Ruime meerderheid kiest voor Zwarte Piet

Zwarte Piet wint het ruimschoots van de roetveeg- en regenboogpieten. Dat blijkt uit het onderzoek Sinterklaasviering in het basisonderwijs van DUO Onderwijsonderzoek.

Van de schooldirecteuren die voor dit onderzoek zijn benaderd, geeft 85 procent aan dat Sinterklaas wordt vergezeld door de traditionele Zwarte Piet. Daarnaast geeft een kwart van de directeuren aan dat er (ook) één of meer roetveegpieten aanwezig zijn. Regenboogpieten worden genoemd in 4 procent van de antwoorden.

Uit het onderzoek blijkt ook dat er sterke regionale verschillen zijn. In Amsterdam, Rotterdam en Den Haag en omgeving is de traditionele Zwarte Piet met 17 procent duidelijk een minderheid geworden. De roetveegpieten zijn in de grote steden met 84 procent ruim in de meerderheid.

Geen discussie over Zwarte Piet

Bijna driekwart van de directeuren geeft aan zich bij de keuze voor een traditionele of andersoortige Piet niet te hebben laten beïnvloeden door de discussie over het al of niet racistische karakter van Zwarte Piet.

Lees meer…

Ex-Pegida-lid viel als Zwarte Piet school binnen

Een voormalig lid van de extreemrechtse anti-islamgroep Pegida deed mee aan de Zwarte Pieten-inval in openbare basisschool De Cirkel in Utrecht, meldt de Volkskrant.

De krant sprak met Hugo Kuijper, die lid was van Pegida. Deze extreemrechtse groepering met Duitse wortels zegt zich sterk te maken voor het behoud van de westerse cultuur. De afkorting Pegida staat voor ‘Patriotische Europäer gegen die Islamisierung des Abendlandes’, waarbij met ‘Abendland’ het Westen wordt bedoeld.

De Volkskrant schrijft dat Kuijper de inval in obs De Cirkel niet in verband wil brengen met extreemrechts gedachtegoed. ‘Ik ben niet extreemrechts, ik ben geen racist’, aldus Kuijper, die zegt wel aanhanger te zijn van de PVV van Geert Wilders en Forum voor Democratie van Thierry Baudet.

Hij zegt in de krant ook dat nu de vluchtelingenproblematiek in een wat rustiger vaarwater is gekomen, er meer tijd is om te demonstreren voor het behoud van de traditionele Zwarte Piet.

Actievoerders verkleed als Zwarte Piet

Er kwamen donderdagmiddag 23 november actievoerders verkleed als Zwarte Piet het plein van basisschool De Cirkel op. Ze gingen ook lokalen binnen. Dat gebeurde vlak voordat de school uitging. De actievoerders deelden pepernoten en stickers uit. Toen ze de school weer verlieten, zouden ze discriminerende opmerkingen hebben gemaakt.

Directeur Jochem Grimmelikhuizen van obs De Cirkel heeft de actie bij de politie gemeld.

‘Vrienden’ in plaats van Zwarte Piet

Het bestuur van SPO Utrecht, waar obs de Cirkel onder valt, beschouwt Zwarte Piet als een figuur met racistische kenmerken. Daarom neemt Sinterklaas geen Zwarte Pieten meer mee naar de Utrechtse openbare scholen, maar laat hij zich begeleiden door ‘vrienden’ aan wie tegenstanders van de traditionele Zwarte Piet geen aanstoot kunnen nemen.

Actievoerders voor Zwarte Piet vallen basisschool binnen

Een openbare basisschool in Utrecht is donderdag binnengevallen door een actiegroep voor het behoud van Zwarte Piet. Dat melden diverse media.

Er kwamen donderdagmiddag ongeveer tien actievoerders verkleed als Zwarte Piet het plein van basisschool De Cirkel op. Ze gingen ook lokalen binnen. Dat gebeurde vlak voordat de school uitging. De actievoerders deelden pepernoten en stickers uit.

Ze verlieten de school zonder dat er geweld aan te pas hoefde te komen. Wel zouden zij discriminerende opmerkingen hebben gemaakt.

Directeur Jochem Grimmelikhuizen vertelt op Radio 1 dat de actievoerders hem overdonderden. De school heeft de actie bij de politie gemeld.

‘Vrienden’ in plaats van Zwarte Piet

In een brief die de directeur aan de ouders heeft gestuurd naar aanleiding van het incident, staat dat de school geen plek is voor demonstraties voor welk doel dan ook. ‘Deze actie staat haaks op hoe wij kinderen willen bijbrengen hoe je met elkaar omgaat en conflicten oplost’, aldus Grimmelikhuizen.

Het bestuur van SPO Utrecht, waar obs de Cirkel onder valt, beschouwt Zwarte Piet als een figuur met racistische kenmerken. Daarom neemt Sinterklaas geen Zwarte Pieten meer mee naar de Utrechtse openbare scholen, maar laat hij zich begeleiden door ‘vrienden’ aan wie tegenstanders van de traditionele Zwarte Piet geen aanstoot kunnen nemen.

Beluister het gesprek met de directeur op Radio 1

School en ouders gaan over uiterlijk Piet

School en ouders gaan over de keuze of bij het sinterklaasfeest Piet al of niet zwart is. Dat zegt bestuursvoorzitter Niko Persoon van Zaan Primair in Trouw.

In Trouw staat een artikel over een moeder van wie de kinderen op op openbare basisschool Hannie Schaft in Zaandam zitten. Deze school valt onder Zaan Primair.

