Analyse begroting: bezuiniging op onderwijs!

Ronald Bloemers en Ron van der Raaij van VOS/ABB hebben de OCW-begroting voor 2020 grondig geanalyseerd. Hun conclusie: het kabinet bezuinigt op onderwijs!

Voor zowel het primair als voortgezet onderwijs geldt dat het kabinet een beperkte bezuiniging doorvoert wat betreft de loonbijstelling. Het voortgezet onderwijs krijgt bovendien niet de gehele prijsbijstelling gecompenseerd.

Bloemers en Van der Raaij laten met hun analyse niet alleen zien waar er op onderwijs wordt bezuinigd, ze spreken ook hun teleurstelling uit over het uitblijven van een beleidsrijke begroting.

‘Onze verwachting was al dat het kabinet op Prinsjesdag niet met extra investeringen in het onderwijs zou komen. Wel hadden wij nog de hoop op een beleidsrijke begroting met een heldere visie op de toekomst van het onderwijs. Die hoop is helaas niet bewaarheid…’, aldus Bloemers en Van der Raaij.

Hun analyse van de OCW-begroting staat in het besloten ledengedeelte van deze website (u moet hiervoor als lid van VOS/ABB zijn ingelogd):

Analyse OCW-begroting 2020

Wellicht eenmalig extra geld voor aanpak lerarentekort

Mogelijk komt er volgend jaar eenmalig extra geld voor de aanpak van het lerarentekort in het primair onderwijs. Dat heeft premier mark Rutte gezegd op de tweede en laatste dag van de Algemene Beschouwingen.

Voorwaarde voor de eenmalige investering is dat de sociale partners eerst een nieuwe cao afsluiten, zo benadrukte de premier. Daar kwam direct kritiek op, bijvoorbeeld van de Algemene Onderwijsbond (AOb):

Eerder zette onderwijsminister Arie Slob ook al druk op de cao-ketel. Hij zei onlangs dat  een bedrag van 285 miljoen euro voor de arbeidsvoorwaarden in het primair onderwijs er past komt als de sociale partners weer met elkaar om de tafel gaan.

Lees meer…

Wel extra geld voor onderwijs in linkse tegenbegroting

De linkse oppositiepartijen PvdA, GroenLinks en SP in de Tweede Kamer hebben een tegenbegroting opgesteld. Daarin staat dat er meer geld naar onderwijs moet. 

In de tegenbegroting staat dat het toptarief in de winstbelasting voor bedrijven omhoog moet van 25 naar 30 procent. Ook willen PvdA, GroenLinks en SP meer belasting op vermogen.

Met de miljarden die de overheid hiermee zou kunnen binnenhalen, zouden onder andere de lerarensalarissen omhoog kunnen en maatregelen kunnen worden getroffen om de werkdruk te verminderen, zo is de gedachte.

In de OCW-begroting voor 2020 die het kabinet op Prinsjesdag heeft gepresenteerd, is geen extra geld voor onderwijs gereserveerd.

Lees meer…

Geen cent extra om lerarentekort tegen te gaan

Het onderwijs krijgt er geen cent bij voor maatregelen tegen het lerarentekort. Dat blijkt uit de Miljoenennota en de OCW-begroting voor 2020 die op Prinsjesdag zijn gepubliceerd.

De constatering dat er in 2020 geen cent bijkomt, past bij de buitengewoon bescheiden rol die het onderwijs in de Troonrede toebedeeld kreeg. Koning Willem-Alexander ging heel even in op het lerarentekort door te zeggen dat het de komende jaren nijpend blijft. Hij zei vervolgens dat het kabinet blijft bevorderen dat meer mensen kiezen voor een baan in het onderwijs, maar dat ‘bevorderen’ vertaalt het kabinet dus niet in extra geld.

Minister Wopke Hoekstra van Financiën bewees dat het altijd nog minder kan dan het buitengewoon bescheiden aantal woorden dat in de Troonrede aan het onderwijs werd besteed. Hij had het in zijn praatje bij het aanbieden van de Prinsjesdagstukken in de Tweede Kamer helemaal niet over het onderwijs, laat staan over het lerarentekort.

Slechts mooie woorden

In de OCW-begroting voor 2020 en de Miljoenennota staan vooral mooie woorden. Bijvoorbeeld over goed en breed toegankelijk onderwijs en gelijke kansen voor alle kinderen. Het kabinet verbindt deze woorden aan de brede welvaart, die meer is dan slechts macro-economische cijfers. Al deze mooie woorden laten zich evenmin vertalen in extra geld voor het onderwijs, zo blijkt uit de stukken.

