgen, extra vakken te volgen naast het standaard lesprogramma of alvast vakken te volgen op een vervolgopleiding.

De bedoeling van de proef is om maatwerk voor grotere groepen leerlingen mogelijk te maken. Daarnaast wordt onderzocht hoe een recht op maatwerk in de praktijk van een school vorm kan krijgen en waar scholen en leerlingen nog tegenaan lopen.

Lees meer…

Input gevraagd voor advies over maatwerk

De Onderwijsraad vraagt input voor een advies over maatwerk en de centrale positie van de leerling in het onderwijs.

Het advies dat de Onderwijsraad op verzoek van de regering gaat opstellen, valt onder de noemers ‘leerlinggericht onderwijs’, ‘maatwerk’ en ‘gepersonaliseerd leren’. De raad wil de vraag beantwoorden wat het betekent het om de leerling meer centraal te stellen in het onderwijs en waar wat dit betreft de grenzen liggen.

Lees meer…

Vraag op tijd maatwerkbekostiging asielkinderen aan!

De deadline voor het aanvragen van maatwerkbekostiging voor onderwijs aan vluchtelingenkinderen ligt op 31 juli aanstaande.

Als uw basisschool in het huidige schooljaar 2015-2016 aan meer dan vier asielzoekerskinderen tegelijkertijd onderwijs heeft gegeven, dan kunt u maatwerkbekostiging aanvragen. Het gaat specifiek om kinderen die minder dan een jaar in Nederland waren.

U kunt het aanvraagformulier en een toelichting downloaden. U kunt het ingevulde aanvraagformulier tot uiterlijk 31 juli 2016 mailen naar asielonderwijs@minocw.nl.

Het ministerie van OCW kan na beoordeling van de aanvraag tot maximaal 9000 euro per leerling per jaar aanvullende bekostiging verstrekken.

Informatie: Helpdesk, 0348-405250 van 08.30 tot 12.30 uur, helpdesk@vosabb.nl

Alleen vakken met onvoldoende overdoen

Staatssecretaris Sander Dekker van OCW is positief over het idee om leerlingen die zijn gezakt voor hun eindexamens, alleen die vakken over te laten doen waarvoor ze een onvoldoende hebben.

Dat bleek woensdag tijdens een debat in de Tweede Kamer over dit idee van D66’er Paul van Meenen. Dekker vindt het plan aansluiten bij de bestaande ontwikkelingen in het onderwijs rond flexibilisering en maatwerk.

De VO-raad laat in de media weten groot voorstander te zijn van het idee om gezakte eindexamenkandidaten niet meer het hele jaar over te laten doen. Wat de sectororganisatie betreft, wordt het zo snel mogelijk ingevoerd.

 

Pilot met maatwerk op aantal vo-scholen

Er komt op 10 tot 20 scholen een pilot met maatwerk in het voortgezet onderwijs, waarbij leerlingen een of meer vakken op een hoger niveau kunnen doen. Dat is de uitkomst van het Algemeen Overleg in de Tweede Kamer over flexibilisering van het onderwijs op 28 april.

In die bijeenkomst toonde de Kamer zich in grote meerderheid verheugd over dit plan. Alleen de PVV vond het overbodig, omdat het al vanaf 2007 mogelijk is om vakken op een hoger niveau af te sluiten. In het nieuwe plan krijgen de leerlingen echter ook een maatwerkdiploma waaruit blijkt dat ze vakken op verschillende niveaus hebben afgerond. Tot nu toe kregen ze een diploma van het laagste niveau. Dekker wil in de pilot vooral experimenteren met het ‘recht op maatwerk’, wat inhoudt dat ouders de school kunnen verzoeken dit maatwerk te bieden. Veel scholen vinden het nog lastig om te organiseren. In de proef moet blijken hoe het gaat.

Een vak op lager niveau
Een deel van de Tweede Kamer (D66, PvdA, VVD en GroenLinks ) wil ook dat een enkel vak op lager niveau kan worden gedaan om nog meer maatwerk te bieden. Ook het LAKS en de VO-raad zijn hier voorstander van. Maar de staatssecretaris, gesteund door SGP en SP, wil daar nog niet aan. De Onderwijsraad heeft eerder geadviseerd dit niet te doen en Dekker houdt daar aan vast.

