Slob: ‘Beeld over passend onderwijs te negatief’

Het algemene beeld over passend onderwijs is te negatief. Veel mensen hebben dat aangegeven in het ‘vertelpunt’ waar iedereen zijn ervaringen kwijt kon. Dat meldt onderwijsminister Arie Slob in een brief aan de Tweede Kamer over de voortgang en evaluatie van passend onderwijs.

Slob schrijft dat in veel regio’s echte samenwerking tot stand is gekomen tussen scholen onderling en ook met de (jeugd)zorg. ‘Dat de samenwerking pas sinds kort van de grond komt, komt mede omdat scholen en hun samenwerkingsverbanden de eerste jaren vooral nog zoekende waren wat hun (nieuwe) opdracht is. De (jeugd)zorg bevond zich in een eigen decentralisatieproces. Ook daar was men zoekende naar een goede invulling van de nieuwe taken en verantwoordelijkheden’, aldus de minister.

Ondanks de verbeterde samenwerking geven volgens Slob sommige leraren aan nog niet altijd te weten welke ondersteuning zij zouden moeten kunnen bieden en waar hun verantwoordelijkheid ophoudt. ‘Een deel van de leraren vindt het nog lastig om dit gesprek te voeren binnen de school’, zo staat in de brief.

Daarin staat ook dat scholen, samenwerkingsverbanden en zorgaanbieders aangeven, dat ze hopen de ruimte te krijgen de ingezette samenwerking door te kunnen zetten. ‘Ze spreken de wens uit, dat wij, de politiek, niet de conclusie trekken, dat weer alles anders moet.’

Inclusief onderwijs

De minister meldt ook dat er steeds meer aandacht is voor inclusief onderwijs. ‘De ondertekening van het VN-verdrag inzake de rechten van personen met een handicap en het kabinetsprogramma Onbeperkt Meedoen! geven een impuls aan een toegankelijke samenleving en aan het denken over zo inclusief mogelijk onderwijs.’

Daarover zal de Tweede Kamer nog een afzonderlijke voortgangsrapportage krijgen.

Lees meer…

Startconferentie ‘Naar inclusiever onderwijs’

Op 12 februari 2020 is de startconferentie van de beweging ‘Naar inclusiever onderwijs’. U kunt zich nu al online aanmelden voor deze conferentie.

De beweging ‘Naar inclusiever onderwijs’ vindt dat alle kinderen in hun eigen buurt samen naar een reguliere school moeten kunnen. Dat geldt dus ook voor leerlingen die ondersteuning nodig hebben. Professor Dolf van Veen, hoofd van het Nederlands Centrum Onderwijs & Jeugdzorg, vertelt erover in magazine Naar School!.

‘Op veel plekken in de wereld is een beweging gaande in de richting van sociale en onderwijskundige integratie. Ook in Nederland zijn er scholen die al inclusiever onderwijs geven, zowel in het primair als in het voortgezet onderwijs. Het zijn voorlopers en hun aantal groeit’, aldus Van Veen in het VOS/ABB-magazine.

De scholen die inclusiever onderwijs willen, hebben volgens hem steun nodig. De website www.naarinclusieveronderwijs.nl wordt voor hen een vraagbaak en een ontmoetingsplaats voor het uitwisselen van kennis en ervaring.

Praktijkvoorbeelden en workshops

Op de landelijke startconferentie op woensdag 12 februari (op een nog te bepalen locatie in het midden van het land) zullen praktijkvoorbeelden van inclusiever onderwijs worden gepresenteerd. Ook staan er workshops op het programma voor diverse doelgroepen, zoals schoolbestuurders, schoolleiders, mensen van samenwerkingsverbanden voor passend onderwijs, leraren, leerlingen en ouders.

Lees meer…

AOb: Veel leraren kunnen passend onderwijs niet aan

Veel leraren kunnen passend onderwijs niet aan, zo blijkt uit een enquête van de Algemene Onderwijsbond (AOb). Met het begeleiden van kinderen met leer- en/of gedragsproblemen valt het naar omstandigheden nog wel mee; leraren hebben vooral moeite met het geven van onderwijs aan leerlingen met een verstandelijke beperking.