De moeder heeft besloten haar kinderen thuis te houden als het sinterklaasfeest wordt gevierd, omdat de Pieten daar zwart zijn. Ze vertelt dat haar kinderen, die een donkere huidskleur hebben, discriminerende opmerkingen hebben gekregen.

Trouw meldt dat de directeur Patricia van Gelder van de Hannie Schaftschool het ermee eens is dat het sinterklaasfeest anders moet als kinderen zich gediscrimineerd voelen. Ze wijst erop dat de medezeggenschap hierover een besluit kan nemen.

Het is in elk geval niet een kwestie voor het bestuur van Zaan Primair, zegt bestuursvoorzitter Persoon. ‘Wij vinden dat school en ouders erover gaan’, zo citeert Trouw hem.

Sinterklaas gaat voor Pieten in ‘vijftig tinten grijs’

Er komen geen gekleurde Pieten meer in het Sinterklaasjournaal, meldt de NOS. In plaats daarvan komen er Pieten in ‘vijftig tinten grijs’.

Mediadirecteur Willemijn Francissen zegt dat de NTR, die het Sinterklaasjournaal verzorgt, de eerdere gekleurde Pieter achteraf niet zo geslaagd vond. Wat er precies voor in de plaats komt, is nog afwachten. Francissen wil daar vooralsnog alleen over kwijt dat de NTR ‘voor een soort vijftig tinten grijs gaat, maar dan anders’, waarmee ze een verwijzing maakt naar het erotische boek en dito film Fifty Shades of Grey.

Vanaf 13 november is het Sinterklaasjournaal weer op tv.

Zwarte Piet vooral buiten Randstad zwart

Het verschilt per gemeente, per scholenkoepel en zelfs van school tot school hoe Zwarte Piet eruitziet, meldt de NOS op basis van een rondgang langs verschillende scholen in het land. Vooral buiten de Randstad is Piet zwart.

Volgens de NOS kijken scholen vooral naar de samenstelling van de wijk waarin ze staan bij het bepalen van het uiterlijk van de vaak kolderieke ondersteuners van Sinterklaas. Dat is ook het advies dat veel schoolbesturen geven.

Een aantal schoolbesturen heeft een pietenrichtlijn uit die is gebaseerd op een uitspraak van het College van de Rechten van de Mens. In die uitspraak staat dat Piet af moet van zijn zwarte kleur, rode lippen, kroeshaar en gouden oorringen. Deze kenmerken worden door een deel van de mensen geassocieerd met racisme en slavernij.

Uit de rondgang van de NOS blijkt dat Piet vooral buiten de Randstad zwart is en dat Piet in de Randstad een meer divers uiterlijk heeft. Daarbij kan worden gedacht aan gekleurde pieten en zogenoemde roetveegpieten.

Lees meer…

Alleen nog Pieten met roetvegen bij RTL

RTL stopt met Zwarte Piet. In RTL-programma’s zijn voortaan alleen nog schoorsteenpieten te zien die roetvegen op hun gezicht hebben. De reacties op dat besluit zijn gemengd.

De directie van het mediabedrijf heeft het besluit genomen na vele gesprekken met zowel voor- als tegenstanders van Zwarte Piet. RTL noemt hem voortaan alleen nog Piet en die is wit met zwarte vegen op zijn gezicht, omdat hij door de schoorsteen komt. ‘De meesten van ons zijn opgegroeid met het idee dat Piet door de schoorsteen komt. Aan dat verhaal houden wij vast, we passen alleen zijn uiterlijk aan’, meldt RTL Nieuws vandaag op de eigen website. 

RTL herinnert eraan dat Piet al eerder is aangepast aan de tijdgeest. Hij heeft immers ook al jaren geen roe meer bij zich en hij dreigt ook allang niet meer kinderen in de zak mee te nemen naar Spanje. ‘In onze visie past Zwarte Piet niet meer in het huidige tijdsbeeld en daarom kiezen we voor Schoorsteen Piet.’

Eerste reacties
In de laatste bijeenkomst van voor- en tegenstanders en andere betrokkenen met minister Asscher hebben alle partijen een verklaring getekend waarin ze uitspreken het Sinterklaasfeest een kinderfeest te laten zijn zonder agressie of geweld. In vervolg daarop komt RTL met dit besluit. Op Twitter stromen de eerste reacties binnen: zowel positief als negatief. Minister Lodewijk Asscher geeft RTL complimenten: ‘Tijd voor verandering’, twittert hij.

Scholen willen geen lespakket Zwarte Piet

Basisscholen in Maassluis, waar op 12 november de landelijke intocht van Sinterklaas is, willen geen gebruikmaken van lespakketten over Zwarte Piet. Dat meldt dagblad AD.

Het gaat om lespakketten van de antizwartepietengroep Nederland Wordt Beter en het lesmateriaal van het Sint & Pietengilde. De schooldirecties vinden dat beide organisaties extreme standpunten – voor of tegen – naar voren brengen en die willen ze niet de scholen binnenhalen. ,,Wij willen onze eigen discussie kunnen voeren”, laten zij weten. ,,Wij willen vooral naar de kinderen zelf luisteren. Het draait tenslotte om hen, het is hun feest. We moeten als volwassenen niet de discussie over de hoofden van kinderen voeren.”