Kamer wil meer maatwerk in VO

Het lijkt erop dat een meerderheid in de Tweede Kamer meer maatwerk in het voortgezet onderwijs wil dan staatssecretaris Dekker voorstelt. Het moet niet alleen mogelijk zijn dat leerlingen een enkel vak op een hoger niveau kunnen doen, maar ook een vak op een lager niveau. 

Vandaag debatteert de Tweede Kamer over meer flexibilisering in het voortgezet onderwijs. Dekker is daar voorstander van, maar hij nam het advies van de Onderwijsraad over om alleen toe te staan dat leerlingen een of meer vakken op een hoger niveau volgen. Bijvoorbeeld een havo-leerling die in één of meer vakken op vwo-niveau examen doet. Dat kan overigens al lang, maar in het voorstel van Dekker zou de leerling daar dan ook een apart diploma voor krijgen: het maatwerkdiploma.

Teleurgestelde reacties
Dat het op aanraden van de Onderwijsraad andersom niet mogelijk zou worden, leidde tot teleurgestelde reacties in het veld. ‘Dit voorstel is half werk. Het is alleen een beweging naar boven. Je moet leerlingen niet naar de mavo sturen omdat ze in één vak toevallig wat minder goed zijn’, zei onder anderen rector Eric van ’t Zelfde van de Rotterdamse scholengemeenschap Hugo de Groot in het VOS/ABB-magazine Naar School! van 19 april.

In Dagblad AD zegt D66-Kamerlid Paul van Meenen vandaag: ‘ Flexibilisering werkt twee kanten op, niet alleen de kant die Dekker op wil. Je moet het systeem aanpassen aan de student en niet de student aan het systeem.’ VVD-Kamerlid Karin Strauss gaf via Twitter aan dat haar partij een éxtra vak op lager niveau mogelijk wil maken. De Onderwijsraad houdt vast aan haar advies.

Het Algemeen Overleg in de Tweede Kamer over flexibilisering in het onderwijs begint om 11.30 uur.

 

Maatwerk en meer in aprilnummer Naar School!

Cover School3 2016 kleinHet aprilnummer van ons magazine Naar School! gaat onder andere over maatwerk en de kansen die dat biedt aan leerlingen. Andere onderwerpen zijn toereikende bekostiging als voorwaarde voor goed onderwijs en de nieuwe vmbo-profielen.

Dat maatwerk meer kansen biedt aan leerlingen, wordt in het aprilnummer geïllustreerd aan de hand van wat het Picasso Lyceum in Zoetermeer doet. Rector Jeroen van Grunsven en zijn leerlingen zijn blij met het nieuwe maatwerkdiploma. Op deze openbare school is het al lang mogelijk een of meer vakken op een hoger niveau te volgen, maar voortaan levert dat ook een diploma op.

Maatwerk met vangnet

‘Als wij zien dat een leerling meer kan, geven we hem de kans een vak op hoger niveau of sneller te volgen. Nu komt daar een veilig vangnet bij voor het eindexamen. Want lukt het toch niet, dan kan de leerling het vak nu gewoon op zijn eigen niveau herkansen. Deze aanpassing zal de drempel om een vak op hoger niveau te doen, verlagen’, aldus Van Grunsven.

In het aprilnummer staat ook een artikel over toereikende bekostiging als voorwaarde voor goed onderwijs. Aanleiding voor dit artikel is dat het de laatste tijd rommelt rond de bekostigingssystematiek van het primair en voortgezet onderwijs. VOS/ABB vindt dat niet slechts het streven naar vereenvoudiging het doel mag zijn, maar dat het vooral moet gaan over een in alle opzichten toereikende bekostiging.

Advies over toereikende bekostiging

VOS/ABB wil graag input vanuit het veld over wat er nodig is om de bekostiging van het funderend onderwijs in alle opzichten toereikend te maken. U kunt uw ideeën mailen aan Hans Teegelbeckers van VOS/ABB: hteegelbeckers@vosabb.nl. Hij zal de input in samenwerking met collega’s van onder andere de Helpdesk van VOS/ABB verwerken tot een advies aan de sectororganisaties PO-Raad en VO-raad.