In de Miljoenennota staat wel dat door de keuze van het kabinet om de lasten te verlagen, de inkomsten van de overheid zullen afnemen en dat dit zal leiden tot ‘beperktere publieke diensten’. Dat zal volgens het kabinet betekenen dat de mensen bereid moeten zijn meer zelf te betalen voor onder andere goed onderwijs.

Onze politiek adviseur Ronald Bloemers en financieel expert Ron van der Raaij maken een grondige analyse van de OCW-begroting. Hun analyse komt later deze week online.

Koning in Troonrede: Lerarentekort blijft nijpend

De regering blijft investeren in het bestrijden van het lerarentekort, maar zal nijpend blijven. Dat heeft koning Willem-Alexander gezegd in de Troonrede.

Het onderwijs stipte hij slechts kort aan. Aanvankelijk benoemde de koning het niet toen hij zei dat het voor een goede samenleving nodig is om publieke voorzieningen te versterken. Hij noemde het daarna wel in relatie tot het lerarentekort.

Forse investering

Willem-Alexander zei dat met een ‘forse investering’ het vak van leraar aantrekkelijker is gemaakt, met als resultaat lagere werkdruk en meer werkplezier. Ook noemde hij de toenemende belangstelling voor de pabo en voor zij-instroom in het primair onderwijs.

‘Desondanks blijft het probleem van het lerarentekort nijpend’, zo zei hij. De regering blijft volgens hem bevorderen ‘dat nog meer mensen voor dit mooie beroep kiezen’.

Lees hier de hele Troonrede

Politieke reacties

Ook in de reacties van Tweede Kamerleden op de Troonrede was relatief weinig aandacht voor de problemen in het onderwijs. Lilian Marijnissen van de SP noemde het een misser dat lerarentekort slechts kort werd aangestipt. Lodewijk Asscher van de PvdA zei dat ook daar er te weinig aandacht was voor het lerarentekort. Ook GroenLinks-leider Jesse Klaver zei dat het kabinet te weinig doet voor het onderwijs.

Rob Jetten van coalitiepartij D66 zei dat deze kritische reacties vanuit de oppositie te verwachten waren.

‘Begrotingsoverschot naar onderwijssalarissen’

De helft van de Nederlanders vindt dat het kabinet het begrotingsoverschot moet aanwenden voor hogere salarissen in onder andere het onderwijs. Dat blijkt uit een enquête in opdracht van de NOS.

Op de vraag waar het kabinet het begrotingsoverschot vooral zou moeten besteden, noemen de mensen eerst gezondheidszorg, gevolgd door ouderenzorg. Onderwijs staat op het prioriteitenlijstje op nummer 3.

Onder jongeren scoort onderwijs hoger dan onder ouderen. Verder blijkt dat hoogopgeleiden meer prioriteit geven aan onderwijs dan laagopgeleiden.

De enquête is afgenomen in het kader van Prinsjesdag.

Lees meer…

Yusuf Khalid nieuwe Koning van de Jeugd

De 14-jarige Yusuf Khalid van het openbare Vossius Gymnasium in Amsterdam is gekroond tot de nieuwe Koning van de Jeugd.

Hij gaf de beste speech tijdens de sprekerswedstrijd die zaterdag plaatsvond op het UNICEF Kinderrechten Debattoernooi in het openbare Stedelijk Gymnasium Arnhem.

Yusuf speechte over de 150.000 kinderen in Nederland die met zichzelf in de knoop zitten. ‘Dat zijn drie Johan Cruijff-ArenA’s vol; dat zijn er veel te veel,’ sprak Yusuf. ‘Kinderen hebben het recht om vrij te leven, om zich vrij te kunnen ontwikkelen. Maar als jij met mentale problemen kampt, is er vrijwel niets meer van deze vrijheid over.’ Het komende jaar wil de nieuwe koning het welzijn van jongeren bespreekbaar maken en kinderen aanmoedigen om hulp te zoeken. Yusuf zal ook op Kleine Prinsjesdag een eigen troonrede te houden.

De kroning was onderdeel van het debattoernooi over kinderrechten in Nederland, dat jaarlijks wordt georganiseerd door UNICEF en het Nederlands Debat Instituut. Vorig jaar werd Chris Heidstra van het openbare Willem de Zwijger College in Papendrecht Koningin van de Jeugd.

Analyse onderwijsbegroting 2019

De financieel experts Ronald Bloemers en Ron van der Raaij van VOS/ABB hebben een analyse gemaakt van de onderwijsbegroting 2019.

Bloemers en Van der Raaij gaan in hun analyse in op onder andere het achterblijvende kabinetsbeleid voor kansengelijkheid in het onderwijs, de gevolgen van de hogere lerarensalarissen en de aanpak van de werkdruk.

De analyse staat in het besloten ledengedeelte van deze website. Als uw organisatie bij VOS/ABB is aangesloten, kunt u de analyse downloaden.

