Kamervragen over doorbetalen stakende leraren

De SP heeft Kamervragen gesteld naar aanleiding van het bericht van VOS/ABB dat het ministerie van OCW geen standpunt meer inneemt over het wel of niet doorbetalen van stakende leraren.

SP-Kamerlid Peter Kwint vraagt aan onderwijsminister Arie Slob waarom de woordvoerders van zijn ministerie kenbaar maken dat er geen standpunt meer wordt ingenomen over het wel of niet doorbetalen van stakende leraren.

Ook wil hij van Slob weten waarom OCW voorafgaand aan de stakingen in het basisonderwijs op 5 oktober en 12 december 2017 wél een standpunt innam, namelijk dat schoolbesturen stakers mochten doorbetalen.

Kwint is het met VOS/ABB eens dat het ministerie de schoolbesturen in het luchtledige laat nu het geen standpunt meer wil innemen. Hij dringt er bij de minister op aan de schoolbesturen alsnog afdoende te informeren.

Doorbetalen: hoe zit het juridisch?

De Onderwijsjuristen van VOS/ABB geven aan dat strikt genomen volgens de wet leraren niet mogen worden doorbetaald. Ten eerste geldt het principe ‘geen arbeid, geen loon’ en ten tweede zou doorbetaling kunnen worden beschouwd als onrechtmatige besteding van rijksbekostiging.

Informatie: Onderwijsjuristen, 0348-405250 van 08.30 tot 12.30 uur, onderwijsjuristen@vosabb.nl

OCW neemt geen standpunt meer in over doorbetalen

Het ministerie van OCW geeft geen antwoord meer op de vraag of schoolbesturen zonder risico op terugvordering van rijksbekostiging stakers mogen doorbetalen. Het enige wat de woordvoerder van onderwijsminister Arie Slob erover kwijt wil, is dat het aan de werkgevers is om hier een besluit over te nemen.

In december meldde het ministerie van OCW aan VOS/ABB expliciet dat het níet zou korten op de bekostiging als schoolbesturen tijdens de landelijke staking op 12 december stakende werknemers zouden doorbetalen. ‘We kunnen bevestigen dat OCW niet de bekostiging gaat terugvorderen bij besturen die salaris doorbetalen tijdens de staking van 12 december’, zo liet het ministerie toen weten.

Daarmee stelde OCW zich op hetzelfde standpunt dat het innam voorafgaand aan de staking op 5 oktober. Toen liet een woordvoerder van het ministerie aan VOS/ABB weten dat OCW niet voornemens was ‘om schoolbesturen te straffen als die besluiten om werknemers die (…) aan de staking meedoen door te betalen’.

OCW laat schoolbesturen in luchtledige

Deze woorden hadden echter alleen betrekking op de stakingen op 5 oktober en 12 december, zo benadrukte de woordvoerder van onderwijsminister Arie Slob. Daarom vroeg VOS/ABB hem of het ministerie hetzelfde standpunt zou innemen wat betreft de eerste regionale estafettestaking op 14 februari in de provincies Friesland, Groningen en Drenthe.

Het antwoord was dat niet kon worden gemeld dat het ministerie dezelfde lijn hanteerde als in oktober en december, maar het bleef onduidelijk welke lijn dan wel zou worden gehanteerd. Uiteindelijk kwam de mededeling dat het ministerie er geen standpunt meer over zou innemen.

Desgevraagd laat dezelfde woordvoerder nu weten dat dit ook geldt voor de regiostaking op 14 maart in Noord-Holland, Flevoland en Utrecht. Het ministerie vindt er dus niets meer van. Het is geen ‘ja’ en geen ‘nee’. De schoolbesturen worden door OCW dus in het luchtledige gelaten.

Waarom het ministerie geen standpunt meer inneemt, blijft onduidelijk. Het is niet goed in te schatten wat de eventuele gevolgen hiervan kunnen zijn.

Doorbetalen: hoe zit het juridisch?

De Onderwijsjuristen van VOS/ABB geven aan dat strikt genomen volgens de wet leraren niet mogen worden doorbetaald. Ten eerste geldt het principe ‘geen arbeid, geen loon’ en ten tweede zou doorbetaling kunnen worden beschouwd als onrechtmatige besteding van rijksbekostiging.