Wat samenhangt met toereikende bekostiging, is een gezond binnenklimaat. Veel scholen hebben de laatste jaren met subsidie een ventilatiesysteem laten aanleggen. Dat klinkt mooi, maar nu blijkt dat er veel mis is met die systemen. Ze worden dikwijls ondeskundig gebruikt en het onderhoud schiet tekort. In Naar School! leest u hoe u reeds aangeschafte apparatuur optimaal inzet en welke punten belangrijk zijn bij aanschaf.

Tweelingen: apart of samen?

Hoe gaan scholen om met tweelingen? Moet je die in aparte klassen plaatsen of juist bij elkaar? Grootschalig wetenschappelijk onderzoek laat zien hoe belangrijk het is om hier omzichtig mee om te gaan. Een mooi voorbeeld van een school die dit doet, is openbare basisschool Bikube in Hoofddorp.

‘Wij benaderen tweelingen op dezelfde manier als individuele kinderen, dus beide co-twins, zoals wij ze vaak noemen, hebben recht op hun eigen leerreis. Dat betekent dus dat je het beleid op dit gebied niet van tevoren dichttimmert. Geen beleid is goed beleid in dit geval. Per tweeling moet je afwegen of je ze apart of samen plaatst’, vertelt directeur Anneke Slegers van obs Bikube.

Tien nieuwe profielen vmbo

Het vmbo wordt ingrijpend vernieuwd. Vanaf augustus bieden scholen in de bovenbouw tien nieuwe profielen aan, die beter aansluiten op het mbo en de arbeidsmarkt. Het onderwijsaanbod wordt duidelijker, breder en actueler. Naar verwachting zullen scholen zich bij hun profielaanbod vooral laten leiden door hun huidige programma en de regionale arbeidsmarkt.

Scholengemeenschap De Overlaat in Waalwijk is ambitieus en gaat maar liefst zeven profielen aanbieden. Algemeen directeur/bestuurder Otto Dooijes vertelt erover in ons magazine.

Andere onderwerpen:

    • Wij gaan naar school! Jilles Groenveld en Boris Elzinga van openbare basisschool De Tweewegen in Wieringerwaard staan op de cover van het aprilnummer. Zij vertellen hoe het is om in groep 8 te zitten en naar welke school zij volgend jaar gaan.
    • Goed onderwijs aan vluchtelingenkinderen. Directeur Ritske van der Veen benadrukt in zijn column dat openbaar onderwijs er ook is voor kinderen die met hun ouders naar Nederland zijn gevlucht. Elkaar helpen op basis van gelijkwaardigheid en wederzijds respect, daar gaat het in het openbaar en algemeen toegankelijk om!
    • Inspirerende School!Week. Een reportage met veel foto’s van de activiteiten die openbare en algemeen toegankelijke scholen ook dit keer weer hebben georganiseerd in de School!Week, die elk jaar in maart wordt gehouden.
    • Vrije dag op Suikerfeest mag. Staatssecretaris Sander Dekker van OCW legt uit dat scholen zelf mogen bepalen of ze bijvoorbeeld rond het Suikerfeest een vrije dag inroosteren. In de Tweede Kamer was daar gedoe over.
    • Vrolijk cadeautje voor de wijk. Dat is het nieuwe gebouw van openbare basisschool De Keerkring in Emmeloord. Deze school ligt als een kleurrijke waaier in de wijk. Mooie foto’s laten het u zien!
    • Grote klas met dertig leerlingen kan best. Tweede Kamerlid Tjitske Siderius van de SP slaat met haar wetsvoorstel voor kleinere klassen de plank behoorlijk mis. Dat blijkt uit veel kritische reacties.
    • Hoge cijfers voor de Helpdesk. De meeste gebruikers van de Helpdesk van VOS/ABB waarderen die met een rapportcijfer 8 of 9.

Magazine Naar School!

Ons magazine Naar School! verschijnt vijf keer per jaar in een oplage van 3500 exemplaren. Leden van VOS/ABB krijgen het magazine gratis toegestuurd. Dit geldt voor bij VOS/ABB aangesloten besturen én hun scholen.

Bovenschoolse directies kunnen op aanvraag ook één gratis abonnement nemen. U kunt daarvoor een mailtje sturen naar  onder vermelding van ‘Abonnement Naar School!‘. Vermeld in uw mail uw naam of de naam van uw organisatie en het adres waarop u het magazine wilt ontvangen.