Kabinet zet in op goed onderwijs voor iedereen

Het kabinet investeert in ‘goed toegankelijk onderwijs voor iedereen’, omdat dat ‘cruciaal is voor de toekomst van de Nederlandse kennissamenleving’. Dat staat in de begrotingsstukken van het ministerie van OCW, die op Prinsjesdag zijn gepubliceerd.

Het kabinet schrijft in de begrotingsstukken dat de samenleving veel verwacht van het onderwijs, maar ook dat het beseft dat scholen niet alle maatschappelijke problemen kunnen oplossen. De primaire taak van het onderwijs is, aldus het kabinet, ‘kinderen en jongeren tot bloei te laten komen en voor te bereiden op de verantwoordelijkheden die ze in de toekomst zullen dragen’.

Daarbij hoort nadrukkelijk ‘goed toegankelijk onderwijs (…) waarin ieder kind tot zijn recht komt en zijn gaven en talenten kan ontwikkelen’. Daarom zegt het kabinet in te zetten ‘op gelijke onderwijskansen’, waarbij het vijf punten noemt:

  • Vroeg- en voorschoolse educatie: het aantal uren voorschoolse educatie aan kinderen die risico lopen op onderwijsachterstanden kan worden uitgebreid van 10 naar 16 uur per week en de kwaliteit kan worden verhoogd door inzet van hbo’ers.
  • Onderwijsachterstandenbeleid: het budget voor onderwijsachterstanden wordt ‘beter over het land’ verdeeld. Er gaat minder onderwijsachterstandengeld naar de grote gemeenten en meer naar kleine gemeenten.
  • Talentontwikkeling: in 2019 komt er in het kader van passend onderwijs subsidie voor onderwijs aan hoogbegaafde kinderen.
  • Kansengelijkheid: het aantal lokale allianties om kansengelijkheid te bevorderen wordt uitgebreid. Hierin zitten onder andere schoolbesturen.
  • Curriculumherziening primair en voortgezet onderwijs: in 2019 wordt de ontwikkelfase afgerond, gevolgd door politieke besluitvorming.

Het kabinet meldt verder dat het extra investeert in de versoepeling van de overgang van het primair naar het voortgezet onderwijs. Daarbij worden de doorgaande leerlijn en de zogenoemde 10-14-scholen genoemd, voor kinderen van 10 tot en met 14 jaar.

Over passend onderwijs merkt het kabinet op, dat het eigenaarschap daarvan moet worden ‘gevoeld door leraren en scholen’ en dat het geld hiervoor ‘echt in de klas’ terecht moet komen. Ouders krijgen ondersteuning in het gesprek met scholen, er komt onafhankelijk toezicht op de samenwerkingsverbanden en de combinatie van onderwijs en (zware) zorg wordt gemakkelijker.

Leraren

Goede en sterke leraren zijn onmisbaar voor goed onderwijs en dat is ‘de reden dat dit kabinet zoveel in hen investeert’, zo staat in de begroting. Het kabinet noemt in dit kader ook ‘het harde werk van dienstbare bestuurders, schoolleiders,  onderwijsondersteuners en conciërges’.

Het lerarentekort is, zo staat in de stukken, ‘een grote uitdaging’ die al tot veel actie heeft geleid om het tegen te gaan. ‘Dat doen we samen met werkgevers, vakbonden, lerarenopleidingen, gemeenten, transfercentra en vele anderen.’ Als voorbeelden van acties die al worden ondernomen, noemt het kabinet het verhogen van de in-, door- en uitstroom van de lerarenopleidingen, het bevorderen van zij-instroom, het behouden van leraren en het activeren van stille reserve.

Ook worden ‘het verbeteren van de beloning en het carrièreperspectief’ genoemd, waarbij het kabinet ingaat op de salarisverhoging in het primair onderwijs en het geld voor de verlaging van de werkdruk in het onderwijs. ‘Daardoor wordt het beroep van leraar aantrekkelijker’, aldus het kabinet.

Ga naar de OCW-begroting 2019

Later deze week komt VOS/ABB met een grondige analyse van de cijfers in het OCW-begroting 2019. Deze analyse wordt gemaakt door onze financieel experts Ronald Bloemers en Ron van der Raaij.

Troonrede legt nadruk op belang van goed onderwijs

Het kabinet heeft met de Troonrede, die koning Willem-Alexander op Prinsjesdag heeft uitgesproken, het belang van goed onderwijs benadrukt.