Informatie: Onderwijsjuristen, 0348-405250 van 08.30 tot 12.30 uur, onderwijsjuristen@vosabb.nl

Nog niet duidelijk of stakers doorbetalen weer mag

Het is nog niet duidelijk of schoolbesturen tijdens de estafettestakingen op 14 februari en 14 maart in het primair onderwijs stakende leraren weer mogen doorbetalen. Het ministerie van OCW laat desgevraagd aan VOS/ABB weten dat het zich hierover nog aan het beraden is.

In december liet het ministerie van OCW aan VOS/ABB weten dat het niet zou korten op de bekostiging als schoolbesturen tijdens de landelijke staking op 12 december stakende werknemers zouden doorbetalen. ‘We kunnen bevestigen dat OCW niet de bekostiging gaat terugvorderen bij besturen die salaris doorbetalen tijdens de staking van 12 december’, zo liet het ministerie toen weten.

Daarmee stelde OCW zich op hetzelfde standpunt dat het innam voorafgaand aan de staking op 5 oktober. Toen liet een woordvoerder van het ministerie aan VOS/ABB weten dat OCW niet voornemens was ‘om schoolbesturen te straffen als die besluiten om werknemers die (…) aan de staking meedoen door te betalen’.

Mag doorbetalen ook tijdens estafettestakingen?

Deze woorden hadden echter alleen betrekking op de stakingen op 5 oktober en 12 december, zo benadrukte de woordvoerder. Daarom heeft VOS/ABB gevraagd of het ministerie weer hetzelfde standpunt inneemt nu er op 14 februari in de provincies Friesland, Groningen en Drenthe en op 14 maart in de provincies Utrecht, Noord-Holland en Flevoland zal worden gestaakt.

De woordvoerder laat weten dat hierover nog geen standpunt is ingenomen. Zodra dat wel het geval is, zal het ministerie dat laten weten.

Doorbetalen: hoe zit het juridisch?

De Onderwijsjuristen van VOS/ABB geven aan dat strikt genomen volgens de wet leraren niet mogen worden doorbetaald. Ten eerste geldt het principe ‘geen arbeid, geen loon’ en ten tweede zou doorbetaling kunnen worden beschouwd als onrechtmatige besteding van rijksbekostiging.

Informatie: Onderwijsjuristen, 0348-405250 van 08.30 tot 12.30 uur, onderwijsjuristen@vosabb.nl

Bericht over doorbetalen stakers vaakst gelezen

Het nieuwsbericht dat in 2017 het vaakst is gelezen op de website van VOS/ABB, ging over het doorbetalen van stakende leraren in het primair onderwijs. Dat blijkt uit een analyse die onze webmaster heeft uitgevoerd.

Het op 1 december verschenen bericht OCW: stakende leraren doorbetalen mag werd 16.175 keer gelezen. Het nieuws dat het ministerie van OCW doorbetaling van stakende leraren toestaat, werd als eerste door VOS/ABB gepubliceerd. De informatie werd niet door het ministerie zelf noch door de PO-Raad gebracht.

Andere berichten die vaak werden gelezen, zijn Eindtoets 2017 tussen Pasen en Koningsspelen (12.390 keer) en Wat wil de politiek met het onderwijs? (5877 keer). Pagina’s die onder het tabblad Downloads vallen, zoals de Toolbox, werden ook vaak geraadpleegd. Dat geldt eveneens voor de pagina’s Medewerkers, Scholingsacademie, Onderwijsjuristen en (via de wekelijkse e-mailnieuwsbrieven) de online vacatures.

Er verschenen in het afgelopen jaar 865 berichten met onderwijsnieuws op de VOS/ABB-website. Dat is minder dan in het topjaar 2016, toen er 964 nieuwsartikelen verschenen. Het totale aantal paginabezoeken kwam uit op 446.723. Ook dat is minder dan in 2016, toen het totale aantal paginabezoeken 471.246 was. Tijdens een bezoek aan de VOS/ABB-website wordt gemiddeld 1,69 pagina bezocht.