Niet-leden kunnen een abonnement op Naar School! nemen voor 29,50 euro per jaar. Ook hiervoor geldt dat u een mailtje kunt sturen naar welkom@vosabb.nl onder vermelding van ‘Abonnement Naar School!‘. Vermeld in uw mail uw naam of de naam van uw organisatie en het adres waarop u het magazine wilt ontvangen.

Hebt u ideeën voor magazine Naar School!? Mail Martin van den Bogaerdt van VOS/ABB: .

Adverteerders kunnen contact opnemen met bureau Recent.

Download aprilnummer magazine Naar School!

Aanvraag voor maatwerkbekostiging nieuwkomers

Voor het primair onderwijs kan voor maatwerkbekostiging van onderwijs aan nieuwkomers (vluchtelingenkinderen) per maand worden bekeken hoeveel geld beschikbaar wordt gesteld. Scholen voor voortgezet onderwijs kunnen hiervoor voor de peildatum 1 april een aanvraag indienen.  

De maatwerkbekostiging voor onderwijs aan nieuwkomers is voor het primair onderwijs van toepassing op het lopende schooljaar 2015-2016 en voor het voortgezet onderwijs op het kalenderjaar 2016.

Primair onderwijs

Het gaat in het primair onderwijs om een indicatief maximum van 9000 euro per leerling per schooljaar. Als de school kan aantonen niet met dit maximale bedrag toe te kunnen, dan behoort het tot de mogelijkheid om meer geld te krijgen. Dit zal per geval worden bekeken.

Dat het om een indicatieve maximum gaat, houdt natuurlijk óók in dat er mínder geld kan worden toegekend. Het betreft daadwerkelijk maatwerkbekostiging en geen forfaitair bedrag.

Voortgezet onderwijs

Voor het voortgezet onderwijs geldt een indicatief maximum van 2750 euro per leerling per kwartaal of 11.000 euro per leerling per jaar.

Ook in het voortgezet onderwijs is het mogelijk om meer geld te krijgen, mits de school kan aantonen dat dit nodig is. Natuurlijk geldt ook hier dat het principe van maatwerkbekostiging met zich meebrengt dat er mínder dan het maximum kan worden toegekend.

De maatwerkbekostiging in het voortgezet onderwijs kent vier peildata: 1 oktober, 1 januari, 1 april en 1 juli.

Aanvraag indienen

Wilt u maatwerkbekostiging aanvragen, stuur dan een e-mail naar asielonderwijs@minocw.nl. U ontvangt hierna het aanvraagformulier en een nadere toelichting.

Informatie: Helpdesk, 0348-405250 van 08.30 tot 12.30 uur, helpdesk@vosabb.nl

Meer maatwerk voor toptalenten

Steeds meer scholen streven naar onderwijs op maat voor toptalenten. Dat staat in een brief van staatssecretaris Sander Dekker van OCW aan de Tweede Kamer. De brief gaat over de uitvoering van het Plan van Aanpak Toptalenten 2014-2018.

Volgens Dekker werd vorig jaar duidelijk dat er een cultuuromslag gaande was. ‘De Inspectie van het Onderwijs constateerde dat steeds meer scholen aanbod voor toptalenten organiseerden. Er is een netwerkstructuur ontstaan, waarin veel scholen kennis uitwisselen en de samenwerking zoeken met lerarenopleidingen en bedrijven.’ Dekker stelt dit in het kader van maatregelen van het kabinet voor meer flexibiliteit en maatwerk in het onderwijs.

Scholen die streven naar onderwijs op maat voor leerlingen die meer aankunnen, hebben volgens de staatssecretaris oog voor verschillen tussen leerlingen en talentontwikkeling. ‘Zij zorgen voor meer differentiatie in de klas, voor stimulerend aanbod naast het curriculum, of trekken deskundigen aan die leerlingen meer uitdaging bieden.’

Hij benadrukt dat alle leerlingen in de school daar baat bij hebben. ‘De maatregelen voor toptalenten passen in het streven naar kwaliteitsverbetering van het onderwijs aan alle leerlingen, door bijvoorbeeld ICT- en innovatietrajecten, de vernieuwing in het curriculum en de verdere professionalisering van leraren en schoolleiders’, aldus Dekker.