Verklaring geen geweld
Recent heeft minister Asscher met een groot aantal organisaties afgesproken dat zij afzien van elke vorm van bedreiging, geweld, polarisatie en agressie rond het het Sinterklaasfeest. Daartoe is een gezamenlijke verklaring ondertekend. Daarin zeggen zij het belang van het kind centraal te zetten en roepen ze op tot een respectvolle dialoog zonder agressie. De verklaring is ondertekend door onder meer het Sint Nicolaas Genootschap Nederland, de Stichting Sinterklaasintocht Amsterdam, het Surinaams Inspraak Orgaan, het Kenniscentrum Immaterieel Erfgoed Nederland, RTL en de gemeente Maassluis. Eerder pleitte Kinderombudsvrouw Kalverboer voor aanpassing van Zwarte Piet en ze werd naar aanleiding daarvan tientallen keren bedreigd.

Kinderombudsman: Zwarte Piet schendt kinderrechten

De figuur van Zwarte Piet kan bijdragen aan pesten, uitsluiting of discriminatie en is daarmee in strijd met het internationale Kinderrechtenverdrag. Dat stelt de Kinderombudsman.

Zwarte Piet zou zodanig moeten worden aangepast, dat kinderen geen negatieve effecten meer zouden kunnen ervaren door het Sinterklaasfeest.

‘Door Zwarte Piet te ontdoen van discriminerende en stereotyperende kenmerken kan er van hem een figuur gemaakt worden die recht doet aan het plezier dat zovelen beleven aan de Sinterklaastraditie’, aldus de Kinderombudsman.

Hoe Zwarte Piet er dan wel uit zou moeten zien, zegt de Kinderombudsman niet. Dat laat ze over aan ouders en scholen.

Lees meer…

Doodsbedreigingen om Zwarte Piet

Kinderombudsman Margrite Kalverboer heeft naar aanleiding van haar standpunt ‘vele tientallen bedreigingen’ gehad, melden verschillende media. Via e-mail kwamen zelfs doodsbedreigingen binnen. Verder ging het vooral om scheldpartijen.

‘Het gebeurt wel vaker dat de Kinderombudsman een boze mail krijgt, maar het is nog nooit zo heftig geweest als nu’, zo laat een woordvoerder weten via Nu.nl.

Minister Ard van der Steur van Justitie en Veiligheid heeft in de ministerraad gezegd dat de bedreigingen aan het adres van de Kinderombudsman onacceptabel zijn.

Advies Zwarte Piet

VOS/ABB houdt vast aan het advies uit 2014 om op een ontspannen en respectvolle wijze om te gaan met het sinterklaasfeest en het uiterlijk van Piet. Dat advies is in 2015 herhaald en blijft ook nu van kracht.

Ga naar het advies

Zwarte Piet hoeft niet zwart

Het is niet aan de overheid om te bepalen hoe Zwarte Piet eruitziet. Dat stelt de Raad van State.

De PVV wilde in de wet vastleggen dat Zwarte Piet zwart moet zijn. De overheid zou volgens de partij van Geert Wilders niet meer mogen meewerken aan sinterklaasvieringen met niet-zwarte Zwarte Pieten. Het doel van het voorstel was om het sinterklaasfeest als bijzondere culturele traditie te vrijwaren van verandering.

De Raad van State stelt echter dat het niet de rol van de overheid is om te bepalen hoe het gevolg van Sinterklaas eruit moet zien. Het voorstel van de Partij Voor de Vrijheid past volgens de raad niet in een democratische rechtsstaat waarin de burgers vrijheid hebben.

Het initiatiefwetsvoorstel van de PVV is volgens de Raad van State ‘niet verenigbaar met de vrijheid van meningsuiting, die beschermd wordt door de Grondwet en het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens’.

Lees meer…

Jonge kinderen zien Zwarte Piet vooral als clown

Jonge kinderen associëren Zwarte Pieten meer met clowns dan met zwarte mensen. Het beeld dat ze van Zwarte Piet hebben is doorgaans positief. Dat blijkt uit onderzoek van Judi Mesman, hoogleraar Diversiteit in opvoeding en ontwikkeling aan de Universiteit van Leiden.

Haar onderzoek is gebaseerd op een steekproef die bestond uit 201 kinderen van 5 tot en met 7 jaar. Zij kregen vragen over welke kenmerken bij Zwarte Piet horen. Ook moesten ze kaartjes categoriseren met Zwarte Piet, een zwarte persoon, een clown en een witte persoon.

Van de kinderen deelde 11 procent Zwarte Piet in bij de categorie zwarte persoon en de clown bij de witte persoon. Oudere kinderen legden vaker een verband met huidskleur. Van de 5-jarigen deed 3 procent dat, van de 6-jarigen 11 procent en van de 7-jarigen 20 procent.

Uit het onderzoek blijkt verder dat de ondervraagde kinderen doorgaans een heel positief beeld van Zwarte Piet hebben.

Lees meer…

Beveiliging vanwege ophef rond Zwarte Piet

Bij het stafbureau van de Stichting openbaar Primair Onderwijs Utrecht (SPO Utrecht) is beveiliging ingesteld vanwege dreigementen die te maken hebben met het standpunt van de organisatie over Zwarte Piet. Dat bevestigt een woordvoerder van SPO Utrecht tegenover VOS/ABB.

Eind september maakte SPO Utrecht bekend dat de openbare basisscholen in de stad Utrecht het sinterklaasfeest voortaan zonder Zwarte Piet vieren. Volgens het bestuur van de stichting is het alleen op die manier mogelijk recht te doen aan de uitgangspunten van het openbaar onderwijs, waarin diversiteit en wederzijds respect centraal staan.