De AOb meldt dat de zorgvraag sinds de invoering van passend onderwijs complexer is geworden. ‘Leerlingen worden pas doorverwezen naar het (voortgezet) speciaal onderwijs als het in de ‘gewone’ klas echt niet meer gaat. Ze raken hierdoor onnodig beschadigd, vinden hun leraren’, zo staat op de website van de bond.

‘Dat er problemen met passend onderwijs zijn, was al wel duidelijk. Deze enquête maakt inzichtelijk hoe groot het probleem is’, zegt AOb-beleidsmedewerker en onderzoeker Cornee Hoogerwerf.

Lees meer…

Inclusiever onderwijs: alle kinderen naar reguliere school

Alle kinderen in hun eigen buurt samen naar een reguliere school, dus ook leerlingen die ondersteuning nodig hebben. Dat is het doel van de beweging Naar inclusiever onderwijs. Professor Dolf van Veen, hoofd van het Nederlands Centrum Onderwijs & Jeugdzorg, vertelt erover in het zomernummer van het VOS/ABB-magazine Naar School!.

‘Op veel plekken in de wereld is een beweging gaande in de richting van sociale en onderwijskundige integratie’, zegt Van Veen. ‘Ook in Nederland zijn er scholen die al inclusiever onderwijs geven, zowel in het primair als in het voortgezet onderwijs. Het zijn voorlopers en hun aantal groeit.’

Volgens Van Veen willen veel meer scholen zich graag in de richting van inclusiever onderwijs ontwikkelen, maar de praktijk blijkt weerbarstig. De scholen hebben hierbij steun nodig. De website www.naarinclusieveronderwijs.nl wordt een vraagbaak en een ontmoetingsplaats voor het uitwisselen van kennis en ervaring.

Mooi streven

Directeur Hans Teegelbeckers van VOS/ABB ondersteunt het initiatief Naar inclusiever onderwijs van harte, maar heeft ook vragen. ‘Het is een mooi streven, maar het lukt alleen als reguliere scholen voldoende faciliteiten krijgen. Het moet realistisch en veilig zijn, en het beste voor alle leerlingen.’

Wat scholen volgens hem nodig hebben, zijn meer handen in de klas, kleinere groepen en de juiste aanpassingen aan schoolgebouwen. ‘Zolang die dingen niet geregeld zijn, zal er weinig beweging komen’, zegt Teegelbeckers in het VOS/ABB-magazine.

Lees meer…

Uitspraak GPO over recht op regulier onderwijs

Er bestaat geen afdwingbaar en onbegrensd recht op regulier (basis)onderwijs. Dat blijkt uit een recente uitspraak van de Geschillencommissie passend onderwijs (GPO).

De GPO behandelde de zaak van een moeder, die bezwaar maakte tegen het besluit van een reguliere basisschool om haar dochter met syndroom van Down na vier jaar te verwijderen. De school verwees de leerling naar een school voor speciaal onderwijs, waarvoor het samenwerkingsverband een toelaatbaarheidsverklaring afgaf.

Wet gelijke behandeling en VN-verdrag

De leerling had al vier jaar op de reguliere basisschool in groep 1-2 gezeten, waarbij de school gebruik had gemaakt van speciale methodes en één-op-één-begeleiding. Desondanks liet de leerling onvoldoende ontwikkeling zien. Bovendien vond ze onvoldoende aansluiting bij haar klasgenoten. De moeder maakte bezwaar tegen de verwijdering en wees op de Wet gelijke behandeling en het VN-verdrag inzake de rechten van personen met een handicap.

De Geschillencommissie oordeelt dat de van de school verlangde ondersteuning onevenredig belastend was geworden en dat de Wet op de gelijke behandeling geen onbegrensd recht op regulier onderwijs biedt. Wat het VN-verdrag betreft, spreekt de GPO uit dat dit geen onmiddellijk en afdwingbaar recht oplevert. Conclusie: de school heeft ‘in redelijkheid’ kunnen besluiten tot verwijdering.

Programma over speciaal onderwijs en jeugdzorg

Het programma van de bijeenkomst over samenwerking tussen speciaal (basis)onderwijs en jeugdzorg op 16 mei is bekend. Het zal gaan over bestuurlijke organisatie, financiering, huisvesting en medezeggenschap.