Lees meer…

‘Maatwerkplan alleen voor slimpies’

Directeur Eric van ’t Zelfde van de openbare scholengemeenschap OSG Hugo de Groot in Rotterdam vindt het plan van staatssecretaris Dekker voor maatwerk in het onderwijs ‘half werk’ en alleen goed nieuws voor ‘slimpies’. Het plan zou nog onvoldoende ontschotting bieden.

Dekker maakte gisteren bekend dat scholieren voortaan hun beste vak op een hoger niveau mogen volgen. Van ’t Zelfde had graag gezien dat er ook een mogelijkheid komt om een enkel vak op een lager niveau te volgen en daar heeft Dekker het niet over.

‘Alleen beweging omhoog’
De Rotterdamse directeur, bekend van zijn boek Superschool, pleitte in het verleden al voor een maatwerk-diploma en zag een motie hiertoe breed aangenomen door de Tweede Kamer. Hij is dan ook blij dat hij het maatwerk-principe nu aandacht krijgt. ‘Maar het is niet genoeg’, aldus Van ’t Zelfde. ‘Het is helaas alleen een beweging omhoog.’

Hij legt uit: ‘We hebben hier een aantal havisten die bij de bètavakken een 9 gemiddeld staan, maar bij Engels een 4. Ik vind dat zij in staat moeten worden gesteld om het examen Engels op mavo-niveau af te leggen.’

Roostermaker
Dekker heeft dit gisteren geschreven aan de Tweede Kamer en toegelicht op Radio Rijnmond. Hij weerlegt daarin meteen bezwaren als zou het ondoenlijk zijn voor roostermakers als leerlingen vakken op verschillende niveaus volgen. ‘Een roostermaker is een puzzelaar en die komt daar echt wel uit. Dit soort argumenten mogen een organisatorische onderwijsverbetering niet tegenhouden.’

Op 24 scholen straks vijfjarig vwo

Met ingang van volgend schooljaar gaan 24 scholen in Nederland vijfjarig vwo aanbieden. Staatssecretaris Dekker heeft hun aanvragen goedgekeurd. Hij wil met versneld vwo meer uitdaging bieden aan talentvolle leerlingen.

Onderwijs aan toptalenten staat de laatste jaren nadrukkelijk op de agenda, zowel bij scholen als bij het ministerie, dat eerder het Plan van Aanpak Toptalenten 2014-2018 presenteerde. Het vijfjarig vwo is een van de maatregelen uit dat Plan van Aanpak. Scholen konden in oktober een aanvraag indienen om dit versnelde vwo aan te mogen bieden. Vandaag werd bekend dat de aanvragen van 24 scholen, verspreid over het land,  zijn gehonoreerd. Daarbij zijn zeven openbare scholen:

* SG Piter Jelles in Leeuwarden
* Stellingwerf College in Oosterwolde
* Het Stedelijk in Zutphen
* Rietveld Lyceum in Doetinchem
* Stedelijk Gymnasium Leiden
* Zaanlands Lyceum in Zaandam
* Scholengroep Pontes in Goes

Dekker is er blij mee. ‘Vroeger gebeurde het te vaak dat leerlingen hun opleiding voltooiden zonder ooit echt uitgedaagd te zijn geweest. Ik ben blij dat die tijd voorbij is. Versneld vwo is een prachtige vorm voor leerlingen die goed en makkelijk kunnen leren.’

Vorig jaar waren er nog maar twee scholen die toestemming hadden om vwo te verzorgen in vijf jaar in plaats van zes jaar. Dat waren het Pallas Athene College in Ede en het Ludger College in Doetinchem. Hun ervaringen zijn positief. De scholen werken aan een passend curriculum voor getalenteerde leerlingen, met aandacht voor versnelling, verbreding en verdieping met een bijpassend didactisch concept.