Het feit dat Zwarte Piet volgens SPO Utrecht niet meer welkom is, heeft onder een deel van de ouders van de leerlingen van de openbare basisscholen in de Domstad tot negatieve reacties geleid. Naar nu blijkt, zijn er ook dreigementen binnengekomen die zo ernstig waren dat is besloten het stafbureau in de wijk Overvecht te laten beveiligen.

SPO Utrecht wil niet ingaan op de aard van de dreigementen. Ook worden er geen nadere mededelingen gedaan over de beveiliging.

Ga als zwarte Piet!
Het Utrechtse VVD-gemeenteraadslid Queeny Rajkowski heeft naar aanleiding van het standpunt van SPO Utrecht een oproep gedaan aan ouders om als klassieke Zwarte Piet naar school te gaan, zo meldde het Algemeen Dagblad maandag.

Rajkowski vindt dat ouders die het niet eens zijn met het beleid, zich moeten laten horen. ‘Ga als Zwarte Piet naar school. Dat zou een belangrijk signaal zijn’, aldus het VVD-raadslid in het AD.

Kleur maakt niet uit
Afgelopen maand werd bekend dat Sinterklaas ouders uitnodigt om op 4 december als Piet naar openbare basisschool Tuindorp in Utrecht te komen. De goedheiligman liet via die school weten dat het hem niets uitmaakt hoe de ouders eruitzien.

In een brief van Sinterklaas die door de directie van de school onder de ouders van de leerlingen is verspreid staat dat vroeger alle Pieten zwart waren, maar dat er nu veel wordt gesproken over hun kleur. Sint benadrukt dat zijn Pieten hem allemaal even lief zijn. Het gaat hem erom dat zijn bezoek aan de school voor álle kinderen één groot feest wordt.

Eerder stond in het Algemeen Dagblad een bericht over openbare basisschool De Panda in de wijk Kanaleneiland. Die school doet volgens de krant alle Pieten in de ban. Bovendien zou Sinterklaas daar niet welkom zijn als hij een mijter op heeft met daarop een christelijk kruis.

Geen verbod
‘Het kabinet is van mening dat een verbod op Zwarte Piet van staatswege niet de uitweg is, maar dat de overheid wel een rol kan spelen om een respectvolle nationale dialoog te faciliteren.’ Dat staat in een brief van minister Jet Bussemaker van OCW aan de Tweede Kamer.

In de brief staat verder dat het sinterklaasfeest een traditie is die door de samenleving wordt vormgegeven en die is blijven bestaan door te veranderen. ‘Tradities ontwikkelen zich en passen zich aan nieuwe tijden aan’, zo staat in de brief.

Ouders als Piet naar school (kleur maakt niet uit)

Sinterklaas nodigt ouders uit om op 4 december als Piet naar openbare basisschool Tuindorp in Utrecht te komen. Het maakt de goedheiligman niet uit hoe ze eruitzien.

In een brief van Sinterklaas die door de directie van de school onder de ouders van de leerlingen is verspreid staat dat vroeger alle Pieten zwart waren, maar dat er nu veel wordt gesproken over hun kleur. Sint benadrukt dat zijn Pieten hem allemaal even lief zijn. Het gaat hem erom dat zijn bezoek aan de school voor álle kinderen één groot feest wordt.

Obs Tuindorp valt onder de Stichting openbaar Primair Onderwijs (SPO) Utrecht, net als obs De Panda in de wijk Kanaleneiland. Die school doet volgens het Algemeen Dagblad alle Pieten in de ban. Bovendien zou Sinterklaas daar niet welkom zijn als hij een mijter op heeft met daarop een christelijk kruis.

SPO benadrukt dat elke school zelf mag bepalen hoe die met het sinterklaasfeest omgaat.

Mag het christelijke kruis nog wel op de mijter?

Sinterklaas mag op openbare basisschool De Panda in Utrecht geen mijter meer op met een kruis daarop, meldt het Algemeen Dagblad. Navraag door VOS/ABB leert dat de directie van de school donderdag niet bereikbaar was voor commentaar. De Stichting openbaar Primair Onderwijs (SPO) in Utrecht was wel bereikbaar, maar wil niet op deze specifieke zaak ingaan.

Het AD stelt dat een bezorgde ouder de krant over deze kwestie heeft benaderd en dat de lezing wordt bevestigd door een medewerker van de school. ‘Directeur Froukje Hoobroeckx wil er echter geen toelichting op geven en verwijst naar de overkoepelende SPO’, aldus het AD. SPO verwijst naar een eerder verspreid persbericht, waarin de stichting stelt dat elke school zelf mag bepalen hoe die met het sinterklaasfeest omgaat. Navraag door VOS/ABB bij obs De Panda en bij SPO levert dezelfde reacties op.

Amsterdam
In november 2009 was er ook discussie over de aanwezigheid van een kruis op de mijter van Sinterklaas. De toenmalige CDA-Tweede Kamerleden Ad Koppejan en Jan Schinkelshoek stelden daar vragen over. Het ging toen om de intocht van Sinterklaas in Amsterdam. Op de mijter van de goedheiligman stond toen niet één kruis, maar de drie andreaskruisen uit het stadswapen van Amsterdam.

Verondersteld werd dat dit te maken had met het multi-etnische karakter van de hoofdstedelijke kinderbevolking, maar de Sint liet destijds weten dat hij speciaal voor Amsterdam een nieuw pak had laten maken met daarin de drie kruisen uit het stadswapen, omdat hij dat uit artistiek oogpunt weer eens wat anders vond. Bovendien zei de Sint dat de andreaskruisen verwezen naar de heilige apostel Andreas, ‘die nota bene voor het christelijk geloof de kruisdood is gestorven’.