De bijeenkomst is op de locatie van IKC IJmond in Beverwijk en voor leden van VOS/ABB is de toegang gratis. IKC IJmond is een kindcentrum waarin professionals op het gebied van (speciaal) onderwijs, jeugdhulp en zorg al samenwerken, volgens het principe: ‘één kind, één gezin, één plan’.

Projectleider Nicole van Rens van adviesbureau BMC zal op 16 mei ingaan op de vraag hoe onderwijs en jeugdzorg samenwerking kunnen organiseren en inhoud kunnen geven. Ook de financiën en huisvesting komen aan bod en ten slotte is er aandacht voor het betrekken van de medezeggenschapsraad.

Aanmelden kan nog

De bijeenkomst in Beverwijk beslaat één dagdeel: van 9.30 tot 12.30 uur. Belangstelling? Meld u dan snel aan door een mailtje te sturen aan welkom@vosabb.nl onder vermelding van ‘Bijeenkomst IKC IJmond Beverwijk 16 mei’. Vermeld duidelijk uw naam, organisatie en telefoonnummer.

Deze bijeenkomst is vooral interessant voor bestuurders en beleidsmedewerkers van schoolbesturen en samenwerkingsverbanden passend onderwijs. Deelname is gratis voor leden van VOS/ABB. Niet-leden zijn ook welkom, maar zij betalen 50 euro per persoon (btw-vrij).

Veel subsidieaanvragen passend onderwijs

Van de 152 samenwerkingsverbanden voor passend onderwijs hebben er 147 een (gezamenlijke) subsidieaanvraag ingediend om het onderwijs- en ondersteuningsaanbod in hun regio verder vorm te geven. Dat meldt het ministerie van OCW.

Er is volgens het ministerie sprake van ‘een grote diversiteit aan keuzes voor doelgroepen en doelstellingen bij de activiteiten waarvoor subsidie is aangevraagd’. In veel aanvragen komen expertiseontwikkeling, kennisdeling en samenwerking op regionaal niveau terug. Dat geldt ook voor het terugdringen van het aantal leerlingen die zonder onderwijs thuiszitten. De problematiek van thuiszitters kan te maken hebben met hoogbegaafdheid. Een deel van de aanvragen heeft ook betrekking op de doorgaande leerlijn van het basis- en naar het voortgezet onderwijs.

Een commissie is nu bezig om de subsidieaanvragen te beoordelen.

Lees meer…

Monitor Aansluiting Onderwijs Jeugdhulp vernieuwd

De vernieuwde Monitor Aansluiting Onderwijs Jeugdhulp (AOJ) biedt gecombineerde cijfers over onderwijs en jeugdhulp.

De monitor is bedoeld voor samenwerkingsverbanden voor passend onderwijs en gemeenten. Zij kunnen met deze monitor meer inzicht krijgen in de opbrengsten van de regionale samenwerking op het gebied van preventief jeugdbeleid en onderwijs.

Nieuw in de monitor is de integrale en vraaggestuurde opzet van de cijfers over onderwijs en jeugdhulp. Een ander nieuw aspect is de toelichting op de cijfers en wat een regio ermee kan. Dit resulteert in openbare rapportages per thema.

Ga naar de vernieuwde Monitor AOJ

Nationale Onderwijsprijs voor Nieuweschool Panningen

De Nationale Onderwijsprijs 2017-2019 is toegekend aan de openbare Nieuweschool in Panningen vanwege het ‘diagnosevrij’ passend onderwijs dat hier wordt gegeven.

De basisschool in Panningen, die eerder de Onderwijsprijs Limburg won, ontving de Bronzen Olifant en een geldprijs van 7000 euro uit handen van Alida Oppers, directeur-generaal primair en voortgezet onderwijs van het ministerie van OCW. De Nieuweschool wint omdat in deze reguliere basisschool leerlingen niet worden ‘gestickerd’, vanuit de gedachte dat zo’n diagnose de leerling niet zal helpen. De Nieuweschool verwijst geen enkel kind naar het speciaal onderwijs, wel krijgt elk kind op maat gesneden les. ‘Gedifferentieerd leren is de norm en het ziekteverzuim onder leerkrachten is extreem laag,’ vermeldt de website van de Onderwijsprijs.