Voorwaarden
Scholen die vijfjarig vwo willen aanbieden, moeten voldoen aan een aantal voorwaarden. Zo mag een school niet zwak of zeer zwak zijn, moet het versneld vwo worden ingericht naast het reguliere vwo en moeten leerlingen gemakkelijk kunnen terugstromen in het reguliere (zesjarige) programma als zij het niet redden in het versnelde programma. Bovendien moet de Medezeggenschapsraad van de school instemmen met versneld vwo en werkt de school mee aan een evaluatieonderzoek. Na 5 jaar wordt besloten of versneld vwo regulier in de wet wordt verankerd.

Scholen kunnen sinds 2015 ieder jaar in oktober een aanvraag indienen bij het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap en mogen het volgende schooljaar starten als de aanvraag wordt goedgekeurd.

Op deze kaart ziet u alle scholen die volgend jaar versneld vwo gaan aanbieden.

Meer maatwerk in speciale omstandigheden

Voor kinderen die vanwege een lichamelijke of psychische reden tijdelijk of gedeeltelijk niet naar school kunnen, wordt het mogelijk af te wijken van de voorgeschreven onderwijstijd. Ook wordt het voor deze groep mogelijk op een andere plaats dan de school onderwijs te volgen. Dat staat in een brief van staatssecretaris Sander Dekker van OCW aan de Tweede Kamer.

De brief van Dekker hoort bij het rapport Onderwijs op een andere locatie dan de school, dat eveneens naar de Tweede Kamer is gestuurd. De brief en het rapport gaan ook in op verruimende maatregelen voor sportieve en culturele talenten in het primair onderwijs, over onderwijs op afstand aan leerlingen die tijdelijk in het buitenland verblijven en over strikte kwaliteitsvoorwaarden die Dekker aan thuisonderwijs stelt.

Lichamelijke of psychische redenen
Wat de leerlingen betreft die vanwege lichamelijke of psychische redenen tijdelijk of gedeeltelijk niet naar school kunnen, merkt Dekker in zijn brief op dat er voor hen meer maatwerk nodig is. Zo moet het mogelijk worden op een andere locatie dan de school onderwijs te volgen. Dit moet leiden tot minder ‘thuiszitters’.

‘De school maakt hierover afspraken met de ouders (…). Daarbij kan sprake zijn van bijvoorbeeld inkoop van materiaal voor afstandsonderwijs of de inhuur van specifieke expertise’, zo staat in de brief. Dekker wijst in dit kader op de verantwoordelijkheid van de scholen die voortvloeit uit passend onderwijs.

In het verlengde hiervan worden de Wet op het primair onderwijs (WPO) en de Wet op het voortgezet onderwijs (WVO) aangepast om, net als in het speciaal onderwijs al geregeld is, meer mogelijkheden te hebben om af te wijken van de voorgeschreven onderwijstijd in het reguliere onderwijs. De scholen kunnen hierover afspraken maken met de Inspectie van het Onderwijs, die toeziet op de uitvoering ervan.

Sport en cultuur
Voor kinderen met een bijzonder talent op het gebied van sport of cultuur komen er ruimere mogelijkheden om onder schooltijd bijvoorbeeld wedstrijden, concoursen, trainingen en repetities bij te wonen. Deze maatregelen hebben betrekking op leerlingen met een talentenstatus van de sportkoepel NOC*NSF, leerlingen uit de groepen 7 en 8 met een dans- of muziektalent die zijn aangenomen op een DAMU-school (DAns en MUziek) en op kinderen die meedoen aan specifieke uitvoeringen.

‘School en ouders maken maatwerkafspraken over hoe zij ervoor zorgen dat de jongere aan het eind van de basisschool de kerndoelen behaalt. In de maatwerkafspraken kunnen school en ouders bijvoorbeeld afspreken dat de leerling alternatieve opdrachten maakt of op een andere locatie onderwijs krijgt’, schrijft Dekker. Het is de school die bepaalt, benadrukt hij. Het maken van maatwerkafspraken wordt volgens hem geen recht voor de ouders.

In het voortgezet onderwijs zijn volgens de staatssecretaris nu al voldoende mogelijkheden voor sport- en cultuurtalenten.

Buitenland
Voor kinderen van reizende ouders wordt het mogelijk dat zij zowel in het primair als in het voortgezet onderwijs een periode van maximaal zes maanden fulltime afstandsonderwijs kunnen volgen. Het gaat hier bijvoorbeeld om situaties waarin leerlingen tijdelijk in het buitenland verblijven vanwege werk van hun ouders of om een wereldreis te maken.