Antwerpen
Sinterklaas veroorzaakte het jaar daarvoor, in 2008, opschudding in Antwerpen, omdat hij daar zijn kruisloze mijter opzette als hij naar een openbare school ging. Dat deed hij naar eigen zeggen uit respect voor de religieuze neutraliteit van het openbaar onderwijs.

Zwarte Piet, hoe pakt dat uit?

Op Walcheren houden de openbare basisscholen zich verre van de discussie over Zwarte Piet, zegt bestuursvoorzitter Cees Corstanje van de Archipel Scholen. Zijn collega Wiely Hendricks van De Haagse Scholen zegt dat het openbaar onderwijs extra zorg moet hebben voor een discriminatievrije omgeving. Daarin hoort Zwarte Piet niet thuis, vindt hij.

Corstanje en Hendricks komen aan het woord in het eerste nummer van het nieuwe magazine Naar school! van VOS/ABB, dat op 24 november verschijnt. Ook bestuursvoorzitter Huub van Blijswijk van het openbaar onderwijs in Rotterdam en zijn collega Hans Thijssen van ATO-Scholenkring in Den Bosch vertellen over de manier waarop hun organisaties omgaan met Zwarte Piet.

In het kader van de komst van Sinterklaas naar Nederland op zaterdag 14 november doet de goedheiligman op verzoek van VOS/ABB het artikel alvast in uw digitale schoen:

Download Zwarte piet, hoe pakt dat uit?

Naar School!
Met de naam Naar School! voor het nieuwe magazine verwijst VOS/ABB naar het concept School!, dat uitgaat van goed onderwijs voor alle kinderen dat boven de denominaties uitstijgt. In de toekomst zouden er geen openbare, protestants-christelijke, rooms-katholieke of andersoortige scholen meer hoeven zijn, maar alleen ‘scholen’ die voor iedereen zijn en waar op basis van gelijkwaardigheid en respect aandacht is voor diverse levensbeschouwingen.

Het nieuwe blad is de opvolger van magazine School!, dat tot september jongstleden samen met de Vereniging Openbaar Onderwijs werd uitgegeven. Na vijf jaar is besloten om die samenwerking niet voort te zetten.

Naar School! gaat over het openbaar en algemeen toegankelijk primair en voortgezet onderwijs in Nederland. Het blad verschijnt vijf keer per jaar. Het wordt gratis toegestuurd aan alle bij VOS/ABB aangesloten schoolbesturen en hun scholen. Het eerste nummer van ons magazine verschijnt op dinsdag 24 november.

Ideeën voor Naar School!? Mail naar Martin van den Bogaerdt: .

 

Scholen met traditionele Zwarte Piet niet racistisch

Scholen die voor de traditionele Zwarte Piet kiezen, maken zich niet schuldig aan racisme. Dat is af te leiden uit de reactie van de Nederlandse regering op aanbevelingen van het VN-comité tegen rassendiscriminatie.

De regering schrijft dat het het sinterklaasfeest een eeuwenoude traditie is die wordt vormgegeven door de samenleving en die is blijven bestaan door te veranderen. ‘De regering onderschrijft met het VN-comité tegen rassendiscriminatie, dat in de vertolking van Zwarte Piet negatieve stereotyperingen een rol kunnen spelen. Deze kunnen onbedoeld vooroordelen en discriminatie in de hand werken en mensen kwetsen.’

Maar in de reactie van de regering staat ook mensen die het feest altijd met veel vreugde vieren niet automatisch racisten zijn. ‘Het kabinet is van mening dat een verbod op Zwarte Piet van staatswege niet de uitweg is maar dat de overheid een rol kan spelen om een respectvolle nationale dialoog te faciliteren zodat er vanuit de maatschappij initiatieven ontstaan om Zwarte Piet te veranderen in een figuur die iedereen recht doet.’

Wat vinden kinderen van Zwarte Piet?

De Universiteit van Leiden doet onderzoek om erachter te komen wat kinderen van Zwarte Piet vinden.

‘Vrijwel iedereen heeft een mening over Zwarte Piet, maar wat vinden kinderen er zelf eigenlijk van?’, meldt het Centrum voor Gezinsstudies van de Universiteit Leiden. Het onderzoek bestudeert de ideeën van kinderen over de figuur van Zwarte Piet. Leggen ze verbanden tussen Zwarte Piet en mensen met een donkere huidskleur? Of zien ze Zwarte Piet meer als een fantasiefiguur?

Voor het onderzoek is de Leidse universiteit op zoek naar gezinnen met een kind van 5, 6 of 7 jaar oud, woonachtig in de provincies Noord-Holland of Zuid-Holland.

Lees meer…

Groningen gaat voor Pieten in alle kleuren

Het openbaar onderwijs in de stad Groningen wil af van ‘de stereotype piet met zwart kroeshaar, volle rode lippen en gouden oorringen’. Daarom kiest de stichting O2G2 voor pieten in allerlei kleuren, meldt het Dagblad van het Noorden (DvhN).

De krant schrijft dat het openbaar onderwijs in de stad Groningen Zwarte Piet niet in de ban doet. Een aantal Pieten mag nog altijd zwart zijn, maar daarnaast zullen anders gekleurde pieten meedoen. Het is aan de scholen zelf om hierin een goede balans te vinden. ‘Alleen op deze manier kunnen wij er een kinderfeest van maken waar alle kinderen van kunnen genieten, ongeacht levensovertuiging, etnische afkomst of politieke overtuiging’, zo citeert het DvhN het bestuur van O2G2.