In de categorie voortgezet onderwijs ging de Nationale Onderwijsprijs naar  CSG Penta College in Hoogvliet, dat in samenwerking met een ROC een bijzondere havo-TOP opleiding is gestart waar havo-leerlingen in de bovenbouw meer praktisch onderwijs en een stage volgen. De Nationale Onderwijsprijs is een tweejaarlijkse wedstrijd met als doel onderwijsvernieuwende projecten te stimuleren.

Zó werkt de Nieuweschool

Het VOS/ABB-magazine Naar School! publiceerde in oktober een reportage over de werkwijze van de Nieuweschool in Panningen. In het decembernummer van Naar School! verscheen een vervolgartikel over diagnosedrift.

Pas in juni reactie op rapportage passend onderwijs

Onderwijsminister Arie slob komt pas in juni met een reactie op de Monitor passend onderwijs. Leerkrachten basisonderwijs. Dat laat hij weten aan de Tweede Kamer, die hem had gevraagd om een reactie op het rapport dat in oktober uitkwam.

In de monitor van DUO Onderwijsonderzoek & Advies staat onder andere dat leerkrachten overwegend positief zijn over het idee achter passend onderwijs, maar dat de overgrote meerderheid negatief is over de uitvoering ervan. Leerkrachten vinden het vooral lastig om kinderen met een verstandelijke beperking of gedrags- en ontwikkelingsstoornissen in de klas te hebben. De ervaring van leerkrachten is bovendien dat ze te weinig aandacht kunnen geven aan deze leerlingen.

De Tweede Kamer had Slob om een reactie op de monitor gevraagd, maar die laat nog even op zich wachten. Hij komt er pas in juni mee, zo meldt hij in een brief aan de Tweede Kamer. ‘Ik zal de onderzoeksresultaten betrekken in de dertiende voortgangsrapportage passend onderwijs van juni 2019. Daarin worden ook de resultaten van het Evaluatieprogramma passend onderwijs besproken.’

 

Onafhankelijk toezicht must voor samenwerkingsverband

De Inspectie van het Onderwijs heeft de besturen van een aantal samenwerkingsverbanden voor passend onderwijs een brief gestuurd over hun lopende herstelopdracht ten aanzien van onafhankelijk intern toezicht.

De brief is gestuurd naar besturen van samenwerkingsverbanden waarvan eerder is vastgesteld dat het intern toezicht feitelijk niet onafhankelijk is. Deze besturen moeten ervoor zorgen dat het toezichthoudend orgaan wel onafhankelijk gaat functioneren.

De inspectie benadrukt het belang van onafhankelijk intern toezicht. ‘Wanneer we constateren dat het intern toezicht in een concrete situatie niet voldoende onafhankelijk functioneert, formuleren we herstelopdrachten op grond van deugdelijkheidseisen.’

Lees meer…

Subsidie hoogbegaafden aanvragen tot 31 maart

Samenwerkingsverbanden Passend Onderwijs kunnen tot en met 31 maart subsidie aanvragen voor extra ondersteuning aan (hoog)begaafde leerlingen.

Er is in totaal 56 miljoen euro beschikbaar voor de kalenderjaren 2019 tot en met 2022. Per samenwerkingsverband is er een maximumsubsidiebedrag vastgesteld op basis van het aantal leerlingen dat op 1 oktober 2017 stond ingeschreven op de aangesloten scholen. Bij de aanvraag moet een activiteitenplan en begroting worden ingediend. De subsidie bedraagt maximaal de helft van de totale kosten.

Om samenwerkingsverbanden op weg te helpen, is een serie inspiratiebijeenkomsten georganiseerd. De laatste twee daarvan zijn nog op 5 maart in Nijkerk en op 11 maart in Venlo.

Meer informatie

Financiering passend onderwijs moet eenvoudiger

De financiering van passend onderwijs voor ernstig gehandicapte kinderen moet eenvoudiger. De regeringspartijen willen één loket voor de ouders.

Ouders van ernstig gehandicapte kinderen, die op speciale scholen zitten en de hele dag begeleiding nodig hebben, hebben nu te maken met verschillende financieringsstromen: passend onderwijs, persoonsgebonden budget en soms jeugdzorg. Dat maakt het ingewikkeld voor de ouders.

