Nooit uitsluiting op basis van ouderbijdrage!

VOS/ABB is positief over het initiatief van SP en GroenLinks in de Tweede Kamer om een wetsvoorstel in te dienen dat uitsluiting van leerlingen op grond van het niet betalen van de vrijwillige ouderbijdrage onmogelijk moet maken.

‘Goed onderwijs dient voor álle kinderen toegankelijk te zijn en dat betekent het hele aanbod van de school, ook de extracurriculaire onderdelen’, zo staat in een reactie van VOS/ABB op het initiatief van de Tweede Kamerlid Peter Kwint van de SP en zijn collega Lisa Westerveld van  GroenLinks. In de reactie staat ook dat de vrijwillige ouderbijdrage te vaak op incorrecte wijze wordt gebruikt en dat de Inspectie van het Onderwijs nu niet de mogelijkheden heeft hierop te handhaven.

VOS/ABB vindt dat als een activiteit, zoals een schoolreis, niet een-op-een binnen een kerndoel te vatten is, dit niet impliceert dat er geen sprake is van een onderwijsactiviteit. ‘De activiteiten vinden plaats met een sociaal doel en vallen binnen het pedagogische karakter van het onderwijs. Het zijn dan ook onderwijsactiviteiten. Hetzelfde geldt voor de bijlessen door de school of door leraren van de school.’

Ouderbijdrage is vrijwillig

In de onderwijswetten is nadrukkelijk vastgelegd dat de ouderbijdrage vrijwillig is. Daarom past het volgens VOS/ABB niet dat het onderwijsaanbod wordt afgestemd op betaalgedrag van ouders.

Tevens wordt in de reactie op het initiatief van SP en GroenLinks het karakter van het openbaar onderwijs benoemd. De algemene toegankelijkheid brengt met zich mee dat de financiële draagkracht van ouders niet bepalend mag zijn voor het wel of niet deelnemen aan schoolactiviteiten.

Kind met gedragsproblemen beter af in speciaal onderwijs

Leerlingen met gedragsproblemen doen het in het speciaal onderwijs gemiddeld genomen beter dan in het reguliere onderwijs met extra ondersteuning. Dat concludeert de Utrechtse onderzoeker Inge Zweers in haar proefschrift “Shape sorting” students for special education services?.

Zweers noemt deze bevinding verrassend en van belang, omdat die ingaat tegen de trend dat onderwijs steeds meer ‘inclusief’ zou moeten worden. ‘Eenvoudigweg alle leerlingen met gedragsproblemen in het regulier onderwijs handhaven lijkt niet nastrevenswaardig, omdat plaatsing in het speciaal onderwijs het sociaal-emotioneel en didactisch functioneren van leerlingen met gedragsproblemen duidelijk kan bevorderen’, zo staat in het proefschrift van Zweers.

Ze pleit er in haar dissertatie voor om reguliere scholen beter in staat te stellen ‘om met de extra onderwijsbehoeften van leerlingen met gedragsproblemen om te kunnen gaan’.

Ga naar het proefschrift

Magazine Naar School! over de inclusieve school

Het februarinummer van het VOS/ABB-magazine Naar School! gaat onder andere over Het Anker in Wijk bij Duurstede. Deze brede school wil elke leerling passend onderwijs bieden: de inclusieve school.

De school heeft vier units, voor de groepen 1-2, 3-4, 5-6 en 7-8. Elke unit bestaat uit een centraal leerplein, met daaromheen lokalen voor reguliere én sbo-groepen. Dankzij de verbrede toelating zitten in die sbo-groepen ook leerlingen met een cluster 4-indicatie. De meeste leerlingen werken het grootste deel van de tijd in hun eigen basisgroep, maar er vindt meer en meer uitwisseling plaats.

Algemene Verordening Gegevensbescherming AVG

In het nieuwe nummer van Naar School! is ook aandacht voor het VOS/ABB-ledenaanbod op het gebied van de Algemene Verordening Gegevensbescherming, die per 25 mei de Wet bescherming persoonsgegevens vervangt. Het aanbod is ontwikkeld in samenwerking met Wille Donker advocaten.

Iris Hoen van Wille Donker advocaten legt in het magazine uit dat de AVG een grote verandering met zich meebrengt. ‘Er worden nieuwe en zwaardere eisen gesteld aan de verwerking van persoonsgegevens. Uitgangspunt is dat organisaties die persoonsgegevens verwerken, moeten kunnen aantonen dat ze de AVG naleven. Dat betekent dat scholen nu aan de bak moeten!’, aldus Hoen.

Goedemorgen! voor een goed gesprek

Een ander ledenaanbod van VOS/ABB dat in het magazine aan bod komt, is de website Goedemorgen!. Het openbare Gilde College in Hengelo werkt met dit aanbod en is er heel tevreden over. Op Goedemorgen! staan filmpjes, opdrachten en teksten, speciaal gemaakt om de brede actualiteit in de klas te bespreken. De onderwerpen passen bij burgerschap en sociaalemotionele ontwikkeling in het voortgezet onderwijs.

De meerwaarde van digitale leermiddelen, tablets of laptops in de klas, komt ook aan bod in een artikel over docent Robert Mol van het openbare Dalton Lyceum in Barendrecht. Deze docent Engels zet digitale technologie zo creatief in dat hij als e-coach workshops geeft om (aankomende) collega’s te inspireren. ‘De tablet
biedt ongekend veel mogelijkheden om effectiever én efficiënter les te geven.’

Op de cover van het februarinummer staat de brugklassers (en tweeling) Axel en Ninouk. Zij vertellen in het blad dat zij de lessen van Robert Mol erg leuk vinden. ‘Dan gebruiken we vaak de iPad, net als bij Frans en aardrijkskunde’, aldus Axel. Ninouk vertelt dat  ze thuis op de iPad spelletjes doen die Mol op zijn website zet.

Andere onderwerpen

In het blad staan ook weer de vaste rubrieken over ledenvoordeel bij VOS/ABB, excursies en boekentips en advies van de Onderwijsjuristen van VOS/ABB alsmede de vraag-en-antwoordpagina’s van onze juristen en die van Ouder & Onderwijs.

Magazine Naar School!

Magazine Naar School! verschijnt vijf keer per jaar in een oplage van 3500 exemplaren. Leden van VOS/ABB krijgen het magazine gratis toegestuurd. Dit geldt voor bij VOS/ABB aangesloten besturen én hun scholen.

Bovenschoolse directies kunnen op aanvraag ook één gratis abonnement nemen. U kunt daarvoor een mailtje sturen naar welkom@vosabb.nl onder vermelding van ‘Abonnement Naar School!‘. Vermeld in uw mail uw naam of de naam van uw organisatie en het adres waarop u het magazine wilt ontvangen.

Niet-leden kunnen een abonnement op Naar School! nemen voor 29,50 euro per jaar. Ook hiervoor geldt dat u een mailtje kunt sturen naar welkom@vosabb.nl onder vermelding van ‘Abonnement Naar School!‘. Vermeld in uw mail uw naam of de naam van uw organisatie en het adres waarop u het magazine wilt ontvangen.

Hebt u ideeën voor magazine Naar School!? Mail Martin van den Bogaerdt van VOS/ABB: mvandenbogaerdt@vosabb.nl

Adverteerders kunnen contact opnemen met bureau Recent.

‘Wet moet helder zijn over inclusief onderwijs’

‘Neem in onderwijswetgeving een duidelijke definitie op van inclusief onderwijs die strookt met het VN-verdrag handicap en het Kinderrechtenverdrag en hanteer inclusief onderwijs als uitgangspunt voor het onderwijsbeleid.’ Dit adviseert het College voor de Rechten van de Mens in de rapportage VN-verdrag handicap in Nederland 2017.

Het College voor de Rechten van de Mens benadrukt in de rapportage dat het VN-verdrag handicap en het Kinderrechtenverdrag uitgaan van ‘inclusief, gelijkwaardig en kwalitatief goed onderwijs voor iedereen’. Nederland heeft deze verdragen geratificeerd ‘en moet er dus alles aan doen om dit doel te realiseren’, aldus het college.

Omdat er geen blauwdruk voor een systeem van inclusief onderwijs bestaat, kan Nederland volgens het college ‘op basis van de bestaande structuren, kennis en ervaring’ zo’n systeem ontwikkelen. Daarbij kan Nederland gebruikmaken, zo staat in de rapportage, ‘van aanwijzingen van zowel het comité voor het VN-verdrag handicap als het Kinderrechtencomité van de VN’.

Lees meer…

Gehandicaptenverdrag houdt verwijdering niet tegen

Artikel 24 van het Gehandicaptenverdrag bevat voor de burger geen onmiddellijk en afdwingbaar recht tegenover een schoolbestuur, zo oordeelt de Geschillencommissie passend onderwijs.

De kwestie waarover de geschillencommissie oordeelde, gaat over een leerling die wegens zijn gedrag en veiligheidsincidenten is verwijderd van school. Zijn moeder beroept zich op het Gehandicaptenverdrag. Zij vindt dat op basis daarvan een leerling niet van school kan worden verwijderd, ook al veroorzaakt zijn ondersteuningsbehoefte een onevenredige belasting voor de school.

De commissie oordeelt echter dat de school voldoende ondersteuning heeft geboden. Het voorstel om de leerling ter observatie te plaatsen op een bovenschoolse voorziening heeft zijn moeder afgewezen. Het voortgezet speciaal onderwijs wil de leerling opnemen en er is een toelaatbaarheidsverklaring.

Het verwijderingsbesluit is daarom volgens de geschillencommissie niet onredelijk en het wordt ook niet belemmerd door het Gehandicaptenverdrag. Op basis van artikel 24 van dit verdrag kan geen beroep worden gedaan, ‘omdat het programmatisch van aard is en een opdracht bevat aan de Staat’, aldus de commissie.

Download de uitspraak

School hoeft leerling met Down niet toe te laten

Stichting Primair Onderwijs Utrecht heeft voldoende gedaan om een leerling met het downsyndroom te laten deelnemen aan het reguliere onderwijs. Daarom oordeelt het College voor de Rechten van de Mens dat de school niet discrimineerde door de jongen niet langer als leerling toe te laten.

De jongen was acht jaar lang leerling op de school. In deze periode heeft de school hem intensief begeleid met behulp van externe deskundigen. In groep 6 ging zijn ontwikkeling echter achteruit en vertoonde hij ongewenst gedrag. De school vond daarom dat die hem geen goed onderwijs meer kon bieden en besloot hem niet langer toe te laten.

Lees meer…

Goed onderwijs, óók voor alle kinderen met handicap!

Help wereldwijd ook elk kind met een handicap naar school en laat kinderen mét en zonder beperking samen leren. Dit is de kern van een rapport van het Liliane Fonds en een petitie die woensdag door leerlingen van Openbare Daltonschool Honselersdijk aan verscheidene Tweede Kamerleden is aangeboden.

De aanbieding van de petitie en het rapport Enabling Education. Steps Towards Global Disability-Inclusive Education viel samen met de actie Wij trekken aan de bel, waarin in heel Nederland en daarbuiten 300.000 kinderen meededen. Leerlingen van 600 basisscholen in Nederland en 500 scholen in Afrika, Azië en Latijns-Amerika maakten één minuut herrie om zo aandacht te vragen voor goed onderwijs voor kinderen met een handicap. De actie viel dit keer midden in de School!Week van het openbaar onderwijs.


In het rapport van het Liliane Fonds staat dat inclusief onderwijs een belangrijk instrument is om de vicieuze cirkel van handicap en armoede te doorbreken. Met dit voor ogen doet het Liliane Fonds aanbevelingen aan de toekomstige regering. Daarbij verwijst het fonds naar de verplichtingen die Nederland is aangegaan door de ratificatie van het internationale Verdrag voor de Rechten van Mensen met een Handicap en de onderschrijving van de Sustainable Development Goals.

Het Liliane Fonds is een partner van VOS/ABB

Inclusief onderwijs ontbreekt nog in Nederland

Nederland schendt structureel het recht op inclusief onderwijs, meldt het project In1school van de Nederlandse Stichting voor het Gehandicapte Kind.

In1school signaleert dat veel kinderen vanwege een beperking of ziekte grote problemen hebben in het Nederlandse onderwijs.

Nog geen inclusief onderwijs

‘Het blijkt moeizaam voor ouders en school om goede ondersteuning en onderwijs op maat te organiseren en te financieren. Een grote groep kinderen kan daardoor niet naar de reguliere school van hun keuze of komen zelfs thuis te zitten.’

Dit druist volgens In1school in tegen het VN-verdrag voor de rechten van het kind en het onlangs geratificeerde VN-verdrag voor de rechten van personen met een handicap.

Lees meer…

Samen naar School-klassen vallen goed

De Nederlandse Stichting voor het Gehandicapte Kind (NSGK) is blij met de belangstelling van staatssecretaris Dekker voor haar project Samen naar School klassen. Hij is positief over deze klassen voor gehandicapte kinderen in reguliere scholen, omdat ze bijdragen aan inclusief onderwijs waarin kinderen met en zonder handicap elkaar leren kennen.

De NSGK Samen naar School-klassen worden nu nog bekostigd uit zorggeld, aangevuld met geld van goede-doelenorganisaties zoals NSGK. Tijdens het debat over passend onderwijs deze week gaf de staatssecretaris aan te willen bekijken hoe ze een plek kunnen krijgen in het reguliere onderwijssysteem. Hij gaat daarover in gesprek met de NSGK.

Er bestaan inmiddels 13 Samen naar School-klassen en er zijn er nog ongeveer 10 in oprichting. Ze worden meestal opgericht door ouders, leraren of mensen uit de zorg met hulp van de NSGK, met het doel gehandicapte kinderen meer te laten omgaan met gezonde kinderen. De klassen worden daarom ingericht in gewone basisscholen. Daar krijgen kinderen met een ernstige beperking in een eigen lokaal onderwijs op maat, maar ze doen ook zoveel mogelijk mee met de andere leerlingen, bijvoorbeeld tijdens de muziekles, het kringgesprek of het speelkwartier. De NSGK ondersteunt de initiatieven omdat ze het belangrijk vindt dat kinderen met en zonder handicap samen naar school gaan. ‘Dan zullen ze het later ook vanzelfsprekend vinden om samen te leven’.

Meer informatie over de Samen naar School-klassen.

Ook met handicap recht op regulier onderwijs

‘Elke leerling heeft recht op toegang tot het regulier onderwijs’. Dit stelt de Duitse hoogleraar Recht en Disability Studies Theresia Degener. Zij is vice-voorzitter van het VN-comité dat controleert of landen zich houden aan het internationale verdrag voor de rechten van personen met een handicap.

Op 9 februari is er in de Tweede Kamer een rondetafelgesprek over het VN-verdrag voor de rechten van personen met een handicap. Het ziet ernaar uit dat Nederland dit mensenrechtenverdrag in juli gaat bekrachtigen.

Het gaat over recht op gelijke behandeling, gelijke toegang, eigen regie en participatie, mobiliteit, inclusief onderwijs, werk en een behoorlijke levensstandaard. Het verdrag is bedoeld om de ‘inclusieve samenleving’ dichterbij te brengen.

In een interview op de website van netwerkorganisatie Ieder(in) voor mensen met een beperking of chronische ziekte benadrukt hoogleraar Degener dat landen die het verdrag niet naleven de mensenrechten schenden.

Lees het interview

Passend onderwijs ook in Vlaanderen

Passend onderwijs is niet alleen in Nederland een actueel thema, ook in Vlaanderen staat het midden in de belangstelling. Het Vlaamse parlement heeft vorige week het zogenoemde M-Decreet goedgekeurd.

Het decreet met maatregelen voor leerlingen met specifieke onderwijsbehoeften zorgt ervoor dat leerlingen met een beperking meer in het reguliere Vlaamse onderwijs terechtkunnen. Vlaanderen wil hiermee uitvoering geven aan het verdrag van de Verenigde Naties dat mensen met een handicap gelijke rechten geeft.

Het Vlaams Centrum voor gelijkheid van kansen en voor racismebestrijding benadrukt het belang van de zogeheten inclusieve samenleving, waarin iedereen gebruik kan maken van dezelfde voorzieningen.

Het onderwijs heeft hierin een prominente plaats: ‘Leerlingen met en zonder handicap die samen naar school gaan, vinden het vanzelfsprekend dat ze ook andere dingen samen gaan doen. Als leerling en later als volwassene’, zo meldt het Centrum voor gelijkheid van kansen en voor racismebestrijding.

Gratis nascholing
Inclusie wordt ook in Vlaanderen de regel, buitengewoon onderwijs (ons speciaal (basis)onderwijs) de uitzondering. De Vlaamse overheid verzorgt gratis nascholing voor leraren om zich voor te bereiden op de komst van meer leerlingen met een beperking.

De invoering verloopt geleidelijk: doordat er niet meer wordt verwezen naar het buitengewoon onderwijs, zal dat steeds kleiner worden. Kinderen met een beperking hebben recht op redelijke aanpassingen om in een gewone school onderwijs te volgen. Dit betreft nadrukkelijk ook het curriculum. Overigens bezuinigt de Vlaamse overheid niet op het buitengewoon onderwijs.

Kritiek van oppositie en vakbonden
Het decreet krijgt in Vlaanderen forse kritiek, zo meldt de krant De Morgen, van onder andere de oppositiepartijen Open Vld, Vlaams Belang en Groen. Die laatste partij bijvoorbeeld vindt dat de scholen onvoldoende worden ondersteund en gefinancierd om de doelstellingen van het decreet waar te maken.

Ook de Vlaamse onderwijsvakbonden zijn buitengewoon kritisch. Zij willen dat uitvoering van het decreet wordt uitgesteld. De bonden vrezen vooral dat het personeel onvoldoende zal worden ondersteund en dat er te weinig geld is.