Eerder werd bekend dat de schoolbesturen in Den Haag en de stichting voor openbaar primair onderwijs in Utrecht van Zwarte Piet af willen. Basisscholen in Amsterdam mogen zelf bepalen op welke manier ze Piet presenteren, al ze daarmee maar niemand kwetsen. Het openbaar onderwijs in Rotterdam adviseert om afscheid te nemen van de klassieke Zwarte Piet, maar laat de uiteindelijk keus over aan de individuele scholen.

De discussie over het uiterlijk van Zwarte Piet hangt samen met de historische context van deze beeldbepalende figuur van het sinterklaasfeest. Critici menen dat Zwarte Piet discriminerend is en dus niet meer van deze tijd is. De zwarte schmink, de rode lippen, de gouden oorringen, het kroeshaar en de functie van Piet als hulpje van Sinterklaas zouden verband houden met het slavernijverleden van Nederland.

VOS/ABB heeft in het kader van de zwartepietendiscussie een advies voor een ontspannen en respectvol sinterklaasfeest opgesteld.

Amsterdamse scholen beslissen zelf over Zwarte Piet

De schoolbesturen in Amsterdam vinden dat de scholen zelf kunnen uitmaken hoe ze met Zwarte Piet omgaan.

In een korte notitie van de koepel van Amsterdamse schoolbesturen voor primair onderwijs staat dat scholen met de manier waarop ze het sinterklaasfeest vieren niemand mogen kwetsen. De vorm van het feest moet ook altijd tot stand komen in overleg met ouders, leraren en directie. ‘De figuur van Zwarte Piet is een vermomming met allerlei verschillende verschijningsvormen die voor niemand als discriminerend mag worden ervaren’, zo staat in de notitie.

Utrecht, Rotterdam, Den Haag
Eerder besloot het bestuur voor openbaar primair onderwijs in Utrecht dat Zwarte Piet niet meer welkom is. SPO Utrecht schrijft dat er in openbare scholen geen discriminatie mag plaatsvinden op grond van levensovertuiging, etnische afkomst, sekse, geaardheid, politieke overtuiging, uiterlijk of andere kenmerken.

In Rotterdam adviseerde het bestuur openbaar onderwijs de scholen om niet meer te kiezen voor de klassieke Zwarte Piet, omdat die als discriminerend kan worden ervaren. De schoolbesturen in Den Haag kwamen eerder met een vergelijkbaar advies.

VOS/ABB heeft begin vorige maand een advies gepubliceerd voor een ontspannen en respectvol sinterklaasfeest.

Informatie: Helpdesk, 0348-405250 van 08.30 tot 12.30 uur, helpdesk@vosabb.nl

Openbare basisscholen in Utrecht schrappen Zwarte Piet

De openbare basisscholen in de stad Utrecht vieren voortaan het sinterklaasfeest zonder Zwarte Piet. De Stichting Openbaar Primair Onderwijs (SPO) Utrecht meldt dat het alleen op deze manier mogelijk is recht te doen aan de uitgangspunten van het openbaar onderwijs.

De gelijkwaardigheid binnen het openbaar onderwijs speelt hierbij een cruciale rol. ‘Concreet betekent dit, dat in de scholen van SPO Utrecht geen discriminatie plaatsvindt op grond van levensovertuiging, etnische afkomst, sekse, geaardheid, politieke overtuiging, uiterlijk of andere kenmerken. De figuur van Zwarte Piet heeft echter racistische aspecten. Dit blijkt ook uit recente uitspraken van het College voor de Rechten van de Mens, de Rechtbank Amsterdam en de mensenrechtenwerkgroep van de Verenigde Naties’, aldus SPO Utrecht.

Verder meldt het bestuur dat het geen onderscheid wil maken tussen personen op openbare basisscholen. ‘Het onderwijs heeft een verantwoordelijke rol in de opvoeding van jonge kinderen. Binnen de scholen van SPO Utrecht gaan we respectvol en zonder onderscheid des persoons met elkaar om. Wij willen niet dat kinderen zich gekwetst voelen door ons onderwijsaanbod. We zoeken naar een respectvolle manier om het sinterklaasfeest op school te vieren. Daarom is afgesproken om de figuur Zwarte Piet uit het onderwijsaanbod en uit de viering op school te schrappen.’

Klassieke Zwarte Piet niet meer naar Rotterdam

Het Bestuur Openbaar Onderwijs Rotterdam (BOOR) verwacht niet dat de klassieke Zwarte Piet dit jaar de openbare scholen in de Maasstad zal bezoeken. Dat heeft woordvoerder Roul Velleman van BOOR op Radio Rijnmond gezegd.

BOOR heeft een interne memo naar de directeuren van de openbare scholen in Rotterdam gestuurd met daarin het nadrukkelijke advies om de klassieke Zwarte Piet aan te passen.

Zo zouden het kroeshaar, de zwarte schmink, de gouden oorringen en de dikke rode lippen moeten verdwijnen. Ook zou Zwarte Piet niet meer de rol van domme knecht van Sinterklaas mogen spelen. Al deze elementen zijn volgens BOOR ‘discriminatoire aspecten die zorgen voor een negatieve stereotypering’.

Woordvoerder Velleman van BOOR geeft aan dat de interne memo bedoeld is om op de openbare scholen de discussie te begeleiden. Het moet worden gezien als een handreiking, niet als een bindend advies. De scholen zijn er op zich wel blij mee, zo meldt RTV Rijnmond.