‘Het is technisch goed mogelijk op reis het onderwijs vorm te geven en contact met school te onderhouden. Zodoende kan de school begeleiding bij het onderwijs bieden en de voortgang monitoren’, meldt Dekker.

Thuisonderwijs
Ten slotte gaat de staatssecretaris in zijn brief in op thuisonderwijs. Dit moet aan strikte kwaliteitseisen voldoen. ‘Ouders dienen bij de leerplichtambtenaar een verzoek in om thuisonderwijs te mogen geven en maken een plan hoe zij dit onderwijs willen vormgeven. De leerplichtambtenaar vraagt de inspectie om haar oordeel over het onderwijsplan. De inspectie meldt de leerplichtambtenaar of de kwaliteit van het (voorgenomen) thuisonderwijs voldoende is om aan de Leerplichtwet te voldoen. Dit doet de inspectie door het door de ouders opgestelde onderwijsplan te beoordelen.’

Wie thuisonderwijs wil geven, moet minimaal een opleiding op hbo-niveau hebben behaald, beschikken over aantoonbare pedagogisch-didactische bekwaamheid en een Verklaring Omtrent het Gedrag overleggen.

Informatie: Helpdesk, 0348-405250 van 08.30 tot 12.30 uur, helpdesk@vosabb.nl

Onderwijs moet het beste uit kinderen halen

De overstap naar het voortgezet onderwijs lijkt voor steeds meer kinderen een beslissend moment: wordt het vmbo óf havo óf vwo? Van en/of is steeds minder sprake. Laten we ervoor waken dat we flexibel blijven en dat doorstroming mogelijk blijft om het hoogst mogelijke niveau te kunnen bereiken.

De Inspectie van het Onderwijs signaleert dat het onderwijs meer starheid lijkt te vertonen. Aan het eind van de basisschool krijgen leerlingen vaker adviezen mee voor een enkele schoolsoort in plaats van een gemengd advies. Ook zijn er steeds meer homogene brugklassen. Overstappen wordt lastiger, ook omdat scholen vaker categoraal georganiseerd zijn.

Deze ontwikkelingen leiden tot meer efficiëntie, maar tegelijkertijd constateert de inspectie dat minder leerlingen een vwo-diploma behalen. Mede daardoor neemt de instroom in het hoger onderwijs af. Dit roept terecht de vraag op of leerlingen nog wel voldoende kansen krijgen.

Middenschool?
Moeten we het idee voor de middenschool weer uit de kast trekken? In 2007 deed de uitvinder daarvan dat nog. Oud-PvdA-onderwijsminister Jos van Kemenade zei toen, dertig jaar na de lancering van zijn idee, tegen de parlementaire onderzoekscommissie die de onderwijsvernieuwingen van de voorgaande decennia onder de loep nam, dat de middenschool de oplossing kan zijn van alle problemen.

De middenschool moest ervoor zorgen dat grote verschillen tussen de bevolkingsgroepen werden verkleind door kinderen uit kansarme milieus te laten doorstromen naar hogere vormen van onderwijs. Het was een soort verlenging van de basisschool, voor kinderen van 12 tot en met 15 jaar. Van Kemenade wilde het standenonderwijs er definitief mee doorbreken.

Maatschappelijke drive
Nu geloof ik niet dat wij tegenwoordig in Nederland nog een sterke mate van standenonderwijs meer kennen. Natuurlijk, er zijn categorale gymnasia die een bepaalde elite trekken en er zijn met name in de grote steden scholen waar kinderen uit sociaal-economisch zwakke milieus oververtegenwoordigd zijn. Het is echter niet meer zo dat het onderwijs deze laatste groep kinderen nauwelijks kansen biedt om hogerop te komen.

Dit is volgens mij te danken aan de maatschappelijke drive van de overgrote meerderheid van de huidige onderwijsprofessionals. Laten we die drive behouden! Dat kan door alle flexibiliteit die het onderwijs kenmerkt ten minste te koesteren en liever nog beter te benutten dan we nu al doen. Het doel is uiteindelijk om met het onderwijs dat het beste bij de individuele leerling past hem of haar het beste resultaat te laten bereiken.

Ritske van der Veen, directeur VOS/ABB