Nederland is volgens het kabinet een sterk land. ‘Sterk in termen van welvaart, ondernemerschap en bestaanszekerheid. Sterk door de democratische waarden die verankerd zijn in onze rechtsstaat: gelijkwaardigheid, tolerantie, vrijheid en rechtszekerheid. En Nederland is sterk door de beschikbaarheid van zorg, onderwijs en een dak boven het hoofd’, zo staat in de Troonrede.

Bij het vormgeven van beleid zegt het kabinet rekening te houden met vragen die in de maatschappij leven, zoals de vraag of ‘onze kinderen (kunnen) blijven rekenen op (…) goed onderwijs’. Het onderwijs is volgens het kabinet van groot belang voor het behouden van een goed vestigingsklimaat.

In de Troonrede kwamen onder andere ook de investeringen in technisch vmbo en voor- en vroegschoolse educatie aan bod alsmede het extra geld voor leraren in het primair onderwijs. Het lerarentekort ‘vraagt ook de komende jaren om actie en samenwerking van alle partijen in het onderwijs’, aldus het kabinet in de Troonrede.

Lees de Troonrede

Chris Heidstra gekozen tot Koningin van de Jeugd

Chris Heidstra is gekozen tot de nieuwe Koningin van de Jeugd. Zij zit op het openbare Willem de Zwijger College in Papendrecht.

De 14-jarige Chris werd tot Koningin van de Jeugd gekozen op het Unicef Kinderrechten Debattoernooi 2018 op 21 april in het openbare Stedelijk Gymnasium in Arnhem. Zij vindt het belangrijk dat de aarde een leefbare plek blijft voor de komende generaties. Daarom wil ze problemen als klimaatverandering en milieuvervuiling veel aandacht geven. Dat gaat ze waarschijnlijk ook doen op Kleine Prinsjesdag, want dan mag de Koningin van de Jeugd een zelfgeschreven troonrede houden in de Ridderzaal.

Chris Heidstra volgt als Koningin van de Jeugd Sann Leisink uit Zwolle op, die daar op het openbare Gymnasium Celeanum zit.

Lees meer…

Analyse onderwijsbegroting 2018

Financieel deskundigen Ronald Bloemers en Ron van der Raaij van VOS/ABB hebben een analyse gemaakt van de onderwijsbegroting 2018, die op Prinsjesdag door het demissionaire kabinet-Rutte II is gepresenteerd.

Zij gaan in hun analyse onder meer in op het gat in de begroting van het ministerie van OCW, dat groeit van 244 naar 415 miljoen euro. Bloemers en Van der Raaij leggen uit waarom zijn verwachten dat dit niet tot een bezuiniging op het funderend onderwijs zal leiden.

Andere onderwerpen die zij uit de begroting hebben gelicht, zijn de financiering van godsdienstig en humanistisch vormingsonderwijs, de transitievergoeding via de Wet werk en zekerheid en de positie van het Vervangings- en Participatiefonds.

Ten slotte gaan Bloemers en Van der Raaij ook in op de extra bijdrage van 270 miljoen euro voor de leraren in het primair onderwijs.

Als uw organisatie bij VOS/ABB is aangesloten, kunt u de analyse downloaden.

Informatie: Onderwijsjuristen, 0348-405250 van 08.30 tot 12.30 uur, onderwijsjuristen@vosabb.nl

Miljoenennota bevestigt investering in lerarensalarissen

In de Miljoenennota staat de al langer genoemde extra bijdrage van 270 miljoen euro voor de salarissen van de leraren in het primair onderwijs. Het kabinet presenteert het als een van de hoofdpunten van het beleid voor 2018.

De extra bijdrage voor de lerarensalarissen in het primair onderwijs wordt aldus verwoord:

Het kabinet investeert 270 miljoen euro in de verbetering van en nieuwe afspraken over de arbeidsvoorwaarden primair onderwijs. Deze middelen worden via een nota van wijziging bij de begroting van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap toegevoegd aan de begroting voor 2018.

Het bedrag van 270 miljoen euro is goed voor een salarisverhoging van ongeveer 3 procent. De sociale partners in het primair onderwijs, die zijn verenigd in PO Front, beschouwen dat als veel te mager. Om hun eisen kracht bij te zetten, hebben ze voor op 5 oktober een staking in het primair onderwijs aangekondigd, ook om geld af te dwingen voor werkdrukverlaging.

Onderwijs grootste begrotingspost

In de Miljoenennota, die op Prinsjesdag is gepresenteerd, staat ook dat er voor 2018 een bedrag van 37,2 miljard euro is geserveerd voor onderwijs, cultuur en wetenschap. Daarmee is dit de grootste post  die het kabinet alleen financiert met de belastingopbrengsten. Er gaat bijna 10,5 miljard euro naar primair onderwijs en ruim 8,1 miljard euro naar voortgezet onderwijs.