Ze moeten ook om de paar jaar een nieuwe toelaatbaarheidsverklaring aanvragen terwijl het gaat om kinderen van wie de situatie niet veel verandert. De NOS meldt dat de vier coalitiepartijen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie willen dat ouders en scholen worden verlost van die administratieve rompslomp.

Passend onderwijs na 18e jaar

GroenLinks dringt er ook op aan dat leerlingen met een complexe zorgvraag en een beperkte kans op de arbeidsmarkt ook na hun achttiende onderwijs kunnen blijven volgen. Nu moeten ze vaak na hun 18e verjaardag van school en naar de dagbesteding.

Tweede Kamerlid Lisa Westerveld van GroenLinks voert aan dat het voor de overheid niet veel uitmaakt waar het kind zit: passend onderwijs kost geld, maar dagbesteding ook. ‘Laat de eigen wensen van deze leerlingen dan leidend zijn’. Westerveld kaartte dit vandaag aan in het debat over problemen in de samenwerking tussen onderwijs en zorg, met de ministers van Volksgezondheid en Onderwijs.

Meer informatie

Sbo en speciaal onderwijs groeien met 2000 leerlingen

Het aantal leerlingen in het speciaal basisonderwijs en speciaal onderwijs is vorig jaar met in totaal circa 2000 gestegen. Dat meldt onderwijsminister Arie Slob in een brief aan de Tweede Kamer.

In beide sectoren gaat het om een toename met ongeveer 1000 leerlingen. Het AD meldde eerder dat alleen al in het speciaal basisonderwijs het aantal leerlingen met 2000 was gegroeid, maar dat komt dus niet overeen met wat Slob meldt.

Binnen het speciaal onderwijs doet de stijging zich het sterkste voor bij de leerlingen uit cluster 3/4 (ruim 700 leerlingen), gevolgd door cluster 2 (ruim 260 leerlingen).

In het voortgezet speciaal onderwijs en praktijkonderwijs was vorig jaar sprake van lichte afname van het aantal leerlingen. Het reguliere onderwijs had vorig jaar te maken met behoorlijke krimp als gevolg van negatieve demografische ontwikkelingen.

Lees meer…

Duizenden ervaringen op ‘vertelpunt’ passend onderwijs

Er zijn tot nu toe 3100 ervaringen verzameld op het online ‘vertelpunt’ waar iedereen zijn verhaal kwijt kan over passend onderwijs. Dat staat in een brief van onderwijsminister Arie Slob aan de Tweede Kamer.

Het digitale ‘vertelpunt’ is er om zo veel mogelijk betrokkenen bij passend onderwijs te bereiken. Leerlingen, ouders en professionals in en rondom de school kunnen hun ervaringen delen over situaties die te maken hebben met (passend) onderwijs.

Slob benadrukt dat ‘verschillende belevingen, meningen en emoties (…) meer vertellen dan cijfers’. De (anonieme) ervaringen kunnen volgens hem laten zien op welke punten passend onderwijs goed gaat en waar verbetering nodig is.

Het online vertelpunt is nog open tot en met 31 maart. Zie www.vertelpunt.nl/ocw.

Handreiking onafhankelijk voorzitter passend onderwijs

De PO-Raad en VO-raad hebben de Handreiking onafhankelijk voorzitter samenwerkingsverband passend onderwijs gepubliceerd.

Een onafhankelijk voorzitter moet een gebalanceerd besluitvormingsproces inrichten en zorgen voor een zorgvuldig governance-proces. Hij of zij stimuleert ook verschillende meningen en standpunten.

De handreiking biedt aanknopingspunten voor samenwerkingsverbanden voor passend onderwijs die een onafhankelijke voorzitter willen aanstellen.

Download handreiking

Informatie: Onderwijsjuristen, 0348-405250 van 08.30 tot 12.30 uur, onderwijsjuristen@vosabb.nl

In april 2018 verscheen in magazine Naar School! van VOS/ABB een artikel over het belang van good governance voor het welslagen van passend onderwijs.

Lees het artikel ‘Governance passend onderwijs: een hele klus’

Speciaal basisonderwijs groeit met 2000 leerlingen

Het aantal leerlingen in het speciaal basisonderwijs is vorig jaar fors gestegen, meldt het AD. Volgens de krant groeide het aantal leerlingen in het sbo met 2000.

