Lerarentekort neemt overal toe, ook in krimpregio’s

Het primair onderwijs krijgt tussen nu en 2023 overal in Nederland te maken met een lerarentekort, ook in regio’s met demografische krimp en dalende leerlingenaantallen. Dat blijkt uit 18 regionale arbeidsmarktanalyses van het Arbeidsmarktplatform PO.

In 2018 komt het lerarentekort in het primair onderwijs uit op circa 1300 fte. Dit loopt naar verwachting op tot ruim 4600 fte in 2023. De grootste tekorten worden verwacht in Noord-Holland en Rotterdam-Rijnmond. Maar ook in regio’s met een afnemend aantal leerlingen neemt het lerarentekort toe, bijvoorbeeld in Limburg.

De arbeidsmarktanalyses maken per regio duidelijk wat de belangrijkste oorzaken zijn van het lerarentekort. ‘Daarmee kunnen scholen en pabo’s samen keuzes maken om tekorten aan te pakken’, zegt voorzitter Ton Groot Zwaaftink van het Arbeidsmarktplatform PO.

Ga naar de regionale arbeidsmarktanalyses

Wie gaat nieuwe inschaling betalen?

De nieuwe functiebeschrijvingen voor leraren in het basis- en speciaal onderwijs lijken forse financiële en organisatorische veranderingen met zich mee te brengen. Wie gaat dit betalen en wie is hiermee geholpen?

De PO-Raad en de vakbonden hebben met elkaar afgesproken dat er nieuwe functiebeschrijvingen komen. Dit zou nodig zijn, omdat het beroep van leraar volgens de sociale partners de afgelopen jaren sterk is veranderd.

Automatisch doorstromen?

Het komt erop neer dat de huidige schalen LA, LB en LC plaatsmaken voor nieuwe beschrijvingen, de spilfuncties 1, 2, 3 en 4. Op dit moment is LA nog de standaardfunctie. Met de nieuwe beschrijving wordt dat spilfunctie 2. Het verschil zit hem in hogere salarissen. Leraren die nu in LA zitten, komen in functie 2 en krijgen daarmee meer geld. Als spilfunctie 2 standaard is, hoe moeten schoolbesturen omgaan met spilfunctie 1?

Daarnaast zijn de afgelopen jaren met de functiemixgelden veel leerkrachten al doorgestroomd naar een LB-functie. Wat gaat er met hen gebeuren? Stromen zij straks automatisch door naar functie 3 en gaan daarmee de salariskosten verder omhoog? Of moet op elke school op basis van de feitelijk opgedragen werkzaamheden van alle leerkrachten opnieuw de inschaling tegen het licht worden gehouden?

Eigenheid van de school

En wat gebeurt er met de eigen lerarenfuncties die veel schoolbesturen in het kader van de functiemix hebben ontwikkeld die afweken van de voorbeeldfuncties? De eigen functies zijn afgestemd op de eigenheid van de scholen. Worden deze inspanningen met de nieuwe functiebeschrijvingen tenietgedaan? En moet iedereen zich straks conformeren aan de nieuwe voorbeeldfuncties? Dit lijkt mij een recept voor gedoe!

De implicaties van deze beoogde veranderingen op de scholen lijken dus zeer fors, vooral ook wat betreft de bekostiging. Immers, iemand moet de opwaardering betalen. Voor zover ik het nu kan overzien, is nog maar voor een derde dekking van de extra kosten die de beoogde veranderingen met zich mee brengen.

Lichtpunt?

Er wordt veel gezegd en geschreven over het vak van leerkracht en over wat er nodig is om de basiskwaliteit van het onderwijs te garanderen en de professionaliteit van leerkrachten te vergroten. Wat ik in elk geval vind opvallen aan de nieuwe functiebeschrijvingen, is dat de functie van leerkracht is geplaatst binnen een functiereeks met meerdere niveaus.

Hiermee wordt de doorgroei binnen het vak inzichtelijk. Bovendien wordt het zo betrekkelijk eenvoudig te zien wat er van een leerkracht op een bepaald niveau mag worden verwacht. Dit beschouw ik als een positief punt dat helpt in het gesprek over de werkverdeling op scholen en ook in het functionerings- en beoordelingsgesprek.