Idioot of geweldig?
Het advies van BOOR heeft in de Rotterdamse politiek verschillende reacties losgemaakt, schrijft het Algemeen Dagblad. Gemeenteraadslid Tanya Hoogwerf van Leefbaar Rotterdam noemt het ‘verschrikkelijk’ en ‘idioot.’ Nourdin el Ouali van moslimpartij Nida reageert juist enthousiast. ‘Geweldig. Wij willen dat Piet wordt ontdaan van discriminerende elementen. Dit is een goed begin’, zo citeert het AD hem.

Het van oorsprong Surinaamse PvdA-gemeenteraadslid Peggy Wijntuin noemt het advies aan de openbare scholen een goede zaak. ‘BOOR laat het aan de scholen over, maar gaat de discussie niet uit de weg door een dringend appel te doen.’

De VVD daarentegen vindt dat het bestuur van het openbaar onderwijs in Rotterdam buiten de discussie moet blijven. ‘Laat BOOR zich met haar corebusiness bezig houden. Als politiek moet je een andere Zwarte Piet niet afdwingen, maar als scholenkoepel ook niet’, aldus VVD-raadslid Antoinette Laan.

Den Haag
Het Algemeen Dagblad meldde eerder dat alle schoolbesturen in Den Haag hebben afgesproken discriminerende kenmerken van Zwarte Piet te schrappen.

Het is niet zo dat Zwarte Piet in Den Haag één klap van al zijn kenmerken wordt ontdaan die als discriminerend kunnen worden ervaren. Er is afgesproken dat het in stapjes gaat. Over drie jaar zouden er op alle basisscholen in Den Haag neutrale Pieten moeten zijn.

Zeeland
De klassieke Zwarte Piet staat ook in het onderwijs in Zeeland ter discussie. ‘Er zijn zo veel tegenstanders dat ik me kan voorstellen dat we het uiterlijk van de pieten veranderen’, zegt bestuurder Raymond de Jong van de openbare Escalda-scholen in het westelijke deel van Zeeuws-Vlaanderen in de Proviniciale Zeeuwse Courant (PZC). ‘Ik wil de discussie aanzwengelen. We zullen er met ouders over praten.’

Bestuurder Cees Corstanje van de openbare Archipel-scholen op Walcheren zegt dat daar nog geen standpunt is ingenomen. ‘Het staat zeker op de agenda’, aldus Corstanje in de PZC. Zijn collega Peter de Jong van onderwijsgroep Perspecto in oostelijk Zeeuws-Vlaanderen vindt het nog te vroeg om er een mening over te hebben.

Bestuursvoorzitter Pim van Kampen van Nobego, het bestuur van het openbaar onderwijs op Noord-Beveland en in de gemeente Goes, zegt dat de discussie over Zwarte Piet daar ‘voor geen meter’ leeft bij leerkrachten en ouders. ‘We willen er zo soepel mogelijk mee omgaan. Sinterklaas moet een feest blijven’, aldus Van Kampen in de PZC.

VOS/ABB heeft een advies voor een ontspannen en respectvol sinterklaasfeest uitgebracht.

Zwarte Piet nu ook discussiepunt op Zeeuwse scholen

De klassieke Zwarte Piet staat nu ook in het onderwijs in Zeeland ter discussie. Eerder werd bekend dat de traditionele Piet op geen enkele basisschool in Den Haag meer welkom is.

‘Er zijn zo veel tegenstanders dat ik me kan voorstellen dat we het uiterlijk van de pieten veranderen’, zegt bestuurder Raymond de Jong van de openbare Escalda-scholen in het westelijke deel van Zeeuws-Vlaanderen in de Proviniciale Zeeuwse Courant (PZC). ‘Ik wil de discussie aanzwengelen. We zullen er met ouders over praten.’

Bestuurder Cees Corstanje van de openbare Archipel-scholen op Walcheren noemt het Haagse besluit ‘sympathiek’, maar er is nog geen standpunt ingenomen. ‘Het staat zeker op de agenda’, aldus Corstanje in de PZC. Zijn collega Peter de Jong van onderwijsgroep Perspecto in oostelijk Zeeuws-Vlaanderen vindt het nog te vroeg om er een mening over te hebben.

Bestuursvoorzitter Pim van Kampen van Nobego, het bestuur van het openbaar onderwijs op Noord-Beveland en in de gemeente Goes, zegt dat de discussie over Zwarte Piet daar ‘voor geen meter’ leeft bij leerkrachten en ouders. ‘We willen er zo soepel mogelijk mee omgaan. Sinterklaas moet een feest blijven’, aldus Van Kampen in de PZC.

Den Haag
Het Algemeen Dagblad meldde eerder dat alle schoolbesturen in Den Haag hebben afgesproken discriminerende kenmerken van zwarte Piet te schrappen.

Het is niet zo dat Zwarte Piet in Den Haag één klap van al zijn kenmerken wordt ontdaan die als discriminerend kunnen worden ervaren. Er is afgesproken dat het in stapjes gaat. Over drie jaar zouden er op alle basisscholen in Den Haag neutrale Pieten moeten zijn.

VOS/ABB heeft een advies voor een ontspannen en respectvol sinterklaasfeest uitgebracht.

Advies voor ontspannen en respectvol sinterklaasfeest

De discussie over Zwarte Piet is dit jaar al in augustus begonnen. Wat betekent deze hernieuwde discussie in de praktijk voor het sinterklaasfeest op school? VOS/ABB geeft het advies om er op een ontspannen en respectvolle wijze mee om te gaan.