Het kabinet merkt verder op dat de onderwijsuitgaven -ook na correctie voor prijsstijgingen- vanaf 2006 harder zijn gestegen dan de groei van de economie, maar uit de Miljoenennota blijkt ook dat de uitgaven voor met name zorg en de sociale zekerheid harder zijn gestegen.

Excellent en breed toegankelijk onderwijs

Onderwijs wordt in de Miljoenennota genoemd als instrument van het overheidsbeleid om ‘de baten van globalisering zo breed mogelijk’ te laten ‘neerslaan’. Het gaat het demissionaire kabinet om overheidsbeleid dat gericht is op ‘een excellent en breed toegankelijk onderwijsstelsel’. Een dergelijk stelsel draagt eraan bij ‘dat zo veel mogelijk Nederlanders diploma’s halen die van waarde zijn op de arbeidsmarkt’.

Miniminister van Financiën

Het was voor de laatste keer dat minister Jeroen Dijsselbloem namens het inmiddels demissionaire kabinet-Rutte II in de Tweede Kamer de Miljoenenota presenteerde. Opmerkelijk is dat hij dat samen met de 12-jarige Haci Nuh deed.

Deze jongen zit op de Openbare Scholengemeenschap  Hugo de Groot in Rotterdam. In maart jongstleden, toen hij nog in groep 8 van de Da Costaschool zat, werd hij in het kader van de Week van het Geld benoemd tot ‘miniminister’ van Financiën, omdat hij had laten zien heel goed met geld te kunnen omgaan.

Dijsselbloem benadrukte in de Kamer dat een goede begroting rekening houdt met de toekomst en dus met de belangen van de huidige jeugd. Hij zei ook dat Haci over 30 jaar wel eens minister van Financiën zou kunnen zijn.

Troonrede: 270 miljoen extra voor leraren

Koning Willem-Alexander heeft op Prinsjesdag in de Troonrede bevestigd dat er 270 miljoen euro extra beschikbaar komt voor de salarissen van de leraren in het primair onderwijs.

Het bedrag van 270 miljoen euro werd eerder al genoemd, dus het was bepaald niet een verrassing dat de koning het in de Troonrede noemde. Hij verwoordde het zo:

Goed onderwijs voor alle kinderen is belangrijk en leraren maken daarin het verschil. Daarvoor verdienen zij waardering. De regering investeert € 270 miljoen in de verbetering van en nieuwe afspraken over de arbeidsvoorwaarden in het primair onderwijs.

Het bedrag is goed voor een salarisverhoging van ongeveer 3 procent. De sociale partners, verenigd in PO Front, hebben eerder al gezegd dat dit te veel weinig is. Er is daarom voor 5 oktober een staking aangekondigd, ook om extra geld af te dwingen voor werkdrukverlaging in het primair onderwijs.

Weinig onderwijs in Troonrede

Het onderwijs nam verder een zeer bescheiden plaats in. Willem-Alexander noemde het in de Troonrede nog in relatie tot radicalisering:

Bestrijden van radicalisering vraagt zowel om preventieve als repressieve acties, van aandacht op scholen tot intrekken van het Nederlanderschap.

Ook noemde hij het onderwijs toen hij het over normen en waarden had:

Een verbonden samenleving is bovenal een gedeelde verantwoordelijkheid en een permanente opdracht waarin gezinnen, scholen, verenigingen, kortom wij allen, een eigen en belangrijke rol hebben.

Snel klaar!

Het was een relatief korte Troonrede van 1664 woorden. Dat hangt samen met de demissionaire status van het kabinet. Vanwege die status kan het kabinet geen grootse plannen presenteren. Vorig jaar telde de Troonrede 2164 woorden.

Onderwijsraad presenteert werkprogramma 2018

De Onderwijsraad heeft op Prinsjesdag het werkprogramma voor het volgend kalenderjaar gepresenteerd.

In het Werkprogramma 2018 kondigt de raad de volgende adviesonderwerpen aan:

  • Toetsing en examinering.
  • Curriculumontwikkeling.
  • Educatieve dienstverlening aan onderwijsinstellingen.
  • Loopbanen van onderwijsprofessionals.
  • Een blijvend veerkrachtig onderwijsstelsel.

Lees meer…

Kiezers zetten onderwijs op tweede plaats

Als het aan de kiezers ligt, moet er de komende jaren met voorrang geïnvesteerd worden in gezondheidszorg (68%), onderwijs (56%) en klimaat (38%).

Dit meldt de actualiteitenrubriek EenVandaag op basis van een eigen enquête in het kader van Prinsjesdag. Uit die enquête blijkt dat de kiezers van vrijwel alle partijen gezondheidszorg op de eerste plaats zetten. Alleen de achterban van D66 kiest met stip voor onderwijs.