Ivo Israel, HRM-specialist VOS/ABB

Voorbeeld HRM-jaarkalender (planning & control)

Op verzoek van leden van het P&O-netwerk van VOS/ABB is in onze online Toolbox een voorbeeld van het HRM-jaarkalender (planning-en-control-cyclus) gepubliceerd.

Als uw organisatie bij VOS/ABB is aangesloten kunt u het voorbeeld van de HRM-kalender downloaden. Het document bruikbaar in het primair onderwijs. U kunt het naar eigen inzicht aanpassen.

Er zal ook een voorbeeld van een HRM-jaarkalender voor het voortgezet onderwijs beschikbaar komen.

P&O-netwerk

Zit u nog niet in het P&O-netwerk van VOS/ABB? U kunt zich aanmelden bij senior beleidsmedewerker Ivo Israel, 06-22939653, iisrael@vosabb.nl

Er zijn regelmatig netwerkbijeenkomsten om actuele ontwikkelingen op het gebied van HRM te bespreken en kennis en ervaring met elkaar te delen.

Meer budget voor Erasmus+

Er komt meer geld voor het Europese subsidieprogramma Erasmus+. In totaal komt er in 2018 in Nederland 55,6 miljoen euro beschikbaar, waarvan in totaal 10,7 miljoen bestemd is voor het primair en voortgezet onderwijs. Dat meldt het Nuffic.

Scholen voor primair en voortgezet onderwijs kunnen via het Europese subsidieprogramma voor onderwijs, jeugd en sport subsidie aanvragen voor mobiliteitsprojecten voor hun personeel en voor samenwerkingsprojecten.

De aanvraag wordt vanuit de school (of het schoolbestuur) ingediend. Individuele aanvragen van docenten zijn niet mogelijk. De aanvraag kan eens per jaar worden ingediend.

Voor projecten en activiteiten die starten op of na 1 juni 2018 ligt de deadline voor de aanvraag op 1 februari. De uiterste startdatum is 31 december 2018. Een project duurt minimaal 12 en maximaal 24 maanden.

Lees meer…

Onderwijs investeert veel in duurzame inzetbaarheid

De onderwijssector investeert veel in duurzame inzetbaarheid. Er is bijvoorbeeld veel aandacht voor de combinatie van werk en zorg. Dat staat in het rapport Arbeidsmarkt in kaart van het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP).

Ook nemen werkgevers in het onderwijs volgens het SCP veel maatregelen voor oudere werknemers en besteden ze veel aandacht aan van-werk-naar-werkactiviteiten.

Het SCP noemt ook ‘uitdagingen’. Zo is de hoge werkdruk die in het onderwijs wordt ervaren een probleem. Een ander punt is dat er weliswaar veel mogelijkheden zijn voor scholing en studieverlof, maar dat werkgevers vinden dat scholing buiten werktijd moet plaatsvinden.

Lees meer…

Netwerkbijeenkomsten P&O over ziekteverzuim

Op 28 september komen in ons kantoor in Woerden de VOS/ABB-netwerken P&O bijeen. Het thema van deze bijeenkomsten is ‘Aan de slag met ziekteverzuim’. De ochtendbijeenkomst is voor het voortgezet onderwijs, de middagbijeenkomst voor het primair onderwijs. De bijeenkomsten worden georganiseerd door senior beleidsmedewerker Ivo Israel en jurist Hafida Amziab.

Eerst zal een korte terugkoppeling worden gegeven van de uitkomsten van ons onderzoek naar actuele thema’s op het gebied van human resource management. Daarna zal Henri Damen van onze verzekeringspartner Aon ingaan op de aspecten van eigenrisicodragerschap.

Daarnaast zal aandacht worden besteed aan de wijze waarop ziekteverzuim omlaag kan. Ook zal worden besproken welke onderwijssubsidies er zijn. Cao-gerelateerde onderwerpen komen eveneens aan bod. Er zal volop ruimte zijn om vragen te stellen.