Voorzitter Wim Ludeke van het Landelijke Expertisecentrum Speciaal Onderwijs (Lesco) zegt in de krant dat bij de reguliere basisscholen de rek eruit is: ‘Leerkrachten hebben met alle goede wil geprobeerd kinderen binnenboord te houden, maar dat lukt niet meer.’

Hij zegt ook dat leerlingen niet altijd de hulp krijgen die ze nodig hebben. ‘Je ziet dat samenwerkingsverbanden steeds meer hun eigen regels maken. In paniek halen ze rare fratsen uit. Zo krijgen kinderen veel te laat de hulp die ze nodig hebben. We zijn schadelijk bezig’, aldus de voorzitter van het Lesco in het AD.

Lees meer…

 

 

Openbare Nieuweschool in Panningen wint onderwijsprijs

De openbare Nieuweschool in Panningen heeft in de categorie ‘basisonderwijs’ de Onderwijsprijs Limburg 2017-2019 gewonnen. De school kreeg deze prijs voor het bieden van passend en betekenisvol onderwijs voor alle leerlingen.

Elk kind krijgt er les op maat. De school wil geen etiketten op leerlingen plakken. Volgens de provincie Limburg heeft de Nieuweschool laten zien dat deze aanpak succesvol is.

In het oktobernummer van magazine Naar School! van VOS/ABB staat een artikel over de Nieuweschool in Panningen. Lees het artikel Nieuweschool bewijst: passend onderwijs kan slagen.

In het decembernummer van Naar School! staat een vervolgartikel over diagnosedrift.

Genius hours

In de categorie voortgezet onderwijs ging de Onderwijsprijs Limburg 2017-2019 naar Scholengemeenschap Sint Ursula in Horn. Deze school organiseert ‘genius hours’ die aansluiten bij de interesse op passie van leerlingen.

Per 1 januari subsidie voor aanbod begaafde leerlingen

Voor de periode 2019-2022 is 56 miljoen euro beschikbaar voor begaafde leerlingen in het primair en voortgezet onderwijs. Samenwerkingsverbanden voor passend onderwijs kunnen subsidie aanvragen.

De subsidie is voor extra ondersteuning van begaafde leerlingen die niet voldoende hebben aan regulier onderwijs. Voorwaarde is dat de extra ondersteuning niet onder de basisondersteuningsvoorzieningen valt. Het gaat bijvoorbeeld om de inzet van begeleiders met expertise op het gebied van begaafdheid en het aanbieden van arrangementen voor complexe ondersteuningsbehoeften.

Het is een subsidie op basis van 50 procent cofinanciering door het samenwerkingsverband. Er mag geen geld van ouders worden gevraagd.

De subsidieregeling gaat in op 1 januari 2019.

Lees meer…

Kabinet wil combinatie onderwijs en zorg beter regelen

Met een vereenvoudiging van de financiering wil het kabinet de combinatie van onderwijs en zorg beter regelen. In een brief aan de Tweede Kamer staat hoe het kabinet dit wil doen.

Onderwijsminister Arie Slob en zijn collega Hugo de Jonge van Volksgezondheid, Welzijn en Sport doen in de brief onder andere de volgende voorstellen:

  • Eén of twee zorgaanbieders per school. Dit is goed voor de continuïteit en kwaliteit van de zorg en kan de administratie verminderen.
  • Duidelijkheid over inzet van zorg in onderwijstijd. Dit moet het gesprek scholen, zorgaanbieders en ouders versoepelen over de zorg voor leerlingen met bijvoorbeeld een meervoudige beperking.

Kern van de maatregelen is het borgen van de kwaliteit van de zorg, het creëren van een zo rustig mogelijke leeromgeving en meer duidelijkheid in regie en verantwoording.

Er staat ook in de brief dat het kabinet de Leerplichtwet wil aanpassen. Kinderen zouden niet langer een vrijstelling kunnen krijgen als niet is gekeken of met maatwerk onderwijs mogelijk is. Verder staat erin dat er meer subsidie komt voor onderwijszorgconsulenten.