Lees meer…

Prinsjesdag: ook dit jaar zitten wij erbovenop!

VOS/ABB maakt ook dit jaar een analyse van de voorgestelde onderwijsbegroting die het (dit keer demissionaire) kabinet bekendmaakt. Een eerste bedrag is vrijdag al uitgelekt via de Telegraaf: er komt volgens die krant 270 miljoen euro bij voor de lerarensalarissen in het primair onderwijs.

Zoals u van VOS/ABB gewend bent, zal het nieuws op Prinsjesdag (dinsdag 19 september) via deze website en Twitter (@VOSABB) op de voet worden gevolgd, te beginnen met de Troonrede. Het gaat dan uiteraard specifiek om het nieuws dat relevant is voor het primair en voortgezet onderwijs. De nieuwsvoorziening zal, zoals elk jaar, zorgvuldig én razendsnel zijn.

VOS/ABB publiceert op Prinsjesdag zelf een eerste analyse van de voorgestelde onderwijsbegroting voor 2018. Als de Telegraaf het bij het rechte eind heeft, zal daar dus in elk geval in komen te staan dat er voor de lerarensalarissen in het primair onderwijs 270 euro extra beschikbaar wordt gesteld.

Een grondige analyse volgt waarschijnlijk op donderdag 21 september of, als er meer tijd nodig is, op vrijdag 22 september. Deze analyse zal worden opgesteld door financieel expert Ron van der Raaij van VOS/ABB en adviseur Ronald Bloemers. Hun analyse zal in het besloten ledengedeelte van deze website worden gepubliceerd.

Levensbeschouwelijk lesmateriaal voor Prinsjesdag

Speciaal voor Prinsjesdag is er levensbeschouwelijk lesmateriaal beschikbaar.

Het lesmateriaal sluit aan bij de jaarlijkse interlevensbeschouwelijke bezinningsbijeenkomst op de ochtend van Prinsjesdag in de Grote Kerk in Den Haag.

Vertegenwoordigers van diverse levensbeschouwingen en religies brengen dan hun boodschap voor parlement, regering en samenleving over het voetlicht. Daarbij zijn jaarlijks circa 450 leerlingen van scholen in het primair en voortgezet onderwijs aanwezig.

Het lesmateriaal is ontwikkeld in opdracht van de Stichting Prinsjesdagviering. Het is tot stand gekomen met financiële steun van het Steunfonds Christelijk Onderwijs, de Stichting Kerk en Wereld en de christelijke profielorganisatie Verus.

Op de website van Verus staat meer informatie.

Kamermeerderheid tegen bezuiniging op onderwijs

Een ruime meerderheid in de Tweede Kamer steunt een motie van D66 tegen een geplande bezuiniging op onderwijs.

Het kabinet beweerde op Prinsjesdag dat er 200 miljoen euro extra in het onderwijs zou worden geïnvesteerd, maar in werkelijkheid wordt erop bezuinigd. Als de subsidie- en lumpsumtaakstellingen en een nog in te vullen ramingsbijstelling worden meegeteld, blijkt dat er veel meer dan 200 miljoen euro wordt gekort.

D66 rekende op basis van de Miljoenennota uit dat er tegenover de zogenaamde investering van 200 miljoen een korting van 400 miljoen euro staat. Uiteindelijk moet het onderwijs het dus met 200 miljoen euro minder doen.

In de motie van D66-leider Alexander Pechtold staat dat de bijstellingen niet ten koste mogen gaan van de bekostiging van de scholen. De motie heeft de steun van de regeringspartijen PvdA en VVD en van SP, GroenLinks, ChristenUnie en SGP.

Bezuiniging op onderwijs moet van tafel!

De Stichting van het Onderwijs roept de Tweede Kamer op in verzet te komen tegen een door het kabinet geplande bezuiniging op het onderwijs.

De stichting, waarin onder andere de PO-Raad en VO-raad zitten, maakt uit de op Prinsjesdag gepresenteerde OCW-begroting op dat er in 2017 fors op het onderwijs zal worden bezuinigd.

Dat is ‘funest voor de toekomst van onze kinderen, jongeren en de ontwikkeling van ons land’, zo staat in een door voorzitter Paul Rosenmöller van de VO-raad ondertekende e-mail aan de fractievoorzitters en de vaste Kamercommissie OCW.

Goed onderwijs van levensbelang

‘Goed onderwijs’, zo benadrukt de stichting, ‘is van levensbelang voor iedereen en nodig voor de samenleving en economie.’

Het draait volgens de Stichting van het Onderwijs in de begrotingsplannen van het kabinet te veel om economisch rendement in termen van doelmatigheid en prestatieafspraken. ‘Het moet juist ook om maatschappelijk rendement gaan’, aldus de stichting.