Wanneer en waar?

De bijeenkomsten zijn op 28 september in ons kantoor in Woerden. De ochtend (09.30-12.30 uur) is gereserveerd voor het voortgezet onderwijs, de middag (13.00-16.00 uur) voor het primair onderwijs.

Voor beide bijeenkomsten geldt een maximumaantal deelnemers van 30. Per organisatie kunnen maximaal twee personen worden ingeschreven.

De bijeenkomsten zijn gratis en uitsluitend voor leden van VOS/ABB. Bij grote belangstelling zal een tweede sessie in november worden gepland.

Aanmelden

U kunt zich aanmelden via welkom@vosabb.nl onder vermelding van ‘Netwerkbijeenkomst P&O’. Vermeld in uw mail uw naam, de organisatie waarvoor u werkt, uw telefoonnummer en of u naar de ochtend- of middagbijeenkomst komt.

Voor 2018 staan de volgende onderwerpen op de agenda: Werken aan duurzame inzetbaarheid en de cao (januari 2018) en Professionalisering/strategisch HRM (juni 2018). Data voor deze bijeenkomsten zullen in de loop van het najaar bekend worden gemaakt.

Gewijzigde Arbeidsomstandighedenwet per 1 juli

Vanaf 1 juli 2017 geldt de gewijzigde Arbeidsomstandighedenwet. De gewijzigde wet vergroot onder andere de betrokkenheid van werkgevers en werknemers bij de arbodienstverlening.

Wat verandert er zoal?

  • Werknemers krijgen het recht om een second opinion aan te vragen van een andere bedrijfsarts.
  • Iedere werknemer heeft directe toegang tot de bedrijfsarts via een open spreekuur.
  • Afspraken over arbodienstverlening komen in een ‘basiscontract arbodienstverlening’.
  • De preventiemedewerker moet adviseren en samenwerken met de bedrijfsarts en andere arbodienstverleners.
  • Het medezeggenschapsorgaan krijgt instemmingsrecht bij de keuze van de preventiemedewerker en diens rol in de organisatie.

Op grond van artikel 1.10 van het Arbeidsomstandighedenbesluit geldt de gewijzigde Arbeidsomstandighedenwet ook voor het onderwijs.

Informatie: Onderwijsjuristen, 0348-405250 van 08.30 tot 12.30 uur, onderwijsjuristen@vosabb.nl

Ook buiten het onderwijs grote personeelstekorten

Grote personeelstekorten doen zich niet alleen voor in het onderwijs, maar in vrijwel alle sectoren. Dat blijkt uit onderzoek van HR- en salarisdienstverlener ADP, organisatieadviesbureau Berenschot en Performa Uitgeverij onder ruim 1000 HR-professionals.

Uit het onderzoek komt naar voren dat de effecten van de groeiende economie en de aantrekkende arbeidsmarkt zijn onderschat. ‘Dit jaar beperken personeelstekorten zich niet langer tot de bekende vacatures in ICT en Techniek: over vrijwel de gehele linie zijn er personeelstekorten ontstaan’, zo melden ADP, Berenschot en Performa.

Personeelstekorten over hele linie

Ruim de helft (56%) van de werkgevers ervaart knelpunten bij de werving en selectie van nieuwe medewerkers. Voor komend jaar verwacht 63% van de werkgevers problemen op dit vlak. Dat is een flink stuk hoger dan vorig jaar werd verwacht (37%).

De grootste problemen worden momenteel ondervonden in de sectoren ICT (76%), de groot- en detailhandel (63%) en de zorg (63%). Voor volgend jaar wordt verwacht dat in het onderwijs 78% van de HR-professionals in het onderwijs knelpunten zal ervaren bij de werving en selectie van personeel.

Lees meer…

Netwerken P&O, Financieel Management en IKC’s

De dienstverlening van VOS/ABB bestaat onder andere uit ondersteuning van bestuursbureaus. U kunt hierbij denken aan informatievoorziening en advies, maar ook aan bijeenkomsten die wij gedurende het jaar organiseren. Dat doen we onder andere voor verschillende netwerken waarin medewerkers van onze leden zitten. Deze netwerken zijn er ook voor u!