De maatschappelijke discussie over Zwarte Piet draait om de vraag of deze figuur refereert aan het slavernijverleden van Nederland. Ook stellen critici dat Zwarte Piet in verband met dit verleden uitstraalt dat mensen met een donkere huidskleur dom, slordig en in het algemeen anders zouden zijn dan mensen met een blanke huidskleur.

Het idee van de critici is dat de figuur Zwarte Piet daarom zou moeten transformeren in een Piet die niet zwart is, maar alle kleuren van de regenboog kan hebben. Bovendien zou Piet niet meer de uitstraling mogen hebben van een onderdanige knecht of boeman. Hij zou Sinterklaas wel mogen helpen, maar op basis van gelijkwaardigheid en wederzijds respect. Het imago van boeman dat Zwarte Piet vroeger wel had, is overigens allang verdwenen.

Verenigde Naties
De VN-werkgroep voor Mensen van Afrikaanse Afkomst heeft onlangs laten weten dat de figuur Zwarte Piet een uiting is van racisme die bestreden moet worden via het onderwijs. De Jamaicaanse Verene Shepherd, sociaal-historicus en een van de onderzoekers uit de werkgroep, stelde vorig jaar dat het sinterklaasfeest neerkomt op een ‘terugkeer van de slavernij’.

Kinderen blij maken
De maatschappelijke discussie heeft invloed op de manier waarop scholen met het sinterklaasfeest kunnen omgaan. Het advies van VOS/ABB is om dit op een respectvolle en ontspannen manier te doen. Het is immers een feest, dat tot doel heeft om op basis van een positieve spanning kinderen blij te maken.

Daarbij is het van belang te beseffen dat de discussie over Zwarte Piet hoofdzakelijk door volwassenen en nauwelijks door kinderen wordt gevoerd. Wel kan het zijn dat onder invloed van de discussie kinderen een bepaald beeld van Piet krijgen.

Discriminatievrije omgeving
Wat van essentieel belang is voor de wijze waarop een school met de figuur Zwarte Piet kan omgaan, is het uitgangspunt dat elke school een discriminatievrije en respectvolle omgeving moet zijn. Dit geldt met nadruk ook voor de openbare school, omdat die uitgaat van de kernwaarden van het openbaar onderwijs. Daarin staat onder andere dat de openbare school van en voor iedereen is en uitgaat van wederzijds respect.

Een discriminatievrije omgeving en wederzijds respect dienen dus het uitgangspunt te zijn. Als het zwart schminken van Piet door (een deel van) de leerlingen, ouders en/of personeelsleden wordt beschouwd als discriminerend en/of respectloos, kan de school besluiten om Piet geen of een andere kleur te geven. Het advies is om, afhankelijk van de vraag of een besluit over Zwarte Piet op school- en bestuursniveau wordt genomen, de medezeggenschapsraad of de gemeenschappelijke medezeggenschapsraad bij de discussie te betrekken.

Er kan in elk geval voor worden gekozen de figuur Piet een zodanige karakter te geven dat die niet de associatie van discriminatie en/of respectloosheid kan oproepen.

Niet verboden
Overigens is de figuur Zwarte Piet niet wettelijk verboden. Scholen die kiezen voor de traditionele Zwarte Piet, maken zich dus in juridische zin nergens schuldig aan. Wel is het goed te bedenken dat niet alles wat niet verboden is, moet worden uitgevoerd.

Informatie: Helpdesk, 0348-405250 van 08.30 tot 12.30 uur, helpdesk@vosabb.nl

Jongeren hebben het gehad met discussie over Zwarte Piet

De commotie rond het uiterlijk van Zwarte Piet verpest voor veel jongeren het sinterklaasfeest. Uit onderzoek van het EenVandaag Jongerenpanel blijkt dat 95 procent van de jongeren de discussie over Zwarte Piet zat is. Bijna de helft van de ondervraagde jongeren geeft aan hierdoor minder zin te hebben in het feest.

Driekwart van de respondenten heeft liever niet dat het uiterlijk van Zwarte Piet wordt aangepast. Jongeren staan echter wel meer open voor kleine veranderingen aan het uiterlijk van Zwarte Piet dan volwassenen. Slechts eenderde van de volwassen deelnemers denkt dat aanpassingen mogelijk zijn zonder met de sinterklaastraditie te breken.

Maar weinig jongeren zien alternatieve Pieten zitten, zoals Roetpiet, Kaaspiet, Stroopwafelpiet en Clownpiet.

Het EenVandaag Jongerenpanel bestaat uit 3100 jongeren van 12 tot en met 24 jaar. Aan het online onderzoek naar de Zwarte Piet-discussie deden 1462 jongeren mee.

Lees meer…

Op meeste scholen blijft Zwarte Piet zwart

Ruim 14 procent van de scholen voor voortgezet onderwijs die Sinterklaas vieren, heeft dit jaar een aangepaste Zwarte Piet. Dat blijkt uit een rondvraag van scholieren.com en de nieuwssite NU.nl.

NU.nl citeert onder anderen rector Dave Drossaert van de openbare havo-vwo-school UniC in Utrecht. Volgens hem leeft de discussie over het vermeende racistische karakter van de figuur zwarte Piet nauwelijks op zijn school.

‘Ik heb het idee dat leerlingen en docenten er überhaupt niet mee bezig zijn. Docenten van de verschillende leerjaren organiseren bij ons op school de viering, maar ik ga er niet op aansturen dat de Pieten verdwijnen’, aldus Drossaert.

Lees meer…

Op de foto van scholieren.com staat nieuwsjager en kernblogger Hidde van Koningsveld als Witte Piet.