Investering blijkt uiteindelijk bezuiniging

In de onderwijsbegroting 2017 staat onder andere dat het kabinet tot en met 2021 structureel 200 miljoen euro per jaar uittrekt voor onder andere een verzachting van een bezuiniging op de lumpsumfinanciering. Dit kan, zoals het kabinet creatief doet, worden gezien als een extra investering in onderwijs, maar in feite betreft het een minder grote bezuiniging dan het kabinet aanvankelijk had voorzien. 

Van de 200 miljoen euro, die zou moeten worden gefinancierd op basis van toekomstige meevallers, is 133 miljoen bestemd voor een verzachting van een lumpsum- en subsidietaakstelling. Dit zorgt er volgens het kabinet voor dat het ministerie van OCW in staat blijft te investeren in bijvoorbeeld de kwaliteit van leraren en schoolleiders.

De lumpsum- en subsidietaakstelling (bezuiniging) voor het primair onderwijs was voor 2017 vastgesteld op 70,4 miljoen euro. Dat wordt verzacht met ruim 30,6 miljoen euro en vanaf 2018 tot en met 2021 met ruim 27,7 miljoen euro per jaar.

Voor het voortgezet onderwijs geldt dat de bezuiniging op lumpsumfinanciering en subsidies van aanvankelijk bijna 64,7 miljoen in 2017 met bijna 47,7 miljoen wordt verminderd en in de jaren daarna tot en met 2021 met bijna 50 miljoen euro.

Kansengelijkheid, asielzoekerskinderen, voorschool en toezicht

Er wordt tot en met 2021 structureel 25 miljoen euro per jaar geïnvesteerd om kansengelijkheid in het onderwijs te bevorderen, bijvoorbeeld door te investeren in flexibilisering en maatwerk voor een betere doorstroom tussen onderwijsniveaus (stapelen).

In de begroting staat ook dat er extra geld gaat nar aanvullende bekostiging van scholen met asielzoekerskinderen. Zo gaat er 15 miljoen euro naar aanvullende bekostiging in het tweede jaar van asielzoekerskinderen in het primair onderwijs.

Er wordt 5 miljoen euro beschikbaar gesteld voor het gemeentelijk onderwijsachterstandenbeleid (GOAB). Dit geld komt specifiek ten goede aan kleine gemeenten die deze uitkering ontvangen voor voorschoolse educatie. Een geplande bezuiniging van 10 miljoen euro op het GOAB wordt doorgeschoven naar 2018.

De Inspectie van het Onderwijs krijgt 2 miljoen euro extra om binnen het nieuwe (gedifferentieerde) toezicht alle scholen in het funderende onderwijs eens in de vier jaar te bezoeken.

PO-Raad: ‘Magere beloftes’

De PO-Raad vindt op basis van de begrotingscijfers dat het kabinet magere beloftes doet aan het primair onderwijs. Het positieve nieuws van het kabinet is volgens de sectororganisatie ‘vooral gestoeld op gegoochel met cijfers’.

Over de 15 miljoen euro die het kabinet uittrekt voor onderwijs aan asielzoekerskinderen, merkt de PO-Raad op dat eerder 24 miljoen euro was toegezegd. Ook op andere punten is er volgens de sectororganisatie sprake van ‘een vertekend beeld’.

Lees meer…

VO-raad: ‘Rookgordijn’

De VO-raad noemt het onwenselijk dat investeringen in het kader van politieke prioriteiten worden gefinancierd met bezuinigingen op de lumpsum. ‘Nadere bestudering van de begroting maakt duidelijk dat er mogelijk een extra bezuiniging aankomt. Het lijkt erop dat het ministerie een rookgordijn heeft opgeworpen om deze aanvullende bezuiniging weg te moffelen.

De sectororganisatie van het voortgezet onderwijs zegt dan ook ‘uiterst kritisch’ te zijn ‘over de optimistische toon van de bewindslieden en het ministerie waarbij gesproken wordt over ‘extra geld voor onderwijs”.

Lees meer…

AOb en CNV Onderwijs: ‘Extra bezuiniging’

De Algemene Onderwijs (AOb) stelt op basis van de begrotingscijfers dat er medio 2017 een extra bezuiniging van 150 miljoen euro op onderwijs aankomt. ‘Met twee forse bezuinigingen op onderwijs regeert dit kabinet over zijn graf heen’, zegt AOb-voorzitter Liesbeth Verheggen.

Lees meer…

CNV Onderwijs voorziet zelfs een structurele bezuiniging van 400 miljoen euro per jaar op onderwijs. Voorzitter Loek Schuler van CNV Onderwijs zegt ‘ronduit teleurgesteld’ te zijn.