Onze netwerken zijn gericht op het delen van kennis en het uitwisselen van ervaringen. De diverse netwerkbijeenkomsten duren één dagdeel en vinden drie keer per jaar plaats op verschillende locaties verspreid over het land.

Op dit moment bieden wij voor ondersteunend personeel twee netwerken:

Netwerk Personeel en Organisatie (P&O)

Ons P&O-netwerk richt zich op verschillende thema’s, zoals het lerarenregister, professionalisering van leerkrachten en schoolleiders en duurzame inzetbaarheid. Andere onderwerpen waar het zich mee bezighoudt, zijn Strategisch Human Resource Management (SHRM), de school als lerende organisatie en de functiemix en formatieplanning. Dit netwerk is specifiek bedoeld voor de P&O/HRM-professionals (adviseurs en managers).

Om te bepalen welke onderwerpen wij tijdens netwerkbijeenkomsten aan bod kunnen laten komen, hebben wij een (korte) online enquête uitgezet. De enquête is beschikbaar tot en met maandag 5 juni.

Het Netwerk Personeel en Organisatie wordt gecoördineerd door onze adviseurs Céline Haket (0348-405252, chaket@vosabb.nl) en Ivo Israel (06-22939653, iisrael@vosabb.nl).

Indien u wilt toetreden tot ons P&O-netwerk, kunt u dat per e-mail aan ons secretariaat laten weten via welkom@vosabb.nl. Vermeld in uw mail ‘Netwerk P&O’, uw naam en functie, de organisatie waarvoor u werkt en uw telefoonnummer.

Netwerk Financieel Management

In dit netwerk komen controllers, directieleden en financieel managers van besturen bijeen om kennis en ervaringen met elkaar te delen. Daarnaast gaan we samen met u in op actuele veranderingen waarover in Den Haag is besloten. Tevens gebruiken we dit netwerk om input van u en andere leden te krijgen over actuele bekostigingsthema’s.

Het Netwerk Financieel Management wordt gecoördineerd door onze adviseurs Ronald Bloemers (06-51914694, rbloemers@vosabb.nl) en Ron van der Raaij (06-53733449, rvanderraaij@vosabb.nl).

Indien u wilt toetreden tot ons Netwerk Financieel Management, kunt u dat per e-mail aan ons secretariaat laten weten via welkom@vosabb.nl. Vermeld in uw mail ‘Netwerk Financieel Management’, uw naam en functie, de organisatie waarvoor u werkt en uw telefoonnummer.

Netwerk Integrale Kindcentra (IKC’s)

Naast bovenstaande netwerken willen wij een nieuw netwerk oprichten dat zich zal richten op integrale kindcentra (IKC’s). De samenwerking tussen onderwijs en kinderopvang is op veel plaatsen niet meer weg te denken. Het aantal IKC’s groeit en daarmee ook de maatschappelijke aandacht hiervoor. Daarom is kennisuitwisseling op dit gebied belangrijk.

Wij willen u vragen of u interesse heeft in ons IKC-netwerk. U kunt dit laten weten aan adviseur Rozemarijn Boer via het mailadres rboer@vosabb.nl. Vermeld in uw mail ‘Netwerk IKC’s’, uw naam en functie, de organisatie waarvoor u werkt en uw telefoonnummer.

 

Onderwijsatlas toont ontwikkelingen arbeidsmarkt

De Onderwijsatlas voortgezet onderwijs toont aan de hand van grafieken en kengetallen een beeld van recente en toekomstige ontwikkelingen op de arbeidsmarkt.

In de atlas komen allerlei thema’s aan bod, zoals dalende leerlingenaantallen, vergrijzing, tekortvakken, onbevoegd gegeven lessen, rendement van lerarenopleidingen en werktevredenheid.  Kaartjes laten regionale verschillen zien.

De Onderwijsatlas voortgezet onderwijs is een initiatief van het arbeidsmarkt- en opleidingsfonds Voion en volgt op de Onderwijsatlas primair onderwijs van het Arbeidsmarktplatform PO.

Lees meer…