De maand december was dit keer de maand met de meeste bezoekers. Dat komt door het bericht over het doorbetalen van stakende leraren. Normaal gesproken is december juist een relatief rustige maand, omdat de kerstvakantie daarin valt. Juli en augustus waren in 2017, zoals elk jaar, het rustigst. Dat komt door de zomervakantie.

Informatie: Martin van den Bogaerdt, 06-13190311, mvandenbogaerdt@vosabb.nl

OCW: Stakende leraren doorbetalen mag

Het ministerie van OCW zal niet korten op de bekostiging als schoolbesturen werknemers doorbetalen als die op 12 december meedoen aan de mogelijke volgende staking voor meer geld en minder werkdruk in het primair onderwijs. Dat bevestigt het ministerie tegenover VOS/ABB.

‘We kunnen bevestigen dat OCW niet de bekostiging gaat terugvorderen bij besturen die salaris doorbetalen tijdens de staking van 12 december’, zo laat het ministerie desgevraagd weten.

Daarmee stelt OCW zich op hetzelfde standpunt dat het innam voorafgaand aan de staking op 5 oktober. Toen liet een woordvoerder van het ministerie aan VOS/ABB weten dat OCW niet voornemens was ‘om schoolbesturen te straffen als die besluiten om werknemers die (…) aan de staking meedoen door te betalen’.

De woordvoerder stelde toen ook dat vakbonden weliswaar een stakingskas hebben, maar dat het ‘strikt genomen niet verboden is voor besturen om leraren bij een staking door te betalen’. Hij benadrukte echter dat zijn woorden slechts betrekking hadden op de staking op 5 oktober, maar ze gelden ook als er op 12 december wordt gestaakt, meldt OCW nu.

Doorbetalen: móet niet, mág wel

De woorden het ministerie betekenen niet dat het verplícht is stakers door te betalen. Met andere woorden: het móet niet, maar het mág wel van het ministerie. Schoolbesturen kunnen er dus ook voor kiezen om stakers niet door te betalen.

De Onderwijsjuristen van VOS/ABB geven aan dat volgens de wet leraren niet mogen worden doorbetaald. Ten eerste geldt het principe ‘geen arbeid, geen loon’ en ten tweede zou doorbetaling kunnen worden beschouwd als onrechtmatige besteding van rijksbekostiging.

Het ministerie denkt daar dus anders over, en herhaalt expliciet dat doorbetaling niet verboden is en dat het dus niet zal korten op de bekostiging.

Informatie: Onderwijsjuristen, 0348-405250 van 08.30 tot 12.30 uur, onderwijsjuristen@vosabb.nl

Stakende leraren krijgen loon niet meer doorbetaald

Een deel van de schoolbesturen heeft besloten om het salaris van leraren die op 12 december mogelijk gaan staken, niet door te betalen. Bij de vorige staking op 5 oktober voor meer geld en minder werkdruk in het primair onderwijs kozen vrijwel alle besturen om door te betalen.

Het Algemeen Dagblad meldt dat bijvoorbeeld de schoolbesturen in Rotterdam en vrijwel alle besturen in Den Haag hebben besloten om niet door te betalen.

In een brief van het Bestuur Openbaar Onderwijs Rotterdam staat dat iedereen het recht heeft om te staken en dat leraren die lid zijn van een vakbond, een beroep kunnen doen op een stakingskas.

Het bestuur van De Haagse Scholen vinden een staking nu niet het juiste middel. ‘Er is sprake van een eerste handreiking van een nieuw kabinet en een minister die nog maar net is gestart’, zegt een woordvoerder van De Haagse Scholen in het AD.

AOb: Stakende leraren kunnen worden gekort

Schoolbesturen kunnen stakende leerkrachten korten op hun salaris, meldt de Algemene Onderwijsbond (AOb) in antwoord op vragen over de mogelijke staking in het primair onderwijs op 12 december. 

De mogelijke staking op 12 december staat wederom in het teken van de hoge werkdruk die veel leraren ervaren en de volgens hen te lage lerarensalarissen. In antwoord op de vraag of leraren ook kunnen gaan staken als ze geen lid zijn van een vakbond, antwoordt de AOb dat dit kan, omdat staken een grondrecht is.

Maar er zijn volgens de bond wel consequenties verbonden aan staken voor wie geen lid is van een vakbond en dus geen aanspraak kan maken op geld uit een stakingskas. ‘Zo kan een werkgever korten op jouw salaris: je bent immers niet aan het werk. Mogelijke juridische consequenties komen ook voor eigen rekening’, aldus de AOb.

OCW: doorbetalen op stakingsdag toegestaan

Het ministerie van OCW zal niet korten op de bekostiging als schoolbesturen werknemers doorbetalen die op 5 oktober gaan staken. Dat bevestigt een woordvoerder van het ministerie tegenover VOS/ABB.

‘Wij zijn niet voornemens om schoolbesturen te straffen als die besluiten om werknemers die op 5 oktober aan de staking meedoen door te betalen’, zo laat de woordvoerder van het ministerie van OCW aan VOS/ABB weten.

Na de prikactie van een uur op 27 juni liet staatssecretaris Sander Dekker van OCW in antwoord op Kamervragen weten dat staken een kwestie is tussen werkgevers en werknemers en dat werkgevers ervoor kunnen kiezen om salaris door te betalen. Hij zei toen niet of dit wettelijk was toegestaan en dus ook niet of het verboden was.

Niet verboden

De woordvoerder van het ministerie stelt nu echter duidelijk dat stakers doorbetalen wettelijk is toegestaan. ‘Vakbonden hebben in principe een stakingskas. Maar het is strikt genomen niet verboden voor besturen om leraren bij een staking door te betalen.’

Hij benadrukt dat zijn woorden betrekking hebben op de aangekondigde staking in het primair onderwijs op 5 oktober. De woordvoerder weet niet wat het standpunt van het ministerie over doorbetalen zal zijn als er meer en misschien wel langere stakingen volgen.

Toelichting Onderwijsjuristen

De Onderwijsjuristen van VOS/ABB stelden eerder in een toelichting dat de wet doorbetalen van loon aan stakers verbiedt. Het ministerie van OCW denkt daar dus anders over.

Het is in elk geval van belang, vinden de Onderwijsjuristen ook nu, dat schoolbesturen die doorbetalen, daarover bewust een besluit nemen. De constatering van OCW dat doorbetalen mág, betekent niet dat het móet.

Stakers salaris doorbetalen: mag niet, toch doen?

Naar aanleiding van mogelijke verwarring over het wel of niet doorbetalen van salaris aan stakers in het primair onderwijs, is een recent gepubliceerde toelichting van de Onderwijsjuristen op dit punt aangepast.

PO Front roept op tot een staking in het primair onderwijs op 5 oktober. De staking is gericht tegen de volgens PO Front te lage lerarensalarissen en te hoge werkdruk. In PO Front werkt de PO-Raad samen met de lerarengroep PO in Actie en de vakbonden.

Stakers hebben geen recht op salaris

De Onderwijsjuristen van VOS/ABB leggen in hun toelichting uit wat er gedaan moet worden als leraren gaan staken. Zij benadrukken onder andere dat bij een staking de hoofdregel geldt ‘geen arbeid, geen loon’. Dit volgt uit artikel 627 van Burgerlijk wetboek 7 en is tevens neergelegd in artikel 11.2 lid 6 van de CAO PO (en artikel 19.2 lid 6 van de CAO VO). Dit betekent dat de werknemer over de stakingsuren geen recht op salaris heeft.

Staatssecretaris Sander Dekker van OCW heeft echter in juli jongstleden in antwoord op Kamervragen gezegd dat een staking een zaak is tussen werkgevers en werknemers en dat schoolbesturen ervoor kunnen kiezen om stakers door te betalen.

Doorbetalen = wet overtreden

De Onderwijsjuristen wijzen erop dat de instanties die toezien op het naleven van de wet, onder verantwoordelijkheid van de minister (in dit geval de staatssecretaris) staan. ‘Als die vindt dat er niet gehandhaafd hoeft te worden op scholen die onrechtmatig geld uitgeven aan salaris voor niet-gewerkte uren, dan is dat diens politieke en beleidsmatige keuze’, zo staat in hun toelichting.

Zij benadrukken echter dat dit niet wegneemt dat als schoolbesturen salaris doorbetalen aan stakers, zij hiermee de wet overtreden.

Als uw organisatie bij VOS/ABB is aangesloten, kunt u de toelichting downloaden.