‘Als we gaan rekenen dan blijkt tegenover de ‘investering’ van 200 miljoen die de regering met veel bombarie brengt, ook een bezuiniging van ruim 400 miljoen euro per jaar te staan. Kortom het onderwijs wordt enorm gekort.’

Lees meer…

Troonrede: geld om kansenongelijkheid tegen te gaan

Koning Willem-Alexander heeft in de Troonrede gezegd dat er geld wordt uitgetrokken om kansenongelijkheid in het onderwijs tegen te gaan. Een concreet bedrag noemde hij niet.

In de Troonrede werd ook aangekondigd dat de regering met geld komt om kinderen uit arme gezinnen in staat te stellen mee te gaan op schoolreis, op muziekles te gaan of om lid te worden van een sportclub.

Deze maatregel hangt samen met het groeiende aantal kinderen dat niet mee kan op schoolreis of voor wie andere extraatjes onbereikbaar zijn, omdat hun ouders daar geen geld voor hebben. Hier wordt structureel 100 miljoen euro voor uitgetrokken.

De koning zei ook dat niet eerder een kabinetsperiode is geweest waarin zoveel grote hervormingen tegelijk in gang werden gezet. Hij wees erop dat dit onder andere in het onderwijs gebeurde, overigens zonder dat hij voorbeelden noemde.

Burgerschap in Troonrede

Willem-Alexander noemde het onderwijs ook in relatie tot islamitisch jihadisme en terrorisme. ‘Het kabinet wil de voedingsbodem voor radicalisering in Nederland wegnemen, onder andere door actief burgerschap op scholen te bevorderen’, zo staat in de Troonrede.

De koning zei verder dat gezonde overheidsfinanciën en een sterke economie bijdragen aan onder andere goed onderwijs.

Kindermiljoenennota: geen extra geld naar onderwijs

In de Kindermiljoenennota staat 12 procent van het overheidsbudget naar scholen moet. Dat is ongeveer net zoveel als wat dit jaar naar onderwijs gaat.

De Kindermiljoenennota is een initiatief van onder meer het huis van de democratie ProDemos. De nota is maandag, aan de vooravond van Prinsjesdag, in de Tweede Kamer gepresenteerd aan voorzitter Pieter Duisenberg (VVD) van de vaste Kamercommissie Financiën.

In Kindermiljoenennota veel meer geld naar natuur

Vergeleken met de echte Miljoenennota valt op dat Natuur meer dan 22 keer zoveel geld krijgt, dat de posten Leger & Veiligheid samen drie keer zoveel krijgen en dat de post Arme landen 12 keer zoveel krijgt als in de echte begroting van 2016. Het onderwijs krijgt in de Kindermiljoenenota ongeveer net zoveel geld als in het echt.

Het afgelopen jaar vulden ruim 10.000 kinderen de Kindermiljoenennota in. Ze konden 200 miljard euro verdelen over negen onderwerpen. Het invullen van de nota maakt deel uit van het programma Ontdek het Binnenhof en Madurodam.

Kamerlid Duisenberg noemt deze nota ‘een belangrijk signaal dat de Tweede Kamer en de regering zeer serieus moeten nemen’.

Lees meer…

Gratis lesmateriaal over Prinsjesdag

Het ministerie van Financiën maakt ieder jaar voor Prinsjesdag een digitale les voor verschillende schoolniveaus.

Prinsjesdag, de Miljoenennota en de rijksbegroting komen hier allemaal in terug. Ook schenkt de les aandacht aan belastingen en de samenhang tussen inkomsten en uitgaven van de overheid. Om ervoor te zorgen dat docenten optimaal gebruik kunnen maken van de digitale les, is er dit jaar een film gemaakt met een uitleg over de les.

Al het materiaal is te vinden op www.rijksoverheid.nl/lesmateriaal

Prinsjesdag: onderwijs krijgt er 200 miljoen bij

RTL Nieuws meldt dat uit gelekte Prinsjesdagstukken blijkt dat het onderwijs er 200 miljoen euro bij krijgt.

Voor 2017 en de jaren daarna geeft het kabinet 1,5 miljard euro extra uit, meldt RTL Nieuws. Daarvan zou 200 miljoen euro naar onderwijs gaan.

Ook gaat er volgens RTL Nieuws 100 miljoen euro naar het bestrijden van armoede onder kinderen. Dat geld is bijvoorbeeld bedoeld voor zwemles, schoolreisjes en sportspullen.

Prinsjesdag is op 20 september. VOS/ABB zal op die dag berichten over de Troonrede en daarna zo snel mogelijk met een eerste online analyse van de Miljoenennota komen. Onze financieel experts Ron van der Raaij en Ronald Bloemers zullen vervolgens via deze website een grondige analyse presenteren.