In het voorjaar van 2019 verwacht het kabinet te kunnen melden hoe de betere financiering van zorg in onderwijstijd het beste kan worden uitgevoerd. De uitwerking van de overige maatregelen komt aan de orde in rapportages over de Jeugdwet en passend onderwijs.

Naar inclusief onderwijs

De maatregelen die het kabinet wil nemen, kunnen worden gezien als een stap naar inclusief onderwijs. Dit past bij het openbaar en algemeen toegankelijk onderwijs, dat immers openstaat voor alle leerlingen, dus ook voor kinderen met een beperking.

Onafhankelijk toezicht op samenwerkingsverbanden

In de raad van toezicht van elk samenwerkingsverband voor passend onderwijs moet één onafhankelijk lid zitten.

Dat heeft de PO-Raad afgesproken. De leden van de VO-raad stemmen er binnenkort over. Het idee is dat een onafhankelijk lid in de raad van toezicht kritische vragen kan stellen. Dat is goed om discussies los te maken over belangrijke kwesties.

Benchmark reserves

De PO-Raad meldt verder dat er een benchmark komt waarmee samenwerkingsverbanden de hoogte van hun reserves kunnen beoordelen. Als de reserves te groot zijn, worden samenwerkingsverbanden daarop aangesproken.

Ook is afgesproken dat de PO-Raad en VO-raad een publieksversie gaan maken van het dasboard passend onderwijs met gegevens over samenwerkingsverbanden. ‘Op die manier kunnen zij zich beter verantwoorden en krijgt de samenleving beter inzicht in wat ze doen en welke keuzes ze maken, aldus de PO-Raad.

Lees meer…

Later naar sbo, hoger advies vervolgonderwijs

Veel kinderen gaan tegenwoordig pas op latere leeftijd naar het speciaal basisonderwijs (sbo), maar het is niet zo dat zij kwetsbaardere leerlingen zijn. Dat staat in het onderzoeksrapport Kenmerken van leerlingen in het speciaal basisonderwijs 2008-2018.

Er is voor het onderzoek onder andere gekeken naar de leeftijd waarop kinderen naar het sbo gaan en het advies dat zij krijgen voor vervolgonderwijs.

‘Bij instroom op latere leeftijd krijgen leerlingen geen lagere, maar juist hogere adviezen. Dit wijst niet op zwaardere problematiek specifiek bij leerlingen die later instromen in het sbo’, zo melden de onderzoekers.

Aanleiding voor het onderzoek waren signalen vanuit het sbo dat het steeds moeilijker wordt om kinderen goed voor te bereiden op het vervolgonderwijs naarmate ze later instromen. De resultaten van het onderzoek lijken dus te wijzen op het tegenovergestelde.

Het onderzoek maakt deel uit van de Evaluatie passend onderwijs.

Lees meer…

Hoe goed sluit onderwijs aan op jeugdhulp?

Samenwerkingsverbanden voor passend onderwijs zijn over het algemeen negatiever over de aansluiting van onderwijs en jeugdhulp dan gemeenten. Dat blijkt uit een landelijke inventarisatie, die is uitgevoerd in het kader van de evaluatie passend onderwijs.

Uit de landelijk inventarisatie komt naar voren dat het merendeel van de gemeenten en samenwerkingsverbanden op weg is om de aansluiting tussen onderwijs en jeugdhulp tot stand te brengen. Ongeveer de helft zit in de opbouwfase en ongeveer een kwart is bezig met verankering van de samenwerking. Ruim een kwart verkeert echter nog in de start- of oriëntatiefase.

Samenwerkingsverbanden zijn naar eigen zeggen met kerngemeenten wat verder dan met de overige gemeenten in de regio. De aansluiting van jeugdhulp met speciaal onderwijs loopt volgens beide partijen achter op die met het reguliere onderwijs.

De helft van de samenwerkingsverbanden en tweederde tot driekwart van de gemeenten heeft de indruk dat de aansluiting tussen onderwijs en jeugdhulp op dit moment al meerwaarde genereert. Dan gaat het bijvoorbeeld om meer hulp en ondersteuning in de eigen omgeving, minder kinderen die zonder onderwijs thuiszitten en meer maatwerk.

Ruim de helft van de gemeenten ziet nog meer opbrengsten, zoals tevreden ouders, preventie van problematiek bij leerlingen en tijdige inzet van hulp en ondersteuning. De meeste samenwerkingsverbanden zien die opbrengsten echter (nog) niet.

Download de Landelijke inventarisatie aansluiting onderwijs en jeugdhulp 2018.

Samenwerkingsverbanden afschaffen goed idee?

In de Tweede Kamer klinkt de roep om voor schoolbesturen de wettelijke verplichting te schrappen om aangesloten te zijn bij één of meer samenwerkingsverbanden voor passend onderwijs. Wat vindt u? Is dat een goed idee?

Schoolbesturen zijn volgens de Wet passend onderwijs verplicht om met elkaar in een samenwerkingsverband te zitten. Dat heeft tot taak om tot een dekkend aanbod van te komen, zodat er voor elke leerling in de regio een passend onderwijsaanbod kan worden gerealiseerd. Als het zo is dat een schoolbestuur scholen heeft in meer dan één regio, moet het bestuur deelnemen in meer dan één samenwerkingsverband.

In de Tweede Kamer wordt deze manier van werken gezien als een bureaucratische belasting. Kamerlid Lisa Westerveld van GroenLinks wil dat de samenwerkingsverbanden worden afgeschaft. Dat zou volgens haar de scholen meer vrijheid geven om zonder wat zij als een bureaucratische tussenlaag ziet te komen tot een passend onderwijsaanbod in de regio.

D66 profileert zich in de Tweede Kamer als de grootste tegenstander van de samenwerkingsverbanden. Paul van Meenen wees er in de Tweede Kamer op dat zijn partij altijd al tegen het idee is geweest om samenwerkingsverbanden in te richten. Volgens hem loopt het helemaal niet goed met passend onderwijs en ligt dat aan de samenwerkingsverbanden.

Wat vindt u?

VOS/ABB wil graag weten hoe u denkt over het idee om voor scholen de wettelijke verplichting te schrappen om bij één of meer samenwerkingsverbanden aangesloten te zijn. Is dat een goed idee? En waarom vindt u dat (niet)?

U kunt uw reactie mailen aan senior beleidsmedewerker Rozemarijn Boer van VOS/ABB: rboer@vosabb.nl.

Debat over ‘Diagnosedrift’ en labelcultuur

Ter gelegenheid van de presentatie van het nieuwe boek ‘Diagnosedrift’ is er op woensdagavond 31 oktober in Amsterdam een debatavond over labelcultuur in het onderwijs.

Journalist Sanne Bloemink is voor haar boek op zoek gegaan naar de oorzaken en gevolgen van het toenemende aantal diagnoses in het onderwijs. Ze sprak met ouders, leraren, psychiaters en andere experts en ontdekte dat het versmallen van de grenzen van ‘wat normaal is’ grote gevolgen heeft.

Steeds meer psychiatrische diagnoses

Enkele deskundigen die in het boek aan het woord komen, nemen deel aan het debat op 31 oktober. Zij spreken over het stijgende aantal psychiatrische diagnoses en de vele toegekende labels als dyslexie en hoogbegaafdheid en vragen zich af: waar komt deze explosie vandaan?’ De sprekers zijn Floor Scheepers, hoogleraar innovatie in de GGZ en hoofd van de afdeling psychiatrie in het UMC Utrecht, Trudy Dehue, emeritus hoogleraar Theorie en geschiedenis van de psychologie aan de Universiteit Groningen en Bert Wienen, psycholoog en onderwijskundige, die promotieonderzoek doet naar de rol van diagnoses in het onderwijs.
De boekpresentatie met debat in Spui25 duurt van 20 tot 21.30 uur en is gratis toegankelijk, maar aanmelden is wel noodzakelijk. Meer informatie en aanmelden

Passend onderwijs zonder diagnoses

VOS/ABB heeft in het oktobernummer van magazine Naar School! aandacht besteed aan een openbare basisschool die weigert diagnoses te stellen. Het is de Nieuweschool in Panningen, waar elk kind passend onderwijs volgt zonder een label opgeplakt te krijgen. Bovendien scoort deze school een extreem laag ziekteverzuim onder het personeel. Lees het artikel ‘Passend onderwijs kan slagen’ uit Naar School